SEKTÖRDE ÇALIŞAN VE ÇALIŞMAYAN MÜZİK ÖĞRENCİLERİNİN TÜRKİYE’DE MÜZİSYENLİK KARİYERİNİ ALGILAMA BİÇİMLERİ: KARŞILAŞTIRMALI BİR ÇALIŞMA

Öz

Bu çalışma, Türkiye’deki lisans düzeyinde müzik eğitimi alan öğrencilerin müzik mesleğine dair algılarını, çalışmakta olan ve olmayan öğrenciler arasında karşılaştırmalı olarak incelemektedir. Nitel görüşmeler ve katılımcı gözlemlerinden faydalanılarak elde edilen veriler, alan çalışmasını yürüten ve kendisi de eskiden müzik öğrencisi olan ilk yazarın otoetnografik iç gözlemleriyle birlikte değerlendirilmiştir. Öğrencilerin çalışma durumlarının müzisyenlik kimliklerini, kariyer beklentilerini ve müzik mesleğine dair sosyoekonomik farkındalıklarını nasıl etkilediği analiz edilmiştir. Bulgular, müzik sektöründe aktif olarak çalışan öğrencilerin daha gerçekçi ve protean (çok yönlü ve değişken) kariyer stratejileri geliştirdiklerini; çalışmayan öğrencilerin ise müzik eğitim kurumlarının idealize edilmiş bakış açılarını daha çok içselleştirdiklerini ortaya koymaktadır. Ayrıca öğrencilerin erken yaşta aldıkları müzik eğitimi, ebeveyn tutumları, mali belirsizlikler ve akademik müfredatın yetersizlikleri gibi etkenlerin, öğrencilerin mesleki yeterlilik algılarına ve gelecek planlarına etkileri tartışılmıştır. Çalışmadan çıkan sonuçlar, Türkiye’deki lisans düzeyindeki müzik programlarının, öğrencileri mezuniyet sonrası müzik endüstrisine hazırlamak amacıyla kariyer planlaması ve sektör bilgisi içeren derslerle desteklenmesi gerektiğine işaret etmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Müzik Eğitimi
• Müzisyenlik
• Çalışan öğrenciler
• Kariyer beklentileri
• Protean kariyer

WORKING AND NON-WORKING MUSIC STUDENTS’ UNDERSTANDINGS OF A MUSICIAN’S CAREER IN TURKIYE: A COMPARATIVE STUDY

Öz

This study explores the differing perceptions of the music profession among undergraduate music students in Turkiye, comparing those who actively work in the music industry during their studies with those who do not. In this article, we draw upon qualitative interviews and participant observations. The first author, a former music student herself, conducted the fieldwork and contributed autoethnographic reflections that illuminate the data. The study reveals how employment status influences students’ understanding of musicianship, career expectations, identity, and socio-economic realities. Findings show that working students tend to develop more pragmatic, protean approaches to their future careers, while non-working students often retain idealized or institutionally influenced views. The study also examines the impact of early music education, parental attitudes, financial instability, and the limitations of current academic curricula on students’ career readiness. The results highlight the need for undergraduate music programs in Turkiye to incorporate career planning and industry awareness into their curricula to better support students' transition into professional life.

Anahtar Kelimeler

• Music Education
• Music profession
• Working students
• Career expectations
• Protean career

Kaynakça

1. About Entrance Exam. (2024). Bilgi Üniversitesi Müzik Bölümü. https://music.bilgi.edu.tr/en/entrance-exam/about-exam/
2. Aristotle. (1998). Politics (C. D. C. Reeve, Trans.). Hackett Publishing Company.
3. Bartleet, B.-L., Bennett, D., Bridgstock, R., Draper, P., Harrison, S., & Schippers, H. (2012). Preparing for portfolio careers in Australian music: setting a research agenda. Australian Journal of Music Education, 1(1), 32–41. https://files.eric.ed.gov/fulltext/EJ1000243.pdf
4. Bennett, D. (2009). Academy and the Real World: Developing realistic notions of career in the performing arts: Developing realistic notions of career in the performing arts. Arts and Humanities in Higher Education, 8(3), 309-327. https://doi.org/10.1177/1474022209339953
5. Bennett, D., & Bridgstock, R. (2014). The urgent need for career preview: Student expectations and graduate realities in music and dance. International Journal of Music Education, 33(3), 1–15. https://doi.org/10.1177/0255761414558653
6. Botha, M., & Panebianco, C. (2018). The role of parents in the perfectionistic tendencies of university music students. International Journal of Music Education, 36(2), 217- 229. https://doi.org/10.1177/0255761417714607
7. Dudu, S., Öğüt, E. H., & Denizci, Ö. Ç. (2022). Türkiye’de Müzik Emeğinin Durumu: Türkiye’deki Müzik Emekçilerinin Çalışma Koşulları ve Gelir Durumları Üzerine Araştırma Raporu. https://www.sivildusun.net/download/turkiyede-muzik-emeginin-durumu-turkiyedeki-muzik-emekcilerinin-calisma-kosullari-ve-gelir-durumlari-uzerine-arastirma-raporu/
8. Frederickson, J., & Rooney, J. F. (1990). How the Music Occupation Failed to Become a Profession. International Review of the Aesthetics and Sociology of Music, 21(2), 189–206. https://doi.org/10.2307/837023

9. Gürkan, G. Ö. (2023). Müziğe Dair Modern Söylem İçinde Kadın Şarkıcının Abject Konumu. In Ö. D. Varlı (Ed.), Kadınlar Dünyayı Çalıyor/Söylüyor: Kuramsal Yaklaşımlar ve Deneyimler Üzerine-2 (pp. 89–112). Doğu Kitabevi.
10. Guthrie, K., & Chowrimootoo, C. (2020). Musicology and the middlebrow. Journal of the American Musicological Society, 73(2), 327–395. https://doi.org/10.1525/jams.2020.73.2.327
11. Haapakorpi, A. (2022). The quality of a professional portfolio career in the post-industrial era. Journal of Education and Work, 35(4), 441–454. https://doi.org/10.1080/13639080.2022.2073340
12. Hall, D. T. (1996). Protean Careers of the 21st Century. Academy of Management Perspectives, 10(4), 8–16. https://doi.org/10.5465/AME.1996.3145315
13. Handy, C. B. . (1995). The empty raincoat : making sense of the future. Random House.
14. Inkson, K. (2006). Protean and boundaryless careers as metaphors. Journal of Vocational Behavior, 69(1), 48–63. https://doi.org/10.1016/j.jvb.2005.09.004
15. Kırlıoğlu, M., & Özdemir, E. (2023). Çalışan Üniversite Öğrencilerinin Deneyimleri: Niteliksel Bir Çalışma. Sosyal Çalışma Dergisi, 7(2), 42–58.
16. Kramer, L. (1995). Classical Music and Postmodern Knowledge. University of California Press.
17. López-Íñiguez, G., & Bennett, D. (2020). A lifespan perspective on multi-professional musicians: does music education prepare classical musicians for their careers? Music Education Research, 22(1), 1–14. https://doi.org/10.1080/14613808.2019.1703925
18. Munelly, K. P. (2017). Understanding Career And Degree Expectations of Undergraduate Music Majors. The Ohio State University.
19. Müzik Dersi Öğretim Programı (İlkokul ve Ortaokul 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar), Millî Eğitim Bakanlığı (2018). https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2018129173048695-1-8%20M%C3%BCzik%20%C3%96%C4%9Fretim%20Program%C4%B1%2020180123.pdf
20. Müzisyen Onur Şener İstek şarkıyı çalmadığı bahanesiyle öldürüldü, 3 kişi tutuklandı. (2022, October 2). Evrensel. https://www.evrensel.net/haber/471343/muzisyen-onur-sener-istek-sarkiyi-calmadigi-bahanesiyle-olduruldu-3-kisi-tutuklandi
21. Plato. (2018). The Republic (G. R. F. Ferrari, Ed.; T. Griffith, Trans.). Cambridge University Press. Sunar, L. (2020). Türkiye’de Çalışma Hayatı ve Meslekler. https://tyap.net/mediaf/Calisma_Hayati.pdf
22. Tolmie, D. (2014). Identifying, analysing and aligning “the dream” with vocational preparation: An investigation into first-year music undergraduate career aspirations and motivations. In G. Carruthers (Ed.), The 20th International Seminar of the ISME Commission on the Education of the Professional Musician Rights. http://hdl.handle.net/10072/66259
23. Turkish Labour Law (2003). https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=4857&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5
24. Zhang, C., Kwan, J. L. Y., & Leung, B. W. (2024). Relationships between perceived parenting styles and the self-regulated music practice of Chinese music majors. Musicae Scientiae, 29(1), 165–183. https://doi.org/10.1177/10298649241287374
25. Zürcher, E. J. (2004). Turkey: A Modern History (4th ed.). Bloomsbury Academic.
26. 2023/2024 Eğitim-Öğretim Yılı İstanbul Devlet Konservatuvarı Müzik Bölümü Yetenek Sınavları Kılavuzu. (2023). Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi. https://msgsu.edu.tr/wp-content/uploads/2023/07/IstanbulDevletKonservatuvari2023- 2024OgretimYiliOzelYetenekSinavKilavuzuOzelYetenekSinavTarihleriveLisansSinav2.pdf