HEDONİK VE FAYDACI TÜKETİMİN DÜRTÜSEL VE KOMPULSİF SATIN ALMA ÜZERİNDE ETKİSİ
Öz
Pazarlama yazınına göre tüketim, doğası gereği, bir taraftan faydacı diğer taraftan da hedonik boyutları olan ikili bir davranıştır. Araştırmanın amacı hedonik ve faydacı tüketimin, dürtüsel ve kompulsif satın alma davranışları üzerindeki etkisini incelemektir. Bu amaca ulaşmak için alanyazından elde edilen bilgiler ışığında Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) oluşturulmuştur. Örnekleme yöntemi olarak, kümelere göre örnekleme yöntemi kullanılmıştır. Araştırma kapsamında, meslek yüksekokulunda öğrenim gören öğrencilerden, bırak-topla yöntemiyle, kullanılabilir durumda 668 adet anket elde edilmiştir. Oluşturulan modelin sonuçlarına göre hedonik tüketim, dürtüsel ve kompulsif satın alma üzerinde anlamlı ve pozitif direkt bir etkiye sahiptir. Faydacı tüketim, dürtüsel ve kompulsif satın alma üzerinde anlamlı ve negatif direkt bir etkiye sahiptir. Tüketici, hedonik temelli ürünler arayarak dürtüsel ve kompulsif satın alma kararları vermektedir. Ayrıca faydacı ve hedonik tüketimin, kompulsif satın alma üzerindeki etkisinde dürtüsel satın almanın aracılık etkisi yoktur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Açıkalın, S. ve Yaşar, M. (2017). “Hedonik ve faydacı tüketim bağlamında tüketici davranışlarının incelenmesi: Gençlerin hedonik tüketim eğilimlerini belirlemeye yönelik bir araştırma”, Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10, 45, 570-585.
- Alpar, R. (2013). Uygulamalı çok değişkenli istatistiksel yöntemler, Detay Yayıncılık, Ankara.
- Amos, C., Holmes, G. R. ve Keneson, W. C. (2014). “A meta-analysis of consumer impulse buying”, Journal of Retailing and Consumer Services, 21, 86-97.
- Antonides, G. ve Cramer L. (2013). “Impact of limited cognitive capacity and feelings of guilt and excuse on the endowment effects for hedonic and utilitarian types of foods”, Appetite, 68, 51-55.
- Aytekin, P ve Ay, C. (2015). “Hedonik tüketim ve anlık satın alma ilişkisi”, Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8, 1, 141-156.
- Babin, B. J., Darden, W. R. ve Griffin, M. (1994). “Work and/or fun: Measuring hedonic and utilitarian shopping value”, Journal Of Consumer Research, 20, 644-656.
- Backström, K. (2011). “Shopping as leisure: An exploration of manifoldness and dynamics in consumers shopping experiences”, Journal of Retailing and Consumer Services, 18, 200-209.
- Bakırtaş, H. ve Divanoğlu, S. U. (2013). “The effect of hedonic shopping motivation on consumer satisfaction and consumer loyalty”, International Journal of Asian Social Science, 3, 7, 1522-1534.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ekonomi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Emrah Tokgöz
*
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi / Çan Uygulamalı Bilimler Yüksekokulu
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
26 Nisan 2019
Gönderilme Tarihi
7 Mart 2018
Kabul Tarihi
2 Ekim 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Sayı: 35
Cited By
LÜKS ÜRÜNDE MUTLULUK ARAMA MOTİVASYONU VE LÜKS ÜRÜN SATIN ALMA NİYETİ: TÜKETİCİ SOSYAL UYUMU VE CİNSİYETİN DÜZENLEYİCİ ROLÜ
Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.31795/baunsobed.672289HEDONİK VE FAYDACI TÜKETİM İLE KOMPULSİF SATIN ALMA İLİŞKİSİNDE KREDİ KARTI KULLANIMI VE PİŞMANLIK: ONLİNE PAZARYERLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA
Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.30798/makuiibf.835654Sosyal ve Duygusal Baş Etme Olarak Harcama Ölçeği’nin Türkçeye Uyarlanması
Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.32709/akusosbil.872797Dürtüsel ve kompulsif satın alma arasındaki ilişkinin açıklanmasında tüketici kaygısının rolü: Covid19 Salgını döneminde nicel bir araştırma
Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.31795/baunsobed.936733Covid-19 Pandemi Döneminde Tüketicilerin Mental İyi Oluş Halinin Online Anlık Satın Alma Davranışına Etkisi
İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.15869/itobiad.1015526TÜKETİCİ DAVRANIŞLARI AÇISINDAN KOMPULSİF SATIN ALMA DAVRANIŞINA YÖNELİK KAVRAMSAL BİR ÇALIŞMA
Dicle Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.53092/duiibfd.1032033Finansal Okuryazarlık, Materyalizm ve Kompulsif Satın Alma Davranışının Borçlanmaya İlişkin Tutum Üzerindeki Etkisinin Belirlenmesi
Pamukkale Üniversitesi İşletme Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.47097/piar.1274128Alternatif Turizme Yönelik Bibliyometrik Bir Araştırma
Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi
https://doi.org/10.29249/selcuksbmyd.546044Annelerin Anne-Çocuk Kategorisinde Faydacı ve Hedonik Satın Alma Motivasyonlarının Anlık Satın Alma Davranışları Üzerine Etkisi
Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi
https://doi.org/10.18037/ausbd.1258889Understanding the role of self-esteem and fear of negative evaluation in impulsive and compulsive buying
Trakya Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.47934/tife.12.02.06Intermediate Role of Rational Spending in The Effect of Responsibility Consciousness on Utility Consumption Style
Sosyoekonomi
https://doi.org/10.17233/sosyoekonomi.2024.01.08D Tipi Kişilik Yapısının Kompulsif Satın Alma Davranışına Etkisinde Finansal İyi Oluşun Düzenleyici Rolü
Fiscaoeconomia
https://doi.org/10.25295/fsecon.1426816E-PAZARYERİ PLATFORMLARINDA TEKRAR SATIN ALMA NİYETİNİ ETKİLEYEN FAKTÖRLER KÜTAHYA ÖRNEĞİ
Toplum Ekonomi ve Yönetim Dergisi
https://doi.org/10.58702/teyd.1500302Kadınların Küçük Ev Aletlerine Yönelik Marka Bağımlılığının Faydacı ve Hedonik Tüketim Eğilimleri ile İlişkisinin İncelenmesi
Bingöl Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi
https://doi.org/10.33399/biibfad.1560175Revisiting Impulsive Buying: The Role of Transformation Expectations and Status Consumption
Trends in Business and Economics
https://doi.org/10.16951/trendbusecon.1628927ÜNİVERSİTE ÖĞRENCİLERİNİN KÜLTÜREL DEĞERLERİNİN KARİYER PLANLAMALARINA VE HEDONİK TÜKETİMLERİNE ETKİSİ
Kırklareli Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Dergisi
https://doi.org/10.51969/klusbmyo.1810400