TURİZM İŞLETMELERİNİN ETKİN KULLANIMLARININ MULTİMOORA TEKNİĞİYLE YILLARA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI

Erkan Akgöz; Naryngul Margazıeva; Kımbat Asanova

doi:10.30794/pausbed.681479

TURİZM İŞLETMELERİNİN ETKİN KULLANIMLARININ MULTİMOORA TEKNİĞİYLE YILLARA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI

Öz

Sürdürülebilir kalkınma için en elverişli sektör turizmdir. Bu sektörde faaliyet gösteren işletmeler ekonomik, sosyal ve siyasal olaylara karşı oldukça hassastır. Yapılan yatırımların etkinliği yıllara göre farklılık göstermektedir. Hazırlanan bu çalışmada son beş (5) yılın istatistiklerinden yararlanılarak Kırgızistan’da faaliyet gösteren konaklama işletmelerinin etkin kullanılıp kullanılmadığı araştırılmıştır. Araştırma için çoklu kriterlere göre karar vermek amacıyla 2006 yılından beri kullanılan Multimoora tekniği tercih edilmiştir. Multimoora yöntemiyle etkin kullanım analizi yapılırken Kırgızistan’a ait otel işletmeleri, bunların oda ve yatak kapasiteleri ile birlikte misafir sayısı, geceleme sayısı ve elde ettiği gelir miktarları karşılaştırılmıştır. Yapılan işlemler sonucunda konaklama işletmelerinin yıllara göre kapasite kullanımı Multimoora tekniğiyle sıralanmıştır. Analiz sonuçları Kırgızistan’ın turizm kapasitesini en etkin 2017 yılında kullandığı, en düşük kapasite kullanımının ise 2013 yılında olduğu görülmektedir. Araştırma sonuçları, kapasite kullanımında etkili olan unsurların tespit edilmesinin önemine vurgu yapmakta; turizm planlama ve politikalarını belirleyenler ile yatırımcıların bu durumu göz önünde bulundurarak gerekli önlemleri almalarına dikkat çekmektedir.

Anahtar Kelimeler

Turizm,Kapasite Kullanımı,Karar Verme,Multimoora

Kaynakça

Aliev, N. (2016). Kırgızistan'da Dış Turizm, www.aa.com.tr/dunya/kırgızistan, E. Tarihi: 14/03/2018.
Baker, D. M. (2014). The Effects of Terrorism on the Travel and Tourism Industry. International Journal of Religious Tourism and Pilgrimage, 2(9), 58-67.
Can, M. (2015). Karar Teorisi. B. Yıldırım, & E. Önder içinde, Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri (s. 1-13). Bursa: Dora Yayınevi.
Ceyhan, İ. F., & Demirci, F. (2017). Multimoora Yöntemiyle Finansal Performans Ölçümü: Leasing Şirketlerinde Bir Uygulama. Bartın Üniversitesi İİBF dergisi, 8(15), 277-296.
Forman, E., & Selly, M. (2000). Decision by Ojectives. Pittsburgh: Expert Choice Inc.
Minbaeva, A. (2010). Kırgızistan Turizm Potansiyelinin Belirnenmesi ve Uygulanabilecek Turistik Ürün Çeşitleri. İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitü (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi).
Misrahi, T. (2015). How tourism hotspots can bounce back after terrorist attacks. http://english.alarabiya.net/en/business/aviation-and-transport/2015/07/12/How-tourism-hotspots-can-bounce-back-after-terrorist-attacks.html, E. Tarihi: 23/05/2019.
Ömürbek, V., & Altay, S. Ö. (2011). Turizm İşletmelerinde İç Kontrol Sisteminin Etkinliğinin İncelenmesi ve Manavgat Bölgesindeki Beş Yıldızlı Otellerde Bir Araştırma. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 16(1), 379-402.

Önay, O. (2015). Moora. B. Yıldırım, & E. Önder içinde, Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri (s. 245-257). Bursa: Dora Yayınevi.
Önay, O., & Çetin, E. (2012). Turistik Yerlerin Popülaritesinin Belirlenmesi: İstanbul Örneği. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi İktisadi Enstitüsü Yönetim Dergisi, 23(72), 90-190.
Özdil, T. (2008). Kırgızistan'da turizm eğitiminin mevcut durumu, sorunları ve çözüm önerileri (s. 59-61). içinde Kırgızistan: KTMÜ Turizm ve Otelcilik Yüksekokulu.
Sarıçay, N. S., & Ünal, M. (2014). Krizlerin Turizm Sektörü Üzerindeki Etkileri. http://izto.org.tr/demo_betanix/uploads/cms/yonetim.ieu.edu.tr/6426_1480068560.pdf, E. Tarihi: 23/04/2019.
Siar. (2012). ИССЛЕДОВАНИЕ ТУРИСТИЧЕСКОЙ ОТРАСЛИ КЫРГЫЗСКОЙ РЕСПУБЛИКИ (Kırgızistan Turizm Sektörünün Araştırılması): http://siar-consult.com/wp-content/uploads/Issledivanie-turisticheskoi-otrasli-24.12.12.pdf E. Tarihi: 23/04/2019.
Sönmez, S. F. (2017). Turizm, Terörizm ve Siyasi İstikrarsızlık. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 28(1), 110-137. doi:10.17123/atad.316092
stat.kg. (2019). Tourism in Kyrgyzstan: http://stat.kg/en/publications/sbornik-turizm-v-kyrgyzstane/, E. Tarihi: 23/05/2019.
Tarlan, D., & Tütüncü, Ö. (2001). Konaklama İşletmelerinde Başarım Değerlendirmesi ve İşdoyumu Analizi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3(2), 141-163.
Turan, G. (2015). Çok Kriterli Karar Verme. B. Yıldırım, & E. Önder içinde, Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri (s. 15-20). Bursa: Dora Yayınevi.
UNESCO. (2018). Kyrgyzstan. http://whc.unesco.org/en/statesparties/kg. E. Tarihi: 03/12/2018.
wikipedia. (2019). Kırgızistan: https://tr.wikipedia.org/wiki/K%C4%B1rg%C4%B1zistan E. Tarihi: 30/04/2019.
Yılmaz, A., & Daşman, A. (2010). Saymalı Taş'ın Bronz Dönemi Petroglifleri. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi(5), 143-159.
Yurdigül, Y., & Ayhan, N. (2018). Simgesel Bir İletişim Aracı Olarak Manas Destanının Anıtlaştırılması (Bişkek Manas Anıtları Analizi). Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi(22), 1889-1902.
Жениш, Н. (2017). Туристическая отрасль в Кыргызстане: тенденции и вызовы (Kırgızistan'da Turizm Sektörü: Eğilimler ve Zorluklar). https://ucentralasia.org/Content/Downloads/UCA-IPPA-WP42_RUS.pdf E. Tarihi: 20/05/2019.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Turizm (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Erkan Akgöz ^*
0000-0001-6723-0271
Kyrgyzstan

Naryngul Margazıeva
0000-0002-0859-7863
Kyrgyzstan

Kımbat Asanova Bu kişi benim
0000-0002-8076-8743
Kyrgyzstan

Yayımlanma Tarihi

14 Nisan 2020

Gönderilme Tarihi

29 Ocak 2020

Kabul Tarihi

18 Şubat 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Sayı: 39

DOI

https://doi.org/10.30794/pausbed.681479

IZ

https://izlik.org/JA36CM78ML

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Akgöz, E., Margazıeva, N., & Asanova, K. (2020). TURİZM İŞLETMELERİNİN ETKİN KULLANIMLARININ MULTİMOORA TEKNİĞİYLE YILLARA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 39, 49-60. https://doi.org/10.30794/pausbed.681479

AMA

1.Akgöz E, Margazıeva N, Asanova K. TURİZM İŞLETMELERİNİN ETKİN KULLANIMLARININ MULTİMOORA TEKNİĞİYLE YILLARA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI. PAUSBED. 2020;(39):49-60. doi:10.30794/pausbed.681479

Chicago

Akgöz, Erkan, Naryngul Margazıeva, ve Kımbat Asanova. 2020. “TURİZM İŞLETMELERİNİN ETKİN KULLANIMLARININ MULTİMOORA TEKNİĞİYLE YILLARA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy 39: 49-60. https://doi.org/10.30794/pausbed.681479.

EndNote

Akgöz E, Margazıeva N, Asanova K (01 Nisan 2020) TURİZM İŞLETMELERİNİN ETKİN KULLANIMLARININ MULTİMOORA TEKNİĞİYLE YILLARA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 39 49–60.

IEEE

[1]E. Akgöz, N. Margazıeva, ve K. Asanova, “TURİZM İŞLETMELERİNİN ETKİN KULLANIMLARININ MULTİMOORA TEKNİĞİYLE YILLARA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI”, PAUSBED, sy 39, ss. 49–60, Nis. 2020, doi: 10.30794/pausbed.681479.

ISNAD

Akgöz, Erkan - Margazıeva, Naryngul - Asanova, Kımbat. “TURİZM İŞLETMELERİNİN ETKİN KULLANIMLARININ MULTİMOORA TEKNİĞİYLE YILLARA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 39 (01 Nisan 2020): 49-60. https://doi.org/10.30794/pausbed.681479.

JAMA

1.Akgöz E, Margazıeva N, Asanova K. TURİZM İŞLETMELERİNİN ETKİN KULLANIMLARININ MULTİMOORA TEKNİĞİYLE YILLARA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI. PAUSBED. 2020;:49–60.

MLA

Akgöz, Erkan, vd. “TURİZM İŞLETMELERİNİN ETKİN KULLANIMLARININ MULTİMOORA TEKNİĞİYLE YILLARA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI”. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, sy 39, Nisan 2020, ss. 49-60, doi:10.30794/pausbed.681479.

Vancouver

1.Erkan Akgöz, Naryngul Margazıeva, Kımbat Asanova. TURİZM İŞLETMELERİNİN ETKİN KULLANIMLARININ MULTİMOORA TEKNİĞİYLE YILLARA GÖRE KARŞILAŞTIRILMASI. PAUSBED. 01 Nisan 2020;(39):49-60. doi:10.30794/pausbed.681479