Ortaokul öğrencilerinin kitap okuma alışkanlıkları / Reading habits of secondary school students

Öz

Bu araştırmada, ortaokul öğrencilerinin okuma alışkanlıklarının tespit edilmesi amaçlanmıştır. Tarama modeline desenlenen bu çalışmada, öğrencilerin okuma alışkanlıklarının genel durumları tespit edilmiş, cinsiyet değişkenine göre gösterdiği farklılıklar betimsel olarak incelenmiştir. Araştırma, 2014-2015 eğitim öğretim yılında rastgele seçilen iki okulda öğrenim gören 382 öğrenci üzerinde yürütülmüştür. Verilerin toplanması için “Kişisel Bilgi Formu” ve araştırmacı tarafından geliştirilen “Okuma Alışkanlık Anketi” kullanılmıştır. Elde edilen veriler, SPSS 17.0 veri analiz programı kullanılarak çözümlenmiş, ortaokul öğrencilerinin okuma alışkanlıklarının genel durumları ve cinsiyet değişkenine göre gösterdiği farklıklar frekans analizi kullanılarak tespit edilmiştir.

Araştırma bulgularına göre, araştırmaya katılan 382 öğrencinin 86’sının (%22,6) yılda 21 kitap ve üstünde, 117’sinin (%30,6) 12-20, 100’ünün (%26,2) 6-11, 58’inin (%15,2) 1-5 arasında kitap okuduğu; 21’inin (%5,5) ise hiç kitap okumadığı tespit edilmiştir. Öğrencilerin en fazla macera ve duygusal konulu eserlerle roman ve hikâye türündeki eserlere ilgi duydukları, dinî içerikli eserlerle şiir ve deneme türündeki eserlere çok az rağbet ettikleri görülmüştür. Öğrencilerin yarısının bilim teknik konulu dergilere ilgi duyduğu, dörtte birinin ise herhangi bir dergi ve gazete okumadığı tespit edilmiştir. Gazete okuyanların birçoğunun spor haberlerini okudukları görülmüştür. Araştırmaya katılan öğrencilerin okudukları kitapların büyük çoğunluğunun arkadaşlarından alarak %20’sinin satın alarak, %10’unun okul ve halk kütüphanelerinden ödünç alarak temin ettikleri tespit edilmiş, öğrencilerinin okul ve halk kütüphanelerini çok az kullandıkları görülmüştür. Şirin ve Soylu’nun (2003) yaptığı tasnife göre ortaokul öğrencilerinin %53’ünün çok okuyan, %26,2’sinin orta ve %15,2’sinin zayıf düzeyde okur oldukları; %5,5’inin ise okuma alışkanlığının bulunmadığı tespit edilmiştir. Kitap okuma konusunda öğrenciler üzerinde en çok ailelerin en az da medyanın etkili olduğu görülmektedir. Öğrencilerin büyük çoğunluğu, yeterince kitap okuyamamalarının nedeni olarak ders yoğunluğunu ve kitap okuma alışkanlıklarının olmamasını görmektedir. Öğrencilerin boş zamanlarını genellikle televizyon izleyerek, bilgisayar oynayarak ya da internete girerek geçirdikleri tespit edilmiştir