TÜRKÇEDE MARCEL PROUST
Öz
Millî Kütüphane kaynaklarına göre 1942-1915 yılları arasında Marcel Proust’un on beş yapıtı on ayrı çevirmen tarafından
Türkçe’ye aktarılmıştr. Bu yapıtlar on bir farklı yayınevi tarafından yayımlanmış ve yüzün üzerinde baskı yapmıştır. Bu on beş
çeviriyi gerçekleştirenler arasında Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Nasuhi Baydar, Tahsin yücel gibi ünlü isimler yer alırken, on bir
çevirinin Roza Hakmen tarafından yapılmış olduğunun altını çizmek gerekir.
Proust çevirileri konusunda altı çizilmesi gereken bir başka nokta ise, 20. Yüzyılın bu dahi romancısının, ölümünden 20
yıl sonra ilk kez Türkçe’ye kazandırılmış olmasıdır. Bu gecikmenin nedenlerini, Proust’un edebiyat dünyasının henüz Türk
okuru tarafından anlaşılamayacak ölçüde geniş olmasına ve çok uzun tümcelerden oluşan dilinin çevirmenleri zorlamasına
bağlayabiliriz. Bu nedenlerle Roza Hakmen’den önceki çevirmenler, onun devasa yapıtı Geçmiş Zaman İzinde’yi tek tek ciltler
ya da bölümler halinde çevirmişler, Roza Hakmen ise yapıtın tümünü Türkçe’ye aktarma cesaretini göstermiştir.
Anahtar Kelimeler
MARCEL PROUST EN TURC
Öz
Millî Kütüphane kaynaklarına göre 1942-1915 yılları arasında Marcel Proust’un on beş yapıtı on ayrı çevirmen tarafından
Türkçe’ye aktarılmıştr. Bu yapıtlar on bir farklı yayınevi tarafından yayımlanmış ve yüzün üzerinde baskı yapmıştır. Bu on beş
çeviriyi gerçekleştirenler arasında Yakup Kadri Karaosmanoğlu, Nasuhi Baydar, Tahsin yücel gibi ünlü isimler yer alırken, on bir
çevirinin Roza Hakmen tarafından yapılmış olduğunun altını çizmek gerekir.
Proust çevirileri konusunda altı çizilmesi gereken bir başka nokta ise, 20. Yüzyılın bu dahi romancısının, ölümünden 20
yıl sonra ilk kez Türkçe’ye kazandırılmış olmasıdır. Bu gecikmenin nedenlerini, Proust’un edebiyat dünyasının henüz Türk
okuru tarafından anlaşılamayacak ölçüde geniş olmasına ve çok uzun tümcelerden oluşan dilinin çevirmenleri zorlamasına
bağlayabiliriz. Bu nedenlerle Roza Hakmen’den önceki çevirmenler, onun devasa yapıtı Geçmiş Zaman İzinde’yi tek tek ciltler
ya da bölümler halinde çevirmişler, Roza Hakmen ise yapıtın tümünü Türkçe’ye aktarma cesaretini göstermiştir.
Dileğimiz, Proust’un 100. Ölüm yıldönümü olan 2022 de tüm yapıtlarının eksiksiz olarak Türkçe’de okunabilmesidir.
Anahtar Kelimeler
