Muhammad Taqī Usmānī's Perspective on the Verses on Veiling

Öz

One important topic in modern Islamic studies is the issue of the hijab. During this period, alongside the efforts of Westernisation, the subject of women's dress became a topic of discussion. One of the experts who expressed his views on this issue was Muhammad Taqī Usmānī. Usmānī was a pioneering Hanafi scholar who influenced large numbers of people in the modern era. Our study aims to develop more holistic and accurate approaches to interpreting verses and hadiths related to hijab, taking into account the explanations in Osmānī's work on the subject. Usmānī set out his views on the hijab in his work Tekmiletu Fath al-Mulhim. Analysis of the author's existing works reveals that the only place where he addresses the issue of hijab comprehensively is in his commentary on a chapter of hadiths in Tekmile. In our study, we analysed Usmānī’s views on hijab by taking the relevant Tekmile title as a basis and utilising the findings of the author and other researchers on the subject. It is evident that the author advocated three distinct styles of veiling, each of which was prescribed by Islam for specific situations.

Anahtar Kelimeler

• Tafsir
• Muhammad Taqī Usmānī
• Woman
• Veiling
• Scarf

MUHAMMED TAKÎ OSMANÎ'NİN ÖRTÜNME ÂYETLERİNE BAKIŞI

Öz

Modern çağda İslâm araştırmalarının önemli gündem başlıklarından biri hicâb meselesidir. Bu dönemde batılılaştırma çabaları ile beraber kadının kıyafeti meselesi tartışmalara konu edilmiştir. Söz konusu mesele hakkında görüşlerini açıklayan uzmanlardan biri de Muhammed Takî Osmânî’dir. Osmânî, geniş kitleler üzerinde etkili olan bir modern dönem hanefî âlimidir. Çalışmamızın amacı; Osmânî’nin ilgili eserindeki açıklamaları göz önünde bulundurarak, tesettür ile ilgili âyet ve hadislerin daha bütüncül ve isabetli yorumlanması için yaklaşımlar geliştirmektir. Osmânî, hicâb meselesi ile ilgili tespitlerini Tekmiletu Fethi’l-Mülhim adlı eserinde işlemiştir. Yazarın ulaşabildiğimiz eserleri incelendiğinde, hicâb meselesine derli toplu bir şekilde temas ettiği tek yerin Tekmile’deki bir hadis babının şerhi olduğu görülmektedir. Çalışmamızda Osmanî’nin tesettür görüşü incelenirken bir yandan Tekmile’deki ilgili başlık esas alınmış, öte yandan konuyla ilgili olarak gerek yazara ait gerekse başka araştırmacılara ait tespitlerden faydalanılmıştır. Yazarın üç farklı örtünme tarzını savunduğu, bu üç tarzın farklı durumlarda uygulanmak üzere İslâm tarafından emredildiği görüşünde olduğu anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Tefsir
• Muhammed Takî Osmânî
• Kadın
• Tesettür
• Başörtüsü

Kaynakça

1. Batha, Muhammad Ziyad. “Preface”. Approaching the Qur’anic Sciences. 1-4. Londra: Turath Publishing, 2023.
2. Bingöl, Abdurrahim. Muhammed Takî Osmânî ve Fıkıhçılığı. Diyarbakır: Dicle Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi, 2019.
3. Çeker, Orhan. Fetvalarım. Konya: Damla Ofset, 3. Basım, 2018.
4. Çetin, İsmail. Teklîfî Hükümler: Helal, Haram, Mekruh, Alış-Veriş, Siyaset, Hudud, Ahkam, Cihad, Hukuk ve İktisad’da Ölçüler. Isparta: Dilara Yayınları, 2. Basım, 2010.
5. Çıkılı, Deniz. “Kadîm Halkanın Muasır Kulpu: Eşrefiyye”. Eşrefiyye Sohbetleri. 21-67. İstanbul: Rıhle Kitap, 1. Basım, 2021.
6. Davudoğlu, Ahmed. Sahîh-i Müslim Tercümesi ve Şerhi. 12 Cilt. İstanbul: Rıhle Kitap, 1. Basım, 2017.
7. Demirci, Hayri. “Ders’i Tirmizî’nin Sahibi Hakkında”. Tirmizî Dersleri Mukaddime. 21-26. İstanbul: Dâru’l-kütübi’l-arabiyye, 2024.
8. İbn Âbidîn, Muhammed Emîn. Reddü’l-muhtâr ale’d-dürri’l-muhtâr şerhi tenvîri’l-ebsâr. thk. Muhammed Yahya İsmail - Mühenned Yahya İsmail. 21 Cilt. İstanbul: İrşad Yayınevi, 1. Basım, 1446.

9. İbn Hibbân, Ebû Hâtim Muhammed. Sahîhu İbn Hibbân el-Müsnedü’s-sahîh ale’t-tekasîmi ve’l-envâ’. thk. Mehmet Ali Sönmez - Halis Aydemir. 8 Cilt. Beyrut: Dâru İbn Hazm, 1. Basım, 1433.
10. İbn Huzeyme, Ebû Bekr Muhammed b. İshâk. Sahîhu İbn Huzeyme. thk. Muhammed Mustafa A’zamî. 4 Cilt. Beyrut: el-Mektebü’l-İslâmî, 1400.
11. Kevserî, Muhammed b. Âdem. Two Weeks in Pakistan. Leicester: Darul Iftaa Institute, 1. Basım, 2021.
12. Kevserî, Muhammed Zâhid. Makālâtu’l-Kevserî I. çev. Ebubekir Sifil. İstanbul: Rıhle Kitap, 2. Basım, 2015.
13. Mufti Muhammad Taki Usmani. “Profile”. Mufti Muhammad Taqi Usmani. Erişim 26 Nisan 2025. https://muftitaqiusmani.com/en/profile/
14. Müslim, Ebü’l-Hüseyn Müslim b. el-Haccâc. el-Câmiʿu’s-sahîh. thk. Yasir Hasan vd. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle nâşirûn, 2. Basım, 1445.
15. Osmânî, Muhammed Şefî’. Ahkâmu’l-Kur’ân. 5 Cilt. Karaçi: İdâretu’l-Kur’ân ve’l-Ulûmi’l-İslâmiyye, 3. Basım, 1418.
16. Osmânî, Muhammed Takî. Buhûs fî kadâyâ fıkhiyye muâsıra. 2 Cilt. Dımaşk: Dâru’l-Kalem, 5. Basım, 1444.
17. Osmânî, Muhammed Takî. Contemporary Fatawa. Karaçi: Mektebetü Meârifu’l-Kur’ân, 2023. https://muftitaqiusmani.com/wp-content/uploads/en-books/Contemporary_Fatawa.pdf
18. Osmânî, Muhammed Takî. Makâlâtü’l-Osmânî. 2 Cilt. Karaçi: Mektebetü Meârifu’l-Kur’ân, 1436.
19. Osmânî, Muhammed Takî. Tekmiletu Fethi’l-Mülhim bişerhi Sahîhi’l-İmâmi Müslim. 6 Cilt. Dımaşk: Dâru’l-Kalem, 1. Basım, 1427.
20. Osmânî, Muhammed Takî. Tirmizî Dersleri Mukaddime. çev. Hayri Demirci. thk. Reşid Eşref - Ebubekir İhsan. İstanbul: Dâru’l-kütübi’l-arabiyye, 2024.
21. Osmânî, Muhammed Takî. Usûlü’l-iftâ’ ve âdâbuh. Dımaşk: Dâru’l-Kalem, 3. Basım, 1443.
22. Osmânî, Şebbîr Ahmed. Fethu’l-Mülhim bişerhi Sahîhi’l-İmâmi Müslim. 6 Cilt. Dımaşk: Dâru’l-Kalem, 1. Basım, 1427.
23. Schleifer, S Abdallah (ed.). The Muslim 500 The World’s 500 Most Influential Muslims 2025. Amman: The Royal Islamic Strategic Studies Centre, 2025.
24. Yazır, Elmalılı Muhammed Hamdi. Hak Dini Kur’an Dili. thk. Asım Cüneyd Köksal - Murat Kaya. 6 Cilt. İstanbul: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı, 1. Basım, 2022.
25. Yıldız, Nureddin. Hanımlar İçin İnciler Hanım Muhtevalı Hadisi Şerifler. İstanbul: Tahlil Yayınları, 14. Basım, 1445.