İLERİ TEKNOLOJİ ÜRÜNLERDE İHRACAT ETKİNLİĞİ VE REKABET GÜCÜ: GELİŞMİŞ PİYASALAR ÜZERİNE BİR İNCELEME

Öz

Küresel pazarlarda baskın bir paya sahip olan yüksek teknoloji ürünleri hem bunları satan ülkeler hem de satın alan ülkeler için önemli bir değere sahiptir. İhracatçı ülkelerin bu ürünlerdeki rekabet üstünlüğü araştırma merakı uyandırmaktadır. Ayrıca bu ülkelerin çoğunlukla gelişmiş pazarlar grubunda yer alması nedeniyle yüksek teknoloji ihracatının ne ölçüde verimli gerçekleştirildiği de ikinci bir araştırma sorusu olarak dikkat çekmektedir. Tüm bunlara ek olarak, ilgili ürünlerde ihracat verimliliği ve küresel rekabet gücü arasındaki ilişki üçüncü ve son araştırma sorusunu oluşturmaktadır. Bu çalışmada yukarıda bahsedilen üç araştırma sorusu üç farklı yöntem kullanılarak cevaplandırılmış ve yüksek teknolojili ürün ihraç etmek isteyen ülkeler için cevaplar sunulmuştur. Etkin ihracat yapmanın ileri teknoloji ürünlerin küresel rekabetçiliğinde anlamlı bir farklılık yarattığı gözlemlenmiştir. Ülkelerin ekonomik güçlerini ileri teknoloji ürünlerin ihracatına yöneltmeleri ve böylece ülke zenginliklerinin uluslararası ticaretin finansmanında da etkin olarak kullanılması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• İhracat etkinliği
• İhracat yönetimi
• Rekabetçilik
• Uluslararası ticaret

EXPORT EFFICIENCY AND COMPETITIVENESS IN HIGH TECH PRODUCTS: AN EXAMINATION ON DEVELOPED MARKETS

Öz

High-tech products, which have a dominant share in global markets, have significant value both for the countries that sell them and for the countries that buy them. The competitive advantage of the exporter countries in these products arouses a research curiosity. Moreover, since these countries are mostly in the developed markets group, the extent to which hightech exports are realized efficiently draws attention as a second research question. In addition to all these, the relationship between export efficiency and global competitiveness in related products constitutes the third and final research question. In this study, the aforementioned three research questions are answered using three different methods and answers are presented for countries that want to export high-tech products. It has been observed that exporting effectively makes a significant difference on the global competitiveness of high-tech products. Countries should channel their economic power to high-tech export, and that the country's wealth should be used efficiently in the financing of foreign trade. ade

Anahtar Kelimeler

• Export efficiency
• Export management
• Competitiveness
• International trade

Kaynakça

1. Abbas, S., & Waheed, A. (2017). “Trade competitiveness of Pakistan: evidence from the revealed comparative advantage approach”. Competitiveness Review: An International Business Journal, 27(5), 462-475.
2. Aktop, V. S. (2021). “Türkiye’nin “Elektrikli Makine ve Cihaz” Sektörünün Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi ile Analizi”. Manas Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10(2), 1083-1093.
3. Akyol, M., & Demez, S. (2020). “İnovasyonun Yüksek Teknoloji Ürün Ihracati Üzerindeki Etkisi: Yeni Endüstrileşen Ülkeler Için Panel Veri Analizi”. Yaşar Üniversitesi E-Dergisi, 15(57), 56-62.
4. Akyüz, K. C. (2019). “Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Indeksi Kullanılarak Kâğıt Ve Kâğıt Ürünleri Sanayi Sektörünün Rekabet Gücünün Belirlenmesi”. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 21(1), 164-171.
5. Aldamak, A., & Zolfaghari, S. (2017). “Review Of Efficiency Ranking Methods In Data Envelopment Analysis”. Journal of the International Measurement Confederation, 106, 161–172.
6. Arrow, J.K. (1962). “The Economic Implications Of Learning By Doing”. The Review of Economic Studies, 29(3), 155-173.
7. Bahar, D., Hausmann, R., & Hidalgo, C. A. (2014). “Neighbors And The Evolution Of The Comparative Advantage Of Nations: Evidence Of International Knowledge Diffusion?”. Journal of International Economics, 92(1), 111-123.
8. Bakan, S., Akkaya, O., & Yalçın, T. (2019). “Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi: Türkiye Taşımacılık Sektörü Üzerine Bir Uygulama”. Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 2(2), 190-203.

9. Balassa, B. (1965). “Trade liberalisation and “revealed” comparative advantage 1”. The Manchester School, 33(2), 99-123.
10. Banker, R. D., Charnes, A., & Cooper, W. W. (1984). “Some Models For Estimating Technical And Scale Inefficiencies In Data Envelopment Analysis”. Management Science, 30, 1078–1092.
11. Bravo-Ortega, C., Benavente, J. M., & González, Á. (2014). “Innovation, Exports, And Productivity: Learning And Self-Selection In Chile”. Emerging Markets Finance and Trade, 50(sup1), 68-95.
12. Çakmak, Ö. A. (2005). “Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Ve Rekabet Gücü: Türkiye Tekstil Ve Hazır Giyim Endüstrisi Üzerine Bir Uygulama”. Ege Academic Review, 5(1), 65-76.
13. Çetin, R. (2016). “Yeni Sanayileşen Ülkelerde Ar-Ge Harcamalari Ve Yüksek Teknoloji Ürünü İhracati Arasindaki İlişkinin Panel Veri Analizi Yöntemi İle İncelenmesi”. Journal of the Faculty of Economics/Iktisat Fakültesi Mecmuasi, 66(2).
14. Charnes, A., W. Cooper, & E. Rhodes. (1978). “Measuring The Efficiency Of Decision Making Units”. European Journal of Operational Research 2(6), 429–444.
15. Dedeoğlu, D., & Kaya, H. (2013). “Energy Use, Exports, Imports And GDP: New Evidence From The OECD Countries”. Energy Policy, 57, 469-476.
16. Erkan, B., Arpacı, B., Yaralı, F., & Güvenç, İ. (2015). “Türkiye’nin Sebze Ihracatında Karşılaştırmalı Üstünlükleri”. KSÜ Doğa Bilimleri Dergisi, 18(4), 70-76.
17. Farrell, M. J. (1957). “The Measurement Of Productive Efficiency”. Journal of the Royal Statistical Society Series A (120), 253–290.
18. Fathi, B., Ashena, M., & Bahari, A. R. (2021). “Energy, Environmental, And Economic Efficiency In Fossil Fuel Exporting Countries: A Modified Data Envelopment Analysis Approach”. Sustainable Production and Consumption, 26, 588-596.
19. Fertö, I., & Hubbard, L. J. (2003). “Revealed Comparative Advantage And Competitiveness In Hungarian Agri–Food Sectors”. World Economy, 26(2), 247-259.
20. Freund, C., & Pierola, M. D. (2015). “Export Superstars”. Review of Economics and Statistics, 97(5), 1023-1032. Göçer, İ. (2013). “Ar-Ge Harcamalarının Yüksek Teknolojili Ürün Ihracatı, Dış Ticaret Dengesi Ve Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkileri”. Maliye Dergisi, 165(2), 215-240.
21. Güngör, M. % Bulut, Y. (2008). “Ki-Kare Testi Üzerine”. Fırat Üniversitesi Doğu Araştırmaları Dergisi, 7(1), 84-89.
22. Iqbal, W., Altalbe, A., Fatima, A., Ali, A., & Hou, Y. (2019). “A DEA Approach For Assessing The Energy, Environmental And Economic Performance Of Top 20 Industrial Countries”. Processes, 7(12), 902.
23. Ishchukova, N., & Smutka, L. (2013). “Revealed Comparative Advantage Of Russian Agricultural Exports”. Acta Universitatis Agriculturae et Silviculturae Mendelianae Brunensis, 61(4), 941-952.
24. ITC, (2023). International Trade Data, (Access Date: 16.07.2023, Access link: https://www.trademap.org/Index.aspx?nvpm=1%7c%7c%7c%7c%7c%7c%7c%7c%7c%7c%7c%7c%7c%7c%7c%7c%7c)
25. Kahveci, E., & Taliyev, R. (2013). “Export Performance And Industrial Organization Strategy: An Application On Turkish Textiles Firms By Data Envelopment Analysis”. European Journal of Economics, Finance and Administrative Sciences, 6, 69-81.
26. Kalaycı, C. (2017). “Serbest Ticaret Anlaşmalarının Türkiye’nin Dış Ticaretine Etkileri: Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi Uygulaması”. Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi, 3(2), 133-147.
27. Keesing, D.B. (1965). “Labor Skills And International Trade: Evaluating Many Trade Flows With A Single Measuring Device”. Review of Economics and Statistic, 47(3), 287-294.
28. Kenen, P. B. (1965). “Nature, Capital, And Trade”. Journal of Political Economy, 73(5), 437-460.
29. Kiliç, C., Bayar, Y., & Özekicioğlu, H. (2014). “Araştirma Geliştirme Harcamalarinin Yüksek Teknoloji Ürün Ihracati Üzerindeki Etkisi: G–8 Ülkeleri Için Bir Panel Veri Analizi”. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, (44), 115-130.
30. Kılıçarslan, Z., & Dumrul, Y. (2022). “BRICS Ülkelerinin Hizmet Ticaretinde Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükleri”. Fiscaoeconomia, 6(1), 99-117.
31. Kösekahyaoğlu, L., & Özdemir, M. B. (2018). “Türkiye’nin Fındık, Zeytinyağı ve Kuru Kayısı Ürünlerindeki Rekabet Gücünün Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Yöntemi İle Analizi.” ASSAM Uluslararası Hakemli Dergi, 5(12), 88-107.
32. Kuşat, N. (2016). “Açiklanmiş Karşilaştirmali Üstünlükler Indeksi Çerçevesinde AB Aday Ülkeleri Enerji Sektörü Rekabet Gücü Analizi (2006-2016)”. Uluslararası Bilimsel Araştırmalar Dergisi (IBAD), 3(1), 362-376.
33. Kuşat, N., & Denli, E. A. (2021). “Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlüklere Göre Türkiye-BRICS Rekabet Gücü Analizi (2008-2019)”. Afyon Kocatepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 23(1), 94-111.
34. Laursen, K. (2015). “Revealed Comparative Advantage And The Alternatives As Measures Of International Specialization”. Eurasian Business Review, 5, 99-115.
35. Lucas, E.R. (1988). “On The Mechanics Of Economic Development”. Journal of Monetary Economics, 22(1), 3-42.
36. Meo, S. A., & Usmani, A. M. (2014). “Impact Of R&D Expenditures On Research Publications, Patents And High-Tech Exports Among European Countries”. European Review for Medical & Pharmacological Sciences, 18(1).
37. MSCI, (2023). Developed Market Index, (Access Date: 16.07.2023, Access Link: https://www.msci.com/our-solutions/indexes/developed-markets)
38. Nam, H. J., & An, Y. (2017). “Patent, R&D And Internationalization For Korean Healthcare Industry.” Technological Forecasting and Social Change, 117, 131-137.
39. Oura, M. M., Zilber, S. N., & Lopes, E. L. (2016). “Innovation Capacity, International Experience And Export Performance Of SME’s In Brazil”. International Business Review, 25(4), 921-932.
40. Özdemir, K. (2022). Entegre Rapor Yayınlayan Bankaların Finansal Etkinliklerinin Veri Zarflama Analizi ile Ölçülmesi: Türkiye Örneği”. İşletme Araştırmaları Dergisi, 14(3), 1767-1780.
41. Posner, M.V. (1961). “International Trade And Technical Change”. (Ed.: D.M.Lamberton(Eds.). In: Economics Of Innovation And Knowledge. London: Penguin Modern Economics.
42. Putri, E. P., Kusoncum, C., Putri, E. P., & Abdulrahim, M. (2020). “Performance Evaluation Using PCA-CRS Input Oriented DEA Method: A Case Study of East Java Exports in Indonesia to ASEAN Country”. In Proceedings of the 2019 International Conference on Physics and Mechanics of New Materials and Their Applications, Nova Science Publishers, New York (pp. 425-432).
43. Ramanathan, R. (2003). An Introduction To Data Envelopment Analysis A Tool For Performance Measurement. New Delhi: Sage Publications.
44. Ricardo, D. (1817). “On The Principles Of Political Economy And Taxation”. İçinde The Works And Correspondence Of David Ricardo, 1. Baskı, Ed. Piero Sraffa. Cambridge, UK: Cambridge Universty Press.
45. Romer, M.P. (1986). “Increasing Returns And Long-Run Growth”. The Journal of Political Economy, 95(5), 1002-1037.
46. Şahinli, M. A. (2011). “Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Endeksi: Türkiye Pamuk Endüstrisi Üzerine Bir Uygulama”. Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 11(21), 227-240.
47. Sandu, S., & Ciocanel, B. (2014). “Impact Of R&D And Innovation On High-Tech Export.” Procedia Economics and Finance, 15, 80-90.
48. Saputra, P. M. A. (2014). “Technical Efficiency And Export Performance: Evidence For Self-Selection Hypothesis From Indonesian Manufacturing Sector-Level Data”. International Journal of Economic Policy in Emerging Economies, 7(4), 383-398.
49. Sarraf, F., & Nejad, S. H. (2020). “Improving Performance Evaluation Based On Balanced Scorecard With Grey Relational Analysis And Data Envelopment Analysis Approaches: Case Study In Water And Wastewater Companies”. Evaluation and Program Planning, 79(November 2019), 101762.
50. Schumpeter, J. A. (1934), The Theory of Economic Development: An Inquiry into Profits, Capital, Credit, Interest, and the Business Cycle, Cambridge, Mass.: Harvard University Press.
51. Serin, V., & Civan, A. (2008). “Revealed Comparative Advantage And Competitiveness: A Case Study For Turkey Towards The EU”. Journal Of Economic And Social Research, 10(2), 25-41.
52. Seyoum, B. (2005). “Determinants Of Levels Of High Technology Exports An Empirical Investigation”. Journal of Competitiveness Studies, 13(1), 64.
53. Shakeel, M. (2021). “Analyses Of Energy-GDP-Export Nexus: The Way-Forward”. Energy, 216, 119280.
54. Shakeel, M., Iqbal, M. M., & Majeed, M. T. (2014). “Energy Consumption, Trade And GDP: A Case Study Of South Asian Countries”. The Pakistan Development Review, 461-476.
55. Shohibul, A. (2013). “Revealed Comparative Advantage Measure: ASEAN-China Trade Flows”. Journal of Economics and Sustainable Development, 4(7), 136-145.
56. Startienė, G., & Remeikienė, R. (2014).” Evaluation Of Revealed Comparative Advantage Of Lithuanian Industry In Global Markets”. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 110, 428-438.
57. Şeker, A., & Özcan, S. (2019). “Yüksek Teknolojili Ürün Ihracati ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Örneği”. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 6(3), 865-884.
58. Tebaldi, E. (2011). “The Determinants Of High-Technology Exports: A Panel Data Analysis”. Atlantic Economic Journal, 39, 343-353.
59. Tütek, H., Gümüşoğlu Ş. & Özdemir, A. (2012). Sayısal yöntemler yönetsel yaklaşım. İstanbul. Beta Basım Yayım.
60. Vernon, R. (1966). “International Investment And International Trade In The Product Cycle”. Quarterly Journal of Economics, 80(2).
61. Yalçınkaya, M. H., Çılbant, C., Erataş, F., & Hartoğlu, D. (2014). “Açıklanmış Karşılaştırmalı Üstünlükler Ekseninde Rekabet Gücünün Analizi: Türk-Çin Dış Ticareti Üzerine Bir Uygulama”. Journal of Management and Economics Research, 12(24), 41-57.