İrade Gücü Ölçeği: Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması
Öz
Bu çalışmada irade gücü ölçeğinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır. İrade kavramı bu çalışma çerçevesinde haz erteleme, öz-kontrol, öz-disiplin, öz-düzenleme, azim gibi çeşitli değişkenleri yansıtan çatı bir kavram olarak ele alınmıştır. Ölçek geliştirme sürecinde öncelikle kapsamlı bir alanyazın taraması yapılmış ve bir madde havuzu oluşturulmuştur. Bu madde havuzu alan ve dil uzmanları tarafından incelendikten sonra pilot form oluşturulmuş ve 100 kişilik bir gruba uygulanmıştır. Pilot uygulamadan sonra ölçeğin asıl uygulama formu hazırlanmış ve toplamda 518 kişiden oluşan iki farklı gruba uygulanmıştır. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda 25 maddeden oluşan dört boyutlu bir yapı elde edilmiştir. Ölçeğin ortaya konulan yapısı doğrulayıcı faktör analizi ile test edilmiş ve uyum iyiliği değerlerinin iyi düzeyde olduğu belirlenmiştir. Ölçeğin güvenirliği Cronbach Alpha iç tutarlık yöntemiyle incelenmiş ve bu değer ölçeğin toplamı için .91 olarak hesaplanmıştır. Benzer ölçek ve ayırt edici ölçüt geçerliği için azim, öz-kontrol, öz-yönetim ve genel erteleme değişkenleri kullanılmış ve ölçeğin uyum ve ayırt edicilik değerlerinin de yeterli olduğu ortaya konulmuştur. Ölçeğin test-tekrar test güvenirliği de 49 kişilik bir grup üzerinde incelenmiş ve iki hafta arayla yapılan ölçümlerin de güvenilir sonuç verdiği (r=.71, p<.05) ortaya konulmuştur. Buna göre İrade Gücü ölçeği alanyazında geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olarak kullanılabilir.
Anahtar Kelimeler
İrade, İrade Gücü, Öz-kontrol, İrade Ölçeği, Haz Erteleme
Etik Beyan
Bu çalışma etik ilkeler çerçevesine yürütülmüş ve araştırma için gerekli etik kurul izni Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal ve Beşeri Bilimleri Yayın Etik Kurul Başkanlığı’nın 29.05.2024 tarih ve 23087 sayılı kararıyla alınmıştır.
Kaynakça
- Allom, V., Panetta, G., Mullan, B., & Hagger, M. S. (2016). Self-report and behavioural approaches to the measurement of self-control: Are we assessing the same construct?. Personality and Individual Differences, 90, 137-142. https://doi.org/10.1016/j.paid.2015.10.051
- American Psychological Association. (2012). What you need to know about willpower: The psychological science of self-control. Washington: APA. https://www.apa.org/topics/willpower.pdf
- Arslan, S., & Gelişli, Y. (2015). Algılanan öz-düzenleme ölçeği: Bir ölçek geliştirme çalışması. Sakarya University Journal of Education, 5(3), 67-74. https://doi.org/10.19126/suje.07146
- Ashton, M. C., Lee, K., & Goldberg, L. R. (2007). The IPIP–HEXACO scales: An alternative, public-domain measure of the personality constructs in the HEXACO model. Personality and Individual Differences, 42(8), 1515-1526. https://doi.org/10.1016/j.paid.2006.10.027
- Baumeister, R. F., Heatherton, T. F., & Tice, D. M. (1994). Losing control: How and why people fail at self-regulation. Academic Press.
- Baumeister, R. F., Sparks, E. A., Stillman, T. F., & Vohs, K. D. (2008). Free will in consumer behavior: Self-control, ego depletion, and choice. Journal of Consumer Psychology, 18(1), 4-13. https://doi.org/10.1016/j.jcps.2007.10.002
- Baumeister, R., & Tierney, J. (2011). Willpower. Penguin.
- Baumeister, R. F., Tice, D. M., & Vohs, K. D. (2018). The strength model of self-regulation: Conclusions from the second decade of willpower research. Perspectives on Psychological Science, 13(2), 141-145. https://doi.org/10.1177/1745691617716946
- Baumeister, R. F. and Vohs, K.D. (2003). “Willpower, Choice, and Self-control,” in Time and Decision: Economic and Psychological Perspectives on Intertemporal Choice. George F. Loewenstein, Daniel Read and Roy F. Baumeister, eds. Russell Sage Foundation.
- Barış Pekmezci, F., & Ayan, C. (2020). Confusion of scale development: Investigation of self-efficacy scales. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 48, 130-151. https://doi.org/10.9779/pauefd.529986