Araştırma Makalesi

EEG TABANLI NÖBET SINIFLANDIRMASI: PCA’NIN ETKİSİ VE LOJİSTİK REGRESYON, SVM, XGBOOST KARŞILAŞTIRMASI

Sayı: Sayı:71 (EYS'25 Özel Sayısı) 29 Aralık 2025
PDF İndir
TR EN

EEG TABANLI NÖBET SINIFLANDIRMASI: PCA’NIN ETKİSİ VE LOJİSTİK REGRESYON, SVM, XGBOOST KARŞILAŞTIRMASI

Öz

Epilepsi, bireylerin sosyal ilişkilerini, toplumsal uyumunu ve yaşam kalitesini olumsuz yönde etkileyen bir hastalıktır. Bu çalışmada, çok öznitelikli (16 kanal), çok sınıflı (sağlıklı, jeneralize nöbet, fokal nöbet, nöbet aktivitesi) ve dengeli Bangalore Epilepsi veri kümesi üzerinde Lojistik Regresyon, Destek Vektör Makineleri (SVM) ve Aşırı Gradyan Artırma (XGBoost) modelleri; Temel Bileşenler Analizi (PCA) ile ve PCA’sız iki işlem hattında değerlendirilmiştir. Doğruluk-çalışma süresi dengesi bağlamında PCA’nın marjinal katkısı nicel olarak gösterilmiş; sınıflar arası ayrışmanın zorlaştığı durumlarda hangi modelin daha tutarlı ve etkin performans gösterdiği incelenmiştir. Bulgular, öznitelik korelasyonlarının yüksek olduğu veri kümelerinde XGBoost’un doğruluk, F1, ROC-AUC açısından SVM ve lojistik regresyona kıyasla daha iyi performans sergilediğine işaret etmektedir. Bu durum epileptik nöbet tespitinde PCA’nın her durumda model başarımını artırmadığını; dolayısıyla veri ön-işleme stratejilerinin model tipine göre dikkatle seçilmesi gerektiğini göstermektedir. Elde edilen sonuçlar, hem bilişsel sinyal işleme literatürüne metodolojik bir karşılaştırma katkısı sunmakta hem de model seçimi konusunda uygulayıcılara yol göstermektedir. Standart metrikler ile on katlı çapraz doğrulama ve farklı oranlarda ayrılmış test kümelerine dayalı bir kıyaslama sunması çalışmanın başlıca katkılarındandır.

Anahtar Kelimeler

Etik Beyan

Çalışmanın tüm süreçlerinin araştırma ve yayın etiğine uygun olduğunu, etik kurallara ve bilimsel atıf gösterme ilkelerine uyduğumu beyan ederim.

Kaynakça

  1. Abdi, H., ve Williams, L. J. (2010). Principal Component Analysis. Wiley Interdisciplinary Reviews: Computational Statistics, 2(4), 433–459. https://doi.org/10.1002/wics.101.
  2. Alpar, R. (2013). Çok Değişkenli İstatistiksel Yöntemler, Detay Yayıncılık: Ankara, Türkiye.
  3. Berrich, Y. ve Guennoun, Z. (2025). EEG-Based Epilepsy Detection Using CNN-SVM and DNN-SVM with Feature Dimensionality Reduction By PCA. Sci Rep 15, 14313 (2025). https://doi.org/10.1038/s41598-025-95831-z.
  4. Bishop, C. M. (2006). Pattern Recognition and Machine Learning, Springer.
  5. Bradley, A. P. (1997). The Use of the Area Under the ROC Curve in the Evaluation of Machine Learning Algorithms. Pattern Recognition, 30(7), 1145–1159. https://doi.org/10.1016/S0031-3203(96)00142-2
  6. Breiman, L. (2001). Random Forests. Machine Learning, 45(1), 5–32. https://doi.org/10.1023/A:1010933404324.
  7. Carvajal-Dossman, J.P., Guio, L., García-Orjuela, D. vd. (2025). Retraining and Evaluation of Machine Learning and Deep Learning Models for Seizure Classification from EEG Data. Sci Rep 15, 15345 (2025). https://doi.org/10.1038/s41598-025-98389-y.
  8. Chan, J.-L., Leow, S., Bea, K., Cheng, W., Phoong, S., Hong, Z.-W. ve Chen, Y. L. (2022). Mitigating the Multicollinearity Problem and its Machine Learning Approach: A Review, Mathematics, 10(8), 1283. https://doi.org/10.3390/math10081283.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ekonometrik ve İstatistiksel Yöntemler

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

1 Eylül 2025

Kabul Tarihi

16 Ekim 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Sayı: Sayı:71 (EYS'25 Özel Sayısı)

Kaynak Göster

APA
Kocarık Gacar, B. (2025). EEG TABANLI NÖBET SINIFLANDIRMASI: PCA’NIN ETKİSİ VE LOJİSTİK REGRESYON, SVM, XGBOOST KARŞILAŞTIRMASI. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Sayı:71 (EYS’25 Özel Sayısı), 21-40. https://doi.org/10.30794/pausbed.1775480
AMA
1.Kocarık Gacar B. EEG TABANLI NÖBET SINIFLANDIRMASI: PCA’NIN ETKİSİ VE LOJİSTİK REGRESYON, SVM, XGBOOST KARŞILAŞTIRMASI. PAUSBED. 2025;(Sayı:71 (EYS’25 Özel Sayısı):21-40. doi:10.30794/pausbed.1775480
Chicago
Kocarık Gacar, Burcu. 2025. “EEG TABANLI NÖBET SINIFLANDIRMASI: PCA’NIN ETKİSİ VE LOJİSTİK REGRESYON, SVM, XGBOOST KARŞILAŞTIRMASI”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy Sayı:71 (EYS’25 Özel Sayısı): 21-40. https://doi.org/10.30794/pausbed.1775480.
EndNote
Kocarık Gacar B (01 Aralık 2025) EEG TABANLI NÖBET SINIFLANDIRMASI: PCA’NIN ETKİSİ VE LOJİSTİK REGRESYON, SVM, XGBOOST KARŞILAŞTIRMASI. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Sayı:71 (EYS’25 Özel Sayısı) 21–40.
IEEE
[1]B. Kocarık Gacar, “EEG TABANLI NÖBET SINIFLANDIRMASI: PCA’NIN ETKİSİ VE LOJİSTİK REGRESYON, SVM, XGBOOST KARŞILAŞTIRMASI”, PAUSBED, sy Sayı:71 (EYS’25 Özel Sayısı), ss. 21–40, Ara. 2025, doi: 10.30794/pausbed.1775480.
ISNAD
Kocarık Gacar, Burcu. “EEG TABANLI NÖBET SINIFLANDIRMASI: PCA’NIN ETKİSİ VE LOJİSTİK REGRESYON, SVM, XGBOOST KARŞILAŞTIRMASI”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. Sayı:71 (EYS’25 Özel Sayısı) (01 Aralık 2025): 21-40. https://doi.org/10.30794/pausbed.1775480.
JAMA
1.Kocarık Gacar B. EEG TABANLI NÖBET SINIFLANDIRMASI: PCA’NIN ETKİSİ VE LOJİSTİK REGRESYON, SVM, XGBOOST KARŞILAŞTIRMASI. PAUSBED. 2025;:21–40.
MLA
Kocarık Gacar, Burcu. “EEG TABANLI NÖBET SINIFLANDIRMASI: PCA’NIN ETKİSİ VE LOJİSTİK REGRESYON, SVM, XGBOOST KARŞILAŞTIRMASI”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy Sayı:71 (EYS’25 Özel Sayısı), Aralık 2025, ss. 21-40, doi:10.30794/pausbed.1775480.
Vancouver
1.Burcu Kocarık Gacar. EEG TABANLI NÖBET SINIFLANDIRMASI: PCA’NIN ETKİSİ VE LOJİSTİK REGRESYON, SVM, XGBOOST KARŞILAŞTIRMASI. PAUSBED. 01 Aralık 2025;(Sayı:71 (EYS’25 Özel Sayısı):21-40. doi:10.30794/pausbed.1775480


by-nc-nd.eu.svg  Bu dergide yer alan çalışmalar Creative Commons Atıf 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.