Çocuklarda kortikosteroid tedavisinin kardiovasküler yan etkisi
Öz
GİRİŞ ve
AMAÇ: Kortikosteroidler pediatri pratiğinde birçok klinik durum için sıkça
kullanılır. Steroidlerin kronik kullanımına bağlı yan etkiler iyi bilinmesine
rağmen, kısa süre kullanımda ortaya çıkan yan etkiler bakımından daha az
farkındalık vardır. Bu çalışmada biz düşük, orta ve yüksek doz kortikosteroidle
tedavi edilen hastalarda ilaç öncesi ve ilaç sonrası kan basınçlarını ve nabız
hızlarını değerlendirmeyi amaçladık. Kortikosteroid kullanımının klinik
yansımalarını tanımlamak için, kortikostroidle tedavi edilen ve edilmeyenlerin
bulgularını karşılaştırdık.
YÖNTEM ve GEREÇLER: Çalışmaya akut viral bronşiolitis ve nefrotik sendrom
nedeniyle kortikosteroid tedavisi alan, 0-16 yaş arasındaki hastalar dahil
edildi. Hastalar alınan kortikosteroid dozuna göre üç alt gruba bölündü.
Kontrol grubu corticosteroid tedavisi almayan hastalardan oluşturuldu.
BULGULAR: Hem kontrol grubunda, hem de grup-I ve grup-II de ilaç öncesi ve ilaç
sonrası nabız hızları ortalaması arasında fark varken, pulse kortikosteroid
alan grup-III’de ilaç öncesi ve ilaç sonrası ortalama nabız hızları arasında
fark yoktu. Aşikar kardiak disritmi hiçbir grupta gözlenmedi.
TARTIŞMA ve SONUÇ: Bizim çalışmamız gösterdi ki, kortikosteroid kullanımı ile
kardiak disritmiler arasında doğrudan bir nedensel ilişki yoktur. Muhtemeldir
ki, kortikosteroid tedavisi sonrası gelişen disritmiler multi faktorialdir.
Dolayısıyla, bu konuda herhangi bir yargıya varılmadan önce daha kapsamlı
çalışmalar yapılmalıdır. Sebep ne olursa olsun, özellikle karaciğer hastalığı
olan, kardiyak patolojisi olan veya kardiyak ilaç alan hastalar, disritmiler
konusunda yakından izlenmelidir. Kortikosteroidlerin, aksi ispatlanana kadar
kardiyak disritmileri presipite edebileceğinin farkında olunması önemlidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. Akikusa JD, Feldman BM, Gross GJ, Silverman ED, Schneider R. Sinus bradycardia after intravenous pulse methylprednisolone. Pediatrics 2007;119:e778-82.
- 2. Taylor MR, Gaco D. Symptomatic sinus bradycardia after a treatment course of high-dose oral prednisone. J Emerg Med 2013;45:e55-8.
- 3. Moses RE, McCormick A, Nickey W. Fatal arrhythmia after pulse methylprednisolone therapy. Ann Intern Med 1981;95:781-2.
- 4. Hall ED, Plaster M, Braughler JM. Acute cardiovascular response to a single large intravenous dose of methylprednisolone and its effects on the responses to norepinephrine and isoproterenol. Proc Soc Exp Biol Med 1983;173:338-43.
- 5. Svorcík C, Bicíková L. Effect of drugs on the stimulation threshold of the human heart. Cor Vasa 1978;20:184-95.
- 6. Fujimoto S, Kondoh H, Yamamoto Y, Hisanaga S, Tanaka K. Holter electrocardiogram monitoring in nephrotic patients during methylprednisolone pulse therapy. Am J Nephrol 1990;10:231-6.
- 7. Kundu A, Fitzgibbons TP. Acute symptomatic sinus bradycardia in a woman treated with pulse dose steroids for multiple sclerosis: a case report. J Med Case Rep 2015;9:216.
- 8. van der Gugten A, Bierings M, Frenkel J. Glucocorticoid-associated Bradycardia. J Pediatr Hematol Oncol 2008;30:172-5.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Yayımlanma Tarihi
2 Ağustos 2019
Gönderilme Tarihi
16 Ağustos 2018
Kabul Tarihi
17 Ocak 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019 Cilt: 17 Sayı: 2