Araştırma Makalesi

Kozlu taşkömürünün koklaşma özelliklerine oltu linyiti ilavesinin etkisi

Sayı: Advanced Online Publication Erken Görünüm Tarihi: 31 Ekim 2025
PDF İndir
TR EN

Kozlu taşkömürünün koklaşma özelliklerine oltu linyiti ilavesinin etkisi

Öz

Ülkemizde kok üretimi için kullanılan taşkömürü rezervleri oldukça sınırlıdır. Ancak koklaşamayan linyit rezervleri ise oldukça yüksektir. Linyitlerin taş kömürlerine ilave edilerek kok üretiminde kullanılabilmesi için bu karışımların koklaşabilme özelliklerinin tespit edilmesi gerekmektedir. Bu çalışmada Erzurum Oltu linyiti ve Zonguldak Kozlu taşkömürü ve bu kömürlerin belirli oranlarda hazırlanan karışımları kullanılmıştır. Ham kömür ve kömür karışımlarının koklaşma kalitesini belirleyen nem içeriği, kül, uçucu madde, petrografik analiz, serbest şişme indeksi, Gray-King kok testi, dilatasyon ve plastisite (akışkanlık) gibi çeşitli parametreler incelenmiştir. Oltu kömüründe maseral bileşiminin %75 oranında hüminitten oluşması bu kömürün düşük ranklı karakterini, Kozlu kömürünün %65 vitrinit içeriği yüksek ranklı ve koklaşabilir karakterini göstermektedir. Mikrolitotip bileşimleri de bu durumu desteklemektedir. Kömürlerin ve karışımlarının serbest şişme indeksi testinde, %100 Oltu linyitinin hiç yapışma göstermediği, %100 Kozlu kömürünün ise iyi bir koklaşma özelliğini yansıtan 6 FSI değerine sahip olduğu belirlenmiştir. Gray-King kok testinde, Oltu linyiti tek başına bir kok tipi üretmezken, %100 Kozlu kömürü ve %20 Oltu-%80 Kozlu karışımı G tipi bir kok üretimi sağlamıştır. Akışkanlık testleri, Oltu linyitinin tek başına hiçbir plastisite veya akışkan davranış göstermediğini, Kozlu taş kömürünün ise 87°C'lik geniş bir plastik aralık ve 980 DDPM'lik (dakikada kadran bölümü) maksimum akışkanlık gösterdiğini ortaya koymaktadır. Genleşme testlerinde, Oltu linyiti herhangi bir genleşme olmadan yumuşama ve büzülme davranışı göstermiş, Kozlu kömürü ise yumuşama ve büzülmenin yanında %+118'lik önemli bir genleşme oranı göstermiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. [1] Díez MA, Alvarez R, Barriocanal C. “Coal for metallurgical coke production: predictions of coke quality and future requirements for cokemaking”, Int J Coal Geol, 50(1–4), 389–412, 2002, doi: 10.1016/S0166-5162(02)00123-4.
  2. [2] Esin F, Acur O, İşçi B, Cantürk C, Besun C, Çevik E. ‘’Improvement of coke strength after reaction value (CSR) by spraying boron solutions on metallurgical coke’’, Pamukkale Univ Muh Bilim Derg, 30(1), 103-108, 2024
  3. [3] 2023 Yılı Taşkömürü Sektör Raporu, 2024.
  4. [4] Sahajwalla V, Maroufi S, Bell G, Bell P BariI. Alternative sustainable carbon sources as substitutes for metallurgical coal, IEA Bioenergy, 2019.
  5. [5] Xiang C, Liu Q, Shi L, Zhou B, Liu Z. “Prediction of Gray-King coke type from radical concentration and basic properties of coal blends”, Fuel Process Technol, 211, 106584, 2021, doi: 10.1016/j.fuproc.2020.106584.
  6. [6] Sahoo BK, Ghosh B, Abhijnan A, Kumar A. “Effect of different size fractions on coal quality”, Asian J Sci Technol, 9(4), 8032–8035, 2018.
  7. [7] Akpabio IO, Chagga MM, Jauro A. “Assessment of Some Nigerian Coals for Metallurgical Application”, J Minerals Mater Charact Eng, 7(4), 301–306, 2008, doi: 10.4236/jmmce.2008.74023.
  8. [8] Koszorek A, Krzesińska M, Pusz S, Pilawa B, Kwiecińska B. “Relationship between the technical parameters of cokes produced from blends of three Polish coals of different coking ability”, Int J Coal Geol, 77(3-4), 363-371, 2009.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kimya Mühendisliği (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Merve Korkmaz Bu kişi benim
Türkiye

Kübra Yanık Bu kişi benim
Türkiye

Erken Görünüm Tarihi

31 Ekim 2025

Yayımlanma Tarihi

-

Gönderilme Tarihi

6 Haziran 2025

Kabul Tarihi

10 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication

Kaynak Göster

APA
Naktiyok, J., Korkmaz, M., & Yanık, K. (2025). Kozlu taşkömürünün koklaşma özelliklerine oltu linyiti ilavesinin etkisi. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, Advanced Online Publication. https://doi.org/10.65206/pajes.73668
AMA
1.Naktiyok J, Korkmaz M, Yanık K. Kozlu taşkömürünün koklaşma özelliklerine oltu linyiti ilavesinin etkisi. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2025;(Advanced Online Publication). doi:10.65206/pajes.73668
Chicago
Naktiyok, Jale, Merve Korkmaz, ve Kübra Yanık. 2025. “Kozlu taşkömürünün koklaşma özelliklerine oltu linyiti ilavesinin etkisi”. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, sy Advanced Online Publication. https://doi.org/10.65206/pajes.73668.
EndNote
Naktiyok J, Korkmaz M, Yanık K (01 Ekim 2025) Kozlu taşkömürünün koklaşma özelliklerine oltu linyiti ilavesinin etkisi. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Advanced Online Publication
IEEE
[1]J. Naktiyok, M. Korkmaz, ve K. Yanık, “Kozlu taşkömürünün koklaşma özelliklerine oltu linyiti ilavesinin etkisi”, Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, sy Advanced Online Publication, Eki. 2025, doi: 10.65206/pajes.73668.
ISNAD
Naktiyok, Jale - Korkmaz, Merve - Yanık, Kübra. “Kozlu taşkömürünün koklaşma özelliklerine oltu linyiti ilavesinin etkisi”. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. Advanced Online Publication (01 Ekim 2025). https://doi.org/10.65206/pajes.73668.
JAMA
1.Naktiyok J, Korkmaz M, Yanık K. Kozlu taşkömürünün koklaşma özelliklerine oltu linyiti ilavesinin etkisi. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 2025. doi:10.65206/pajes.73668.
MLA
Naktiyok, Jale, vd. “Kozlu taşkömürünün koklaşma özelliklerine oltu linyiti ilavesinin etkisi”. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi, sy Advanced Online Publication, Ekim 2025, doi:10.65206/pajes.73668.
Vancouver
1.Jale Naktiyok, Merve Korkmaz, Kübra Yanık. Kozlu taşkömürünün koklaşma özelliklerine oltu linyiti ilavesinin etkisi. Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi. 01 Ekim 2025;(Advanced Online Publication). doi:10.65206/pajes.73668