Patlama, yangın ve toksik yayılım fiziksel etki alanının belirlenmesi
Öz
Çalışmada,
patlama, yangın ve toksik yayılım ile sonuçlanan endüstriyel kazaların etki
alanlarının belirlenmesine yönelik metodoloji geliştirilmiştir. Afet riskli
alanlarının derecelendirilmesi için risk matrisi oluşturulmuştur. Sanayiciler
ile kontrol ve izlemede görevli ilgili kişi ya da kurumların hangi durumda
hangi etki alanı belirleme aracını kullanabileceği açıklanmaya ve standart bir
yaklaşım oluşturulmaya çalışılmıştır. Patlama, yangın ve toksik yayılım etkisi
oluşturabilecek bir kuruluş için aynı miktarda (30000Ib) toksik gaz (klor),
toksik sıvı (hidrazin) ve yanabilen madde (propan) üzerinden örnek uygulama
çalışmaları yürütülmüştür. Örnek uygulamalar, tesis dışı risk analizine dayanan
korelasyonlar ve ücretsiz ALOHA yazılımı kullanılarak gerçekleştirilmiştir.
Korelasyonlara ait alternatif senaryo sonuçları ALOHA yazılımı ile elde edilen
sonuçlarla uyumlu olarak belirlenmiştir. Böylece, etki alanını belirleyebilmek
için daha az veri bilgisi gerektiren korelasyonların öncelikli olarak pratik
bir şekilde uygulanabileceği tespit edilmiştir. En geniş sonlanma noktası
mesafesi (54.2 km-en kötü durum senaryosu, 60 dk. kırsal alan) örnek toksik
sıvı (hidrazin) için elde edilmiştir. Korelasyonlar değerlendirildiğinde,
kırsal alan için tüm sonlanma noktası mesafelerinin kentsel alana göre yüksek
olduğu belirlenmiştir. ALOHA yazılımında ise kırsal ve kentsel durum için
tehlike alanı mesafelerinin çok büyük bir değişim göstermediği tespit
edilmiştir. Örnek uygulama çalışmaları sonucunda kuruluş, yüksek risk seviyesinde belirlenmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Büyük Endüstriyel Kazaların Önlenmesi ve Etkilerinin Azaltılması Hakkında Yönetmelik, 30.12.2013 Tarih, 28867 Mükerrer Sayılı Resmi Gazete.
- Jiang B, Su M, Liu Z, Cai F, Yuan S, Shi S, Lin B. “Effects of changes in fuel volume on the explosion-proof distance and the multiparameter attenuation characteristics of methane-air explosions in a semi-confined pipe”. Journal of Loss Prevention in the Process Industries, 39, 17-23, 2016.
- Brzozowska L. “Computer simulation of impacts of a chlorine tanker truck accident”. Transportation Research Part D: Transport and Environment, 43, 107-122, 2016.
- Cao H, Li T, Li S, Fan T. “An integrated emergency response model for toxic gas release accidents based on cellular automata”. Annals of Operations Research, 255(1-2), 617-638, 2016.
- Shariff AM, Wahab NA, Rusli R. “Assessing the hazards from a Bleve and minimizing its impacts using the inherent safety consept”. Journal of Loss Prevention in the Process Industries, 41, 303-314, 2016.
- Ebrahemzadih M, Maleki A, Darvishi E, Abadi MM, Dehestaniathar S. “The analysis of process accidents due to risks in the petrochemical ındustries-the case study of radiation ıntensity determination proportional to distance from tank level”. Open Journal of Safety Science and Technology, 5(2),21-26, 2015.
- Sochet I, Sauvan PE, Boulanger R, Nozeres F. “Effect of a gas charge explosion at the closed end of a gas storage system”. Journal of Loss Prevention in the Process Industries, 27, 42-48, 2014.
- Pitblado R, Alderman J, Thomas JK. “Facilitating consistent siting hazard distance predictions using the TNO multi-energy model”. Journal of Loss Prevention in the Process Industries, 30, 287-295, 2014.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Mühendislik
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
27 Aralık 2017
Gönderilme Tarihi
8 Şubat 2016
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2017 Cilt: 23 Sayı: 7