V.A. SOLLOGUB’UN “TARANTAS” ADLI ESERİNİN IŞIĞINDA 1840’LI YILLARIN RUSYA’SINA BİR BAKIŞ

19.yüzyılda Rusya’da edebiyat, sanat, bilim ve eğitim alanlarında gelişmeler yaşanmasına rağmen ekonomik ve siyasi alanlarda sorunlar devam etmiştir. Mutlakiyetçi yönetim ve toprak köleliği sistemi Rusya’nın gelişmesini engelleyen en önemli iki etken olarak görülmüş; bu bağlamda Çarlık rejiminin bir anayasa ile sınırlandırılması ve toprak köleliği sisteminin kaldırılmasına yönelik 1825 yılında Aralıkçılar Ayaklanması gerçekleşmiştir. Başarısızlıkla sonuçlanan Aralıkçılar Ayaklanması’ndan sonra Çar I.Nikolay ülkede baskıyı arttırmış ve ülkeyi bir polis devletine dönüştürmüştür. Rusya’nın gelişme yollarının belirlenmesi konusunda ise 1840’lı yıllar Rus düşünce tarihinde ideolojik tartışmaların yaşandığı bir dönem olmuştur. Söz konusu dönemde, Rusya’nın Batı’nın izlediği yolu izlemesi gerektiğini savunan Batıcılar ile Ortodoksluğa ve eski Rus köylü birliği düzenine geri dönülmesi gerektiğini savunan Slavcılar arasında tartışmalar yaşanmıştır. İdeolojik tartışmaların yaşandığı 1840’lı yıllar, aynı zamanda Doğalcı Okulun da Rus edebiyatına damgasını vurduğu yıllar olmuştur. Romantizmden gerçekçiliğe geçiş döneminde kurulan okulun kurucusu Nikolay Vasilyeviç Gogol (1809-1852), kuramcısı ise Vissarion Grigoryeviç Belinski (1811-1848) olarak kabul edilmiştir. Bu bağlamda bu çalışmanın amacı da Doğalcı Okul yazarlarından biri olan Vladimir Aleksandroviç Sollogub’un (1813-1882) “Tarantas” (Tarantas) adlı eserinin ışığında 1840’lı yılların Rusya’sında yaşanan ideolojik tartışmaları, sosyal, ekonomik ve ahlaksal koşulları ele almaktır. Söz konusu eserin incelenmesinde ise sosyo-tarihsel yöntem kullanılmıştır.