SOMAK-ASARLIK: A NEW 2nd MILLENNIUM BC FORTRESS NEAR THE BEYCESULTAN

Öz

Somak-Asarlık, is a fortress type settlement which is located in the north western highlands of Beycesultan Höyük and dominates the routes opening from north and east to the plain of Çivril. Somak-Asarlık, 5.7 km beeline to Beycesultan Höyük, was detected in 2014 within the scope of the systematic archaeological surveys that we have continued to record the prehistoric settlements in the mountainous areas of the districts of Çivril, Çal and Baklan of Denizli in the Upper Menderes Basin since 20101 . The settlement was founded one of the crests lying to the plain from the plateau in the plateau-plain threshold dividing the parts of the plain and plateau of the basin. This is the most important factor of the selection of the site location placed in a strategic point that sees Beycesultan and its hinterland. Likewise, Beycesultan Höyük might be described as a regional center in the 17th-16th century in which Somak-Asarlık was founded. The excavations have proved that the settlement inhabited around a wide area in 35 hectares and had an advanced organization inside the settlement with the administrative and elite structures in this process. The works about the hinterland feeding a population of Beycesultan Höyük in the characteristics of an administrative center which includes a great population in this process, have revealed the existences of satellite settlements depended on Beycesultan and each of them 4 hectare in size. In this settlement model, Somak-Asarlık might be considered as a part of defensive system protects the hinterland including Beycesultan Höyük and its satellite settlements. In this paper, the archeological data obtained from Somak-Asarlık that we have considered it as a fortress related to Beycesultan Höyük, will be presented in detail and its place in the settlement model of the region will be discussed.

Anahtar Kelimeler

• Somak-Asarlık fortress, Beycesultan, the Middle Bronze Age, the Late Bronze Age, Çivril plain, the Meander basin

SOMAK-ASARLIK: Beycesultan Höyük Yakınında Yeni Bir 2.binyıl Kalesi

Öz

Somak-Asarlık Kalesi yerleşimi, 2014 yılı Yukarı Menderes Havzası Dağlık Kesim Yüzey Araştırması Projesi’nde keşfedilmiştir. Çivril Ovası’nın kuzeybatısını sınırlayan dağlık alanda bulunan kale, ilk olarak MÖ 17-16. yüzyılda kurulmuş ve bu sürecin ardından MÖ 7-6.yüzyıla kadar iskân görmemiştir. Kalenin konumu, Beycesultan ve artalanını gören stratejik bir noktada yer almaktadır ve bu özelliği ile ilişkili bir işlevi olduğu düşünülmektedir. Nitekim bu süreç, Yukarı Menderes Havzası’nda Beycesultan Höyük’ün başını çektiği bir siyasi örgütlenmenin olduğu bir dönemi temsil etmektedir. Mikro ölçekte Somak-Asarlık yerleşiminin detaylı bir şekilde ele alındığı makalede, makro ölçekte MÖ 2. Binyılda bölgede şekillenen yeni bir yerleşim tipininin ortaya konulması hedeflenmektedir. Zira temel geçim ekonomisinin tarıma dayandığı Beycesultan Höyük’ün bünyesindeki nüfusu besleyen geniş art alanı ve bu art alan içine giren “uydu yerleşimler”i barındırdığı ve bu yapılanmanın güvence altına alınmasının siyasi ve ekonomik açıdan son derece önemli olduğu söylenebilir. Somak-Asarlık Kalesi’nin görüş alanını analizi sonuçları, yerleşimin Beycesultan’ı ve art alanını merkeze alan bir noktada konumlandığını göstermektedir. Bu bağlamda Somak-Asarlık örneğinin MÖ 2. binyılda, Beycesultan Höyük merkezli sosyo-ekonomik örgütlenmenin tarımsal girdisini sağlayan art alanının güvenliğinin nasıl sağlandığını göstermesi açısından da iyi bir model sunduğu düşünülmektedir..

Anahtar Kelimeler

• Somak-Asarlık Kalesi, Beycesultan, Orta Tunç Çağı, Geç Tunç Çağı, Çivril Ovası, Büyük Menderes