Bir üniversite hastanesi dahiliye polikliniğine başvuranlarda sağlık okuryazarlığı düzeyi ve ilişkili etmenler

Purpose: The aim of this study is to determine the health literacy level and related factors in patients admitted to the Internal Medicine Polyclinic of Pamukkale University Faculty of Medicine.

Materials and Methods: This cross-sectional study was performed in August 2018. The population of the study consisted of patients who applied to Internal Medicine Polyclinics. The dependent variable is the health literacy level measured by TSOY-32 Scale and the independent variables are sociodemographic, health status and health service use characteristics.

Results: In total, 388 participants’ median age was 42.14±16.47, %36.9 of them graduated college or above. The first health institution to which the participants for health problems is family physicians with 35.3%. The average number of applications to any health institution in the month was 1.16±0.97. The percentages of the participants' perceptions of their health level were excellent, quite good, good, not bad, and bad, respectively 3.1, 12.6, 37.9, 35.3, 11.1. While 55.2% of the participants had a chronic disease, 59.3% had a disease requiring regular medication. The average index score of the TSOY-32 Scale was 31.18±9.20. When the health literacy level is categorically classified, 25.8% insufficient, 34.5% problematic-limited, 27.3% sufficient, 12.4% excellent health literacy levels were determined.

Conclusions: In this study, it was found that the majority of the participants were at the problem-limited health literacy level (34.5%) and the health literacy levels of the participants were related to some variables such as age, marital status, long-term place of residence, income perception status and their own health level perception.

Amaç: Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Polikliniğine başvuran hastalarda sağlık okuryazarlığı düzeyinin ve ilişkili etmenlerin belirlenmesidir.

Gereç ve Yöntem: Kesitsel tipte olan bu çalışma Ağustos 2018 tarihinde yapıldı. Araştırmanın evrenini Pamukkale Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Polikliniklerine başvuran hastalar oluşturmaktadır. Araştırmanın bağımlı değişkeni TSOY-32 Ölçeği ile ölçülen sağlık okuryazarlığı düzeyi olup bağımsız değişkenleri ise sosyodemografik özellikler, sağlık durumu ve sağlık hizmet kullanım özellikleridir.

Bulgular: Araştırmaya 388 kişi katıldı. Katılımcıların yaş ortalaması 42,14±16,47, öğrenim düzeyi %36,9 u yüksekokul/üniversite mezunu ve üzeri idi. Katılımcıların sağlık problemleri ile ilgili ilk başvurdukları sağlık kuruluşu %35,3 ile aile hekimi olmaktadır. Katılımcıların aydaki ortalama başvuru sayısı 1,16±0,97 dir. Katılımcılar kendi sağlık düzeylerini;  mükemmel(%3,1), oldukça iyi (%12,6), iyi(%37,9), fena değil(%35,3), kötü(%11,1) olarak algılamaktadır. %55,2’si kronik bir hastalığı olduğunu, %59,3’ü düzenli ilaç kullanmasını gerektiren bir hastalığa sahip olduğun belirti. TSOY-32 Ölçeğinden alınan ölçek indeks puanı ortalaması 31,18±9,20 bulundu. Sağlık okuryazarlığı düzeyini kategorik olarak sınıflandırdığımızda %25,8 yetersiz, %34,5 sorunlu7sınırlı, %27,3 yeterli, %12,4 olarak tespit edildi. Medeni durum, öğrenim düzeyi, çalışma durumu, kendi sağlık düzeyi algısı, kronik hastalık varlığı ile sağlık okuryazarlığı düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık saptandı(p<0,001).

Sonuç ve Öneriler: Bu çalışmada katılımcıların daha çoğunun (%34,5) sorunlu/sınırlı sağlık okuryazarlığı düzeyine sahip olduğu ve sağlık okuryazarlığı düzeylerinin;  yaş, medeni durum, en uzun süre yaşanılan yer, gelir algısı durumu, kendi sağlık düzeyi algısı gibi değişkenlerden etkilendiği saptanmıştır.