Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları

Ayşe Betül Algül; Ömer Faruk Habergetiren

doi:10.17859/pauifd.643770

Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları

Öz

Mehir, evlilikle birlikte kadının kocasından almaya hak kazandığı mal veya maddi değeri olan menfaattir. Çok sayıda ayet ve hadiste çeşitli açılardan ele alınması, bu meseleye özel önem atfedildiğine işaret sayılabilir. Dolayısıyla mehrin üzerinde çalışılması gereken bir konu olduğu söylenebilir. Bu araştırmada Hz. Peygamber ve sahabe dönemi esas alınarak mehrin miktarı konusu incelenmiştir. Rivayetler taranmak suretiyle o dönemde mehir olarak verilenler ve miktarları tespit edilmeye çalışılmıştır. Ulaşılan verilerden hareketle, Hz. Peygamber’in eşlerine verdiği ve kızları için istediği mehrin birbirine yakın olduğu söylenebilir. Her bir eşine aynı miktarı vermese de genel bir ortalamadan söz etmek mümkündür. Sahabeye dair rivayetlerde ise böyle bir standarttan bahsetmek çok zordur. Zira bir çift ayakkabıdan, bugün milyonlarla ifade edilebilecek rakamlara ulaşan farklılıklar söz konusudur. Bu çalışmada, Hz. Peygamber ve sahabenin ödediği mehir miktarları o dönemin birimleriyle tespit edilip nakledildikten sonra, okuyucu nazarında daha anlamlı olması adına altın ve koyun fiyatları baz alınarak günümüz rakamlarına çevrilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Mehir,Hz. Peygamber Dönemi,Sahabe,Dinar,Dirhem

Kaynakça

Askalânî, İbn Hacer. Fethu’l-bârî şerh-i Sahîhi’l-Buhârî. Thk. Abdulaziz b. Abdullah İbn Bâz. Beyrut: Dâru’l-Meârif, 1379.
Belâzürî, Ahmed b. Yahya. Ensâbü’l-eşrâf. Thk. Süheyl Zekkâr - ve Riyâd Zerkelî. Beyrut: Dâru’l-Fikr, 1996.
Beyhakî, el-Hüseyn b. Ali. Sünenü’l-kübra. Thk. Muhammed Abdulkadir Atâ. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 2003.
Buhârî, Muhammed b. İsmail. el-Câmiu’s-sahîh. Thk. Muhammed Züheyr b. Nâsır Nâsır. Dâru Tavku’n-Necat, 1422.
Dârekutnî, Ebu’l-Hasen Ali b. Ömer. Sünenü’d-Dârekutnî. Thk. Şuayb Arnaût - Hasen Abdülmün’im Şelebî - Abdullatif Hırzallah - ve Ahmed Berhûm. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle, 2004.
Ebû Dâvûd, Süleyman b. Eş’as. es-Sünen. Thk. M. Muhyiddin Abdulhamid. Beyrut: el-Mektebetü’l-Asrıyye, t.y.
Erdoğan, Mehmet. Fıkıh ve Hukuk Terimleri Sözlüğü. İstanbul: Ensar Neşriyat, 2016.
Erkal, Mehmet. “Zekat”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 44:197-207. İstanbul: TDV Yayınları, 2013.Erul, Bünyamin. “Hz. Âişe Kaç Yaşında Evlendi? Dokuz mu? On dokuz mu?” İslâmî Araştırmalar Dergisi 19/4 (2006): 637-349.

Fayda, Mustafa. “Âişe”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 2: 201-205. İstanbul: TDV Yayınları, 1989.
Gezer, Arif. “Hz. Peygamber Dönemi Mehir Uygulaması ile Günümüz Mehir Uygulamasının Karşılaştırılması”. Yüzüncü Yıl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 5/6 (2017): 55-72.
Gezer, Arif. Sünnete Göre İslam Ailesinin Kuruluşunda Mehir-Tarihteki ve Günümüzdeki Uygulamalar. Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, 1993.
Heysemî, Ebu’l-Hasen Nuruddin. Mecmeu’z-zevâid ve menbei’l-fevâid. Thk. Hüsamüddîn Kudsî. Kâhire: Mektebetü’l-Kudsî, 1994.
İbn Âbidîn, Muhammed Emin. Reddü’l-muhtâr ale’d-Dürri’l-Muhtâr Şerh-i Tenvîri’l-Ebsâr. Thk. Adil Ahmed Abdulmevcud - ve Ali Muhammed Muavviz. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1994.İbn Esîr, İzzüddin. Üsdü’l-gâbe fî ma’rifeti’s-sahâbe. Thk. Ali Muhammed Muavviz - ve Âdil Ahmed Abdülmevcud. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1994.
İbn Hanbel, Ahmed. el-Müsned. Thk. Şuayb Arnaût - ve Adil Mürşid. Beyrut: Müessesetü’r-Risâle, 2001.
İbn Hibban, Ebû Hâtim Muhammed. es-Sîretü’n-nebeviyye ve ahbâru’l-hulefâ. Beyrut: el-Kütübü’s-Sekâfiyye, 1987.
İbn Hişam, Abdülmelik. es-Siretü’n-nebeviyye li İbn Hişam. Thk. Mustafa Sakka - İbrahim el-Ebyârî - ve Adülhafîz Şelebî. Beyrut: Dâru İhyâi’t Türâsi’l Arabiyye, 1955.
İbn İshak, Muhammed. Kitâbü’s-Siyer ve’l-Meğâzî. Thk. Süheyl Zekkâr. Beyrut: Dâru’l-Fikr, 1978.
İbn Kesîr, İsmail b. Ömer. el-Bidâye ve’n-nihâye. Thk. Ali Şerîf. Beyrut: Dâru İhyâi’t Türâsi’l Arabiyye, 1988.
İbn Mâce, Muhammed b. Yezid. es-Sünen. Thk. Muhammed Fuad Abdülbaki. Dâru İhyâi’l-Kütübi’l-Arabiyye, t.y.
İbn Musa, İyaz. İkmâlü’l-mu’lim bi-fevâidi’l-Müslim. Thk. Yahya İsmail. 8 Cilt. Dâru’l-Vefa li’t-Tabâati ve’n-Neşr ve’t-Tevzî’, 1998.
İbn Sa’d, Ebû Abdullah Muhammed. et-Tabakâtü’l-kübra. Thk. Muhammed Abdulkadir Atâ. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1990.
Kallek, Cengiz. “Miskal”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 30: 182-183. İstanbul: TDV Yayınları, 2005.
Kallek, Cengiz. “Müd”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 31: 457-459. İstanbul: TDV Yayınları, 2006.
Kandemir, Mehmet Yaşar. “Hafsa”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 15: 119-120. İstanbul: TDV Yayınları, 1997.
Kandemir, Mehmet Yaşar. “Hatice”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 16: 465-466. İstanbul: TDV Yayınları, 1997.
Kandemir, Mehmet Yaşar. “Meymûne”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 29: 506-507. Ankara: TDV Yayınları, 2004.
Kandemir, Mehmet Yaşar. “Ümmü Seleme”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 42: 328-330. İstanbul: TDV Yayınları, 2012.
Kurtubî, Muhammed b. Ahmed. el-Câmi’ li-ahkâmi’l-Kur’ân. Thk. Ahmed Berdûnî - ve İbrahim Atfîş. Kâhire: Dâru’l-Mektebeti’l-Mısriyye, 1964.
Müslim, İbnü’l-Haccâc. el-Câmiu’s-sahîh. Thk. Muhammed Fuad Abdülbaki. Beyrut: Dâru’l-Kütübi’l-İlmiyye, 1991.
Nemerî, İbn Abdilberr. el-İstîâb fî ma’rifeti’l-ashâb. Thk. Ali Muhammed Becâvî. Beyrut: Dâru’l-Cîl, 1992.
Nesâî, Şuayb b. Ali. es-Sünen. Thk. Abdulfettah Ebû Ğudde. Halep: Mektebü’l-Matbûâti’l-İslâmiyye, 1986.
Nevevî, Yahya b. Şeref. el-Minhâc fî şerhi Sahîh-i Müslim b. Haccâc. Beytü’l-Efkâri’d-Düveliyye, t.y.
San’ânî, Muhammed b. İsmail Emir. Sübülü’s-selam. Mektebetü Mustafa el-Bâbî el-Halebî, 1960.
Savaş, Rıza. “Cüveyriye bint. Hâris”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 8: 146. İstanbul: TDV Yayınları, 1993.
Şâfiî, Muhammed b. İdris. el-Ümm. Thk. Rıfat Fevzi Abdulmuttalib. Dâru’l-Vefa li’t-Tabâati ve’n-Neşr ve’t-Tevzî, 2001.
Şahyar, Ayşe Esra. “Zeyneb bint. Huzeyme”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 44: 361. İstanbul: TDV Yayınları, 2013.
Taberânî, Ebu’l-Kâsım Süleyman. el-Mu’cemu’l-kebîr. Thk. Muhammed b. Abdülmecid Selefî. Kâhire: Mektebetü İbn Teymiyye, 1994.
Taberî, Muhammed İbn Cerîr. Tarihu’t-Taberî-tarihu’r-rusûl ve’l-mülûk. 2. Bs, 11 Cilt. Beyrut: Dâru’t-Türâs, 1387.
Tirmizî, Ebû Îsa. el-Câmiu’s-sahîh. Thk. Beşşar İvad Marûf. 6 Cilt. Beyrut: Dâru’l-Garbi’l-İslâmî, 1998.
“Türkiye Diyanet Vakfı 2018 Online Bağış Sistemi”. https://bagis.diyanetvakfi.org.tr. Erişim: 17 Şubat 2019. https://bagis.diyanetvakfi.org.tr.
Uraler, Aynur. “Safiyye”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 35: 474-475. Ankara: TDV Yayınları, 2008.
Uraler, Aynur. “Ümmü Habîbe”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 42: 318-319. İstanbul: TDV Yayınları, 2012.
Vâkıdî, Ebû Abdullah Muhammed. Kitâbü’l-Meğâzî. Beyrut: Âlemü’l-Kütüb, t.y.
Yılmaz, Hayati. “Reyhâne bint. Şem’ûn”. Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi. 35: 41-42. Ankara: TDV Yayınları, 2008.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Ayşe Betül Algül ^*
0000-0001-8356-3447
Türkiye

Ömer Faruk Habergetiren
0000-0001-9304-6726
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2019

Gönderilme Tarihi

6 Kasım 2019

Kabul Tarihi

28 Aralık 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 6 Sayı: 12

DOI

https://doi.org/10.17859/pauifd.643770

IZ

https://izlik.org/JA89LP55AC

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Algül, A. B., & Habergetiren, Ö. F. (2019). Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları. Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 6(12), 209-232. https://doi.org/10.17859/pauifd.643770

AMA

1.Algül AB, Habergetiren ÖF. Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları. Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi. 2019;6(12):209-232. doi:10.17859/pauifd.643770

Chicago

Algül, Ayşe Betül, ve Ömer Faruk Habergetiren. 2019. “Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları”. Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 6 (12): 209-32. https://doi.org/10.17859/pauifd.643770.

EndNote

Algül AB, Habergetiren ÖF (01 Aralık 2019) Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları. Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 6 12 209–232.

IEEE

[1]A. B. Algül ve Ö. F. Habergetiren, “Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları”, Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, c. 6, sy 12, ss. 209–232, Ara. 2019, doi: 10.17859/pauifd.643770.

ISNAD

Algül, Ayşe Betül - Habergetiren, Ömer Faruk. “Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları”. Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 6/12 (01 Aralık 2019): 209-232. https://doi.org/10.17859/pauifd.643770.

JAMA

1.Algül AB, Habergetiren ÖF. Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları. Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi. 2019;6:209–232.

MLA

Algül, Ayşe Betül, ve Ömer Faruk Habergetiren. “Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları”. Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, c. 6, sy 12, Aralık 2019, ss. 209-32, doi:10.17859/pauifd.643770.

Vancouver

1.Ayşe Betül Algül, Ömer Faruk Habergetiren. Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları. Pamukkale Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi. 01 Aralık 2019;6(12):209-32. doi:10.17859/pauifd.643770

Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları

Hz. Peygamber Dönemi Mehir Miktarları ve Günümüzdeki Karşılıkları

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

DOI

IZ

Kaynak Göster

Cited By

Kırgız Örf-Âdetindeki Kalın Uygulamasının İslam Hukuku Açısından Analizi (18-19. yy)

Kur’an’da Mal ve Mal Edinimi

Sünnî Kaynaklara Göre Hz. Fâtıma’nın Evliliği

Mehrin Hikmetleri ve Maslahatları