Derleme
PDF Zotero Mendeley EndNote BibTex Kaynak Göster

Afetlerde Acil Yardım Planlaması

Yıl 2021, Cilt 2, Sayı 2, 68 - 83, 15.12.2021
https://doi.org/10.54862/pashid.927089

Öz

Dünyada ve ülkemizde bugüne kadar yaşanan afetler ve ortaya çıkan acil durumlardan edinilen tecrübeler, her sektörün kendi alanına dair tehlike ve riskleri belirleyerek, yaşanacak olumsuz durumlara hazırlıklı olunması gerektiğini göstermektedir. Bu yüzden afetler sonucunda can kaybının ve sakatlanmaların en az seviyeye indirilmesi ve afetlerden mümkün olduğunda az zararla çıkılabilmesi ve kısa sürede normal hayata dönülebilmesi için etkili bir acil yardım organizasyonuna ihtiyaç vardır. Afet yönetimindeki temel amaç hayat kurtarmaktır. Kurtarılacak olan hayatların sayısı etkin risk yönetiminin yanı sıra acil yardım planlamalarının ve müdahalelerinin doğru ve etkili bir şekilde yapılmasına bağlıdır. Bu çalışma kapsamında Japonya, Şili, Yeni Zelanda ve Türkiye’nin afetlerde acil yardım alanında yaptığı çalışmalar incelenmiştir. Daha sonra Türkiye’de yerel düzeydeki acil yardım planları ve çalışmalarının nasıl yürütüldüğü, Batman ili örneği üzerinden mevcut durum irdelemesi yapılarak, olası aksayan durumlar için öneriler getirilmeye çalışılmıştır. Türkiye’de modern afet acil yardım sistemi için, eksik kalmış noktalarda yaklaşımlar ortaya konulmuştur.

Kaynakça

  • Adaş, G., Turgut, N., Akçakaya, A. (2012). Büyük afetlerde sağlık hizmetlerinin organizasyonu ve triaj. Okmeydanı Tıp Dergisi. 28 (Ek Sayı), 124-134.
  • AFAD (2020). İdari Faaliyet Raporu. https://www.afad.gov.tr/kurumsal-raporlar, 15.04.2021
  • Alacantara, AI. (2002). Natural hazards, vulnerability and prevention on natural disaster in developing countries. Geomorphology. 47, 107-124
  • Atlı, A. (2006). Afet yönetimi kapsamında deprem açısından Japonya ve Türkiye örneklerinde kurumsal yapılanma., ss. 320 Ankara, Asil Yayın Dağıtım. ISBN: 9789759091972.
  • Aprubea Plan Nacional de Emergencia. (2017). https://siac.onemi. gov.cl/ do cumentos/1434.pdf, 08.04.2021
  • Atalay, S. (2010). Acil durum hizmet grupları verilerinin standartlaştırılması ve TABİS’e uygun hale getirilmesi. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Teknik Üniversitesi, İstanbul.
  • Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (2018, 17 Temmuz). Resmi Gazete (Sayı: 30479). https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/19.5.4.pdf
  • Batman’a lojistik cep depo. (2019). https://batman.afad.gov.tr/batmana-lojis tik-cep-depo, 17.11.2019
  • Bronfman, NC., Cisternas, PC., Vazquez, EL. & Cifuentes, LA. (2016). Trust and risk perception of natural hazards: implications for risk preparedness in Chile. Natural Hazards. 81, 307-327
  • Centro de Alerma Temprana. (2020). https://www.onemi.gov.cl/cat/, 10.04.2021
  • Chile Disaster Management Reference Handbook. (2017). https://reliefweb.int /report/chile/chile-disaster-management-reference-handbook-may-2017, 15.04.2021
  • Çilingir, GA. (2018). Türkiye’de Uygulanan Afet Yönetimi Politikalarının İncelenmesi: Yasal Düzenlemeler ve DASK. Resilience. 2 (1): 13-21
  • Çolak S.Ö. (2016). Risk ve Kriz Yönetimi, T.C İstanbul Üniversitesi. http://auzefkitap.istanbul.edu.tr/kitap/acilyardimveafetyonetimi_ao/riskvekrizy%C3%B6netimi.pdf, 12.04.2021
  • Demirci, A. & Karakuyu, M. (2004). Afet yönetiminde coğrafi bilgi teknolojilerinin rolü. Doğu Coğrafya Dergisi. 9(12), 67-100
  • Dickinson, S. (2021). Alternative narrations and imaginations of disaster recovery: a case study of relocatees after the Christchurch, New Zealand, earthquakes. Social and Cultural Geography. 22(2), 273-293
  • Erkal, T. & Değerliyurt, M. (2009). Türkiye’de afet yönetimi. Doğu Coğrafya Dergisi. 14, 147-164
  • Genç, NF. (2007). Türkiye’de doğal afetler ve doğal afetlerde risk yönetimi. Stratejik Araştırmalar Dergisi. 9, 201-226
  • Glassey, S. (2014). Reaction rescuers in action.https://www.scdf.gov.sg/docs/ default-source/sgfpc-ibrary/sgfpc/reaction-2015.pdf#:~:text=Rescuers%20in%20action%20is%20the,and%20Paramedics%20Challenge%20(SGFPC, 12.04.2021
  • Haçin, İ. (2014). 1939 Büyük Erzincan Depremi. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi. 30 (88): 37-70
  • Homma, M. (2015). Development of the Japanese national disaster medical system and experiences during the Great East Japan Earthquake. Yonago Acta Medica. 58 (2), 53-61
  • Ishiwatari, M. (2021). Institutional coordination of disaster management: engaging national and local goverments in japan. Natural Hazards Review. 22(1), 1-6
  • J-Alert: disaster warning technology in Japan. (2016). https://www.centrefor publicimpact.org/case-study/disaster-tech nology-japan, 10.04.2021
  • JICA (2004). Türkiye’de Doğal Afetler Konulu Ülke Strateji Raporu, Ankara.
  • Kadıoğlu, M. (2008). Modern Bütünleşik Afet Yönetiminin Temel İlkeleri. Kadıoğlu, M., Özadamar, E. (ed.). Modern bütünleşik afet yönetiminin temel ilkeleri kitabı içinde (s:1-35). JICA Türkiye Ofisi
  • Kaşıkçı, F. (2016). Türkiye’de afet yönetimi. Kocaeli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 7 (13), 33-56
  • Koçak, H. (2010). Doğal yıkım olaylarının zararlarının azaltılmasında yerel halkın ve yöneticilerin duyarlılığının önemi: Şili ve Haiti Örnekleri. Mülkiye Dergisi. 34 (268), 353-363
  • Masuda, N. (2014). Disaster refuge and relief urban park system in Japan. Landscape Architecture Frontiers. 2 (4), 52-60
  • New Zealand Goverment Annual report 2019/20 (2020). https://www.civildefence .govt.nz/assets/Uploads/publications/dpmc-annual-report-2020.pdf, 12.04.2021
  • Ochmas, FA. & Balyemez, S. (2019). Afet yönetiminde disiplinler arası bilgi sistemleri. Kent Akademi. 12(4), 779-791
  • Chile. (2020). https://repositorio digi tal.onemi.gov.cl/bitstream/handle/123456789/4110/PoliticaNacional_2020.pdf?sequence=1&isAllowed=y,14.04.2021
  • Ranghieri, F. & Ishiwatari, M. (2014). Learning from megadisasters: lessons from the Great East Japan earthquake. Washington, DC: World Bank.
  • Readiness & Response. (2020). https://www.civildefence.govt.nz/cdem-sector/the-4rs/readiness-and-response/, 10.04.2021
  • Sun, X., Richards, AYC., Kleinsman, T. & Innes, A. (2021). Improving human resource mobilisation for post-disaster recovery: A New Zealand case study. International Journal of Disaster Risk Reduction. 52, 1-10
  • Sunkar, M. & Tonbul, S. (2011). Effect of human factors on occurrence of flood and torrent events in Batman, southeastern Turkey. Sosyal Bilimler Dergisi. 10 (37), 267-292
  • Şahin, AU. (2014). Afet yönetimi faaliyetlerinin kamu hizmeti kavramı çerçevesinde değerlendirilmesi. TESAM Akademi Dergisi. 1 (2), 7-30
  • Tercan, B. (2018). Türkiye’de afet politikaları ve kentsel dönüşüm. Abant Kültürel Arş. Dergisi. 3(5), 102-120
  • Türkiye deprem gözlem sistemleri çalışma grubu. https://deprem. afad.gov.tr/ icerik?id=4&menuId=9, 10.11.2019
  • T.C Sağlık Bakanlığı Acil Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü. (2015). Hastane Afet ve Acil Durum Hazırlama Planı (HAP) Hazırlama Kılavuzu. Ankara: Sistem Ofset
  • T.C Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı. (2014). Türkiye Afet Müdahale Planı (TAMP). https://www.a fad.gov.tr/kurumlar/afad.gov.tr/2419/files/Afet_Mud_Pl_ResmiG_20122013.pdf, 15.10.2020
  • UNDHA (1992). Internationally Agreed Glossary of Basic Terms Related to Disaster Management. https://reliefweb. int/sites/reliefweb.int/files/resources/004DFD3E15B69A67C1256C4C006225C2-dha-glossary-1992.pdf, 15.12.2020
  • Yavaş, H. (2005). Türkiye’de doğal afetlerin merkez yerel ilişkiler açısından yönetim sorunları. DEÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 7 (3), 280-301
  • Yenilmez G. (2011). Japonya’daki deprem ve tsunami erken uyarı sistemleri ve 11 Mart 2011 “Büyük Doğu Japonya Afeti’ndeki performansları. 1. Türkiye Deprem Mühendisliği ve Sismoloji Konferansı, 11-14 Ekim 2011 içinde (s: 1-9) Ankara
  • Yiğitler, DN. (2008). Planlamada afet bilgi sistemi ve yönetiminin coğrafi bilgi sistemleri ile modellenmesi: Adana Örneği. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi. Ankara.

Emergency Aid Planning in Disasters

Yıl 2021, Cilt 2, Sayı 2, 68 - 83, 15.12.2021
https://doi.org/10.54862/pashid.927089

Öz

Experiences from disasters and emergencies experienced in the world and in our country to date indicate that each sector should be prepared for the negative situations by identifying the risks and risks related to its field. Therefore, there is a need for an effective emergency aid organization in order to minimize the loss of lives and injuries as a result of disasters and to recover from disasters with as little loss as possible and to return to normal life in a short time. The main purpose in disaster management is to save lives. The number of lives to be saved depends on accurate and effective emergency planning and responses, as well as effective risk management. In this sudy, Japan, Chile, New Zealand and Turkey "emergency disaster relief" for his work in the field were examined. These countries have tried to explain the differences between Turkey. Then Turkey in the implementation of emergency plans and how to work at the local level, Batman made the consideration the current situation on the example of the province, it has tried to come up with suggestions for possible shortcomings situations. for the modern disaster emergency relief system in Turkey, stayed put forward approaches for missing spots

Kaynakça

  • Adaş, G., Turgut, N., Akçakaya, A. (2012). Büyük afetlerde sağlık hizmetlerinin organizasyonu ve triaj. Okmeydanı Tıp Dergisi. 28 (Ek Sayı), 124-134.
  • AFAD (2020). İdari Faaliyet Raporu. https://www.afad.gov.tr/kurumsal-raporlar, 15.04.2021
  • Alacantara, AI. (2002). Natural hazards, vulnerability and prevention on natural disaster in developing countries. Geomorphology. 47, 107-124
  • Atlı, A. (2006). Afet yönetimi kapsamında deprem açısından Japonya ve Türkiye örneklerinde kurumsal yapılanma., ss. 320 Ankara, Asil Yayın Dağıtım. ISBN: 9789759091972.
  • Aprubea Plan Nacional de Emergencia. (2017). https://siac.onemi. gov.cl/ do cumentos/1434.pdf, 08.04.2021
  • Atalay, S. (2010). Acil durum hizmet grupları verilerinin standartlaştırılması ve TABİS’e uygun hale getirilmesi. Yüksek Lisans Tezi. İstanbul Teknik Üniversitesi, İstanbul.
  • Bakanlıklara Bağlı, İlgili, İlişkili Kurum ve Kuruluşlar ile Diğer Kurum ve Kuruluşların Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi (2018, 17 Temmuz). Resmi Gazete (Sayı: 30479). https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/19.5.4.pdf
  • Batman’a lojistik cep depo. (2019). https://batman.afad.gov.tr/batmana-lojis tik-cep-depo, 17.11.2019
  • Bronfman, NC., Cisternas, PC., Vazquez, EL. & Cifuentes, LA. (2016). Trust and risk perception of natural hazards: implications for risk preparedness in Chile. Natural Hazards. 81, 307-327
  • Centro de Alerma Temprana. (2020). https://www.onemi.gov.cl/cat/, 10.04.2021
  • Chile Disaster Management Reference Handbook. (2017). https://reliefweb.int /report/chile/chile-disaster-management-reference-handbook-may-2017, 15.04.2021
  • Çilingir, GA. (2018). Türkiye’de Uygulanan Afet Yönetimi Politikalarının İncelenmesi: Yasal Düzenlemeler ve DASK. Resilience. 2 (1): 13-21
  • Çolak S.Ö. (2016). Risk ve Kriz Yönetimi, T.C İstanbul Üniversitesi. http://auzefkitap.istanbul.edu.tr/kitap/acilyardimveafetyonetimi_ao/riskvekrizy%C3%B6netimi.pdf, 12.04.2021
  • Demirci, A. & Karakuyu, M. (2004). Afet yönetiminde coğrafi bilgi teknolojilerinin rolü. Doğu Coğrafya Dergisi. 9(12), 67-100
  • Dickinson, S. (2021). Alternative narrations and imaginations of disaster recovery: a case study of relocatees after the Christchurch, New Zealand, earthquakes. Social and Cultural Geography. 22(2), 273-293
  • Erkal, T. & Değerliyurt, M. (2009). Türkiye’de afet yönetimi. Doğu Coğrafya Dergisi. 14, 147-164
  • Genç, NF. (2007). Türkiye’de doğal afetler ve doğal afetlerde risk yönetimi. Stratejik Araştırmalar Dergisi. 9, 201-226
  • Glassey, S. (2014). Reaction rescuers in action.https://www.scdf.gov.sg/docs/ default-source/sgfpc-ibrary/sgfpc/reaction-2015.pdf#:~:text=Rescuers%20in%20action%20is%20the,and%20Paramedics%20Challenge%20(SGFPC, 12.04.2021
  • Haçin, İ. (2014). 1939 Büyük Erzincan Depremi. Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi. 30 (88): 37-70
  • Homma, M. (2015). Development of the Japanese national disaster medical system and experiences during the Great East Japan Earthquake. Yonago Acta Medica. 58 (2), 53-61
  • Ishiwatari, M. (2021). Institutional coordination of disaster management: engaging national and local goverments in japan. Natural Hazards Review. 22(1), 1-6
  • J-Alert: disaster warning technology in Japan. (2016). https://www.centrefor publicimpact.org/case-study/disaster-tech nology-japan, 10.04.2021
  • JICA (2004). Türkiye’de Doğal Afetler Konulu Ülke Strateji Raporu, Ankara.
  • Kadıoğlu, M. (2008). Modern Bütünleşik Afet Yönetiminin Temel İlkeleri. Kadıoğlu, M., Özadamar, E. (ed.). Modern bütünleşik afet yönetiminin temel ilkeleri kitabı içinde (s:1-35). JICA Türkiye Ofisi
  • Kaşıkçı, F. (2016). Türkiye’de afet yönetimi. Kocaeli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi. 7 (13), 33-56
  • Koçak, H. (2010). Doğal yıkım olaylarının zararlarının azaltılmasında yerel halkın ve yöneticilerin duyarlılığının önemi: Şili ve Haiti Örnekleri. Mülkiye Dergisi. 34 (268), 353-363
  • Masuda, N. (2014). Disaster refuge and relief urban park system in Japan. Landscape Architecture Frontiers. 2 (4), 52-60
  • New Zealand Goverment Annual report 2019/20 (2020). https://www.civildefence .govt.nz/assets/Uploads/publications/dpmc-annual-report-2020.pdf, 12.04.2021
  • Ochmas, FA. & Balyemez, S. (2019). Afet yönetiminde disiplinler arası bilgi sistemleri. Kent Akademi. 12(4), 779-791
  • Chile. (2020). https://repositorio digi tal.onemi.gov.cl/bitstream/handle/123456789/4110/PoliticaNacional_2020.pdf?sequence=1&isAllowed=y,14.04.2021
  • Ranghieri, F. & Ishiwatari, M. (2014). Learning from megadisasters: lessons from the Great East Japan earthquake. Washington, DC: World Bank.
  • Readiness & Response. (2020). https://www.civildefence.govt.nz/cdem-sector/the-4rs/readiness-and-response/, 10.04.2021
  • Sun, X., Richards, AYC., Kleinsman, T. & Innes, A. (2021). Improving human resource mobilisation for post-disaster recovery: A New Zealand case study. International Journal of Disaster Risk Reduction. 52, 1-10
  • Sunkar, M. & Tonbul, S. (2011). Effect of human factors on occurrence of flood and torrent events in Batman, southeastern Turkey. Sosyal Bilimler Dergisi. 10 (37), 267-292
  • Şahin, AU. (2014). Afet yönetimi faaliyetlerinin kamu hizmeti kavramı çerçevesinde değerlendirilmesi. TESAM Akademi Dergisi. 1 (2), 7-30
  • Tercan, B. (2018). Türkiye’de afet politikaları ve kentsel dönüşüm. Abant Kültürel Arş. Dergisi. 3(5), 102-120
  • Türkiye deprem gözlem sistemleri çalışma grubu. https://deprem. afad.gov.tr/ icerik?id=4&menuId=9, 10.11.2019
  • T.C Sağlık Bakanlığı Acil Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü. (2015). Hastane Afet ve Acil Durum Hazırlama Planı (HAP) Hazırlama Kılavuzu. Ankara: Sistem Ofset
  • T.C Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı. (2014). Türkiye Afet Müdahale Planı (TAMP). https://www.a fad.gov.tr/kurumlar/afad.gov.tr/2419/files/Afet_Mud_Pl_ResmiG_20122013.pdf, 15.10.2020
  • UNDHA (1992). Internationally Agreed Glossary of Basic Terms Related to Disaster Management. https://reliefweb. int/sites/reliefweb.int/files/resources/004DFD3E15B69A67C1256C4C006225C2-dha-glossary-1992.pdf, 15.12.2020
  • Yavaş, H. (2005). Türkiye’de doğal afetlerin merkez yerel ilişkiler açısından yönetim sorunları. DEÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 7 (3), 280-301
  • Yenilmez G. (2011). Japonya’daki deprem ve tsunami erken uyarı sistemleri ve 11 Mart 2011 “Büyük Doğu Japonya Afeti’ndeki performansları. 1. Türkiye Deprem Mühendisliği ve Sismoloji Konferansı, 11-14 Ekim 2011 içinde (s: 1-9) Ankara
  • Yiğitler, DN. (2008). Planlamada afet bilgi sistemi ve yönetiminin coğrafi bilgi sistemleri ile modellenmesi: Adana Örneği. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi. Ankara.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Sağlık Politikaları ve Hizmetleri
Bölüm Derlemeler
Yazarlar

Dilber COŞKUN
TUNCELİ ÜNİVERSİTESİ, TUNCELİ MESLEK YÜKSEKOKULU
0000-0001-6091-6262
Türkiye


Aydın BÜYÜKSARAÇ (Sorumlu Yazar)
ÇANAKKALE ONSEKİZ MART ÜNİVERSİTESİ
0000-0002-4279-4158
Türkiye

Yayımlanma Tarihi 15 Aralık 2021
Başvuru Tarihi 24 Nisan 2021
Kabul Tarihi 29 Haziran 2021
Yayınlandığı Sayı Yıl 2021, Cilt 2, Sayı 2

Kaynak Göster

APA Coşkun, D. & Büyüksaraç, A. (2021). Afetlerde Acil Yardım Planlaması . Paramedik ve Acil Sağlık Hizmetleri Dergisi , 2 (2) , 68-83 . DOI: 10.54862/pashid.927089