Sexuality among People with Physical Disability

Öz

Physical disability is termed as disturbance or defect which impede or eliminate human body's ability by disturbing human structure and shape. Physical disability may occur due to neonatal, natal or postnatal causes. People with physical disability have some natural needs as everyone. They are known to have difficulties in many areas of life. In society, sexual lives of these individuals are treated as an unknown and ignored issue, and moreover it has been assumed that they have no such needs. Disabled patients experience many troubles in their life domains including sexuality. This article provides information about physical disability and sexuality, and difficulties with which disabled people faces in their sexual life and overviews literature on this topic.

Anahtar Kelimeler

• Physical disability, sexuality, quality of life

Fiziksel Engellilerde Cinsellik

Öz

Fiziksel engel, insan yapı ve biçiminde, fiziksel yönlerinden herhangi bir bozukluk veya eksiklik oluşturarak onun bedensel yeteneklerini engelleyen veya ortadan kaldıran sorun olarak tanımlanır. Fiziksel engellilik doğum öncesi, doğum sırası ve doğum sonrası nedenlere bağlı olarak ortaya çıkabilir. Fiziksel engelli kişilerin de her insan gibi doğal bir takım gereksinimi vardır. Engellilerin, yaşamın birçok alanında güçlükler yaşamakta oldukları bilinmektedir. Toplumda bu bireylerin cinsel hayatları genelde bilinmeyen ve göz ardı edilen bir konu olarak kalmakta, engelli bireylerin cinsel ilişki yaşamadığı varsayılmaktadır. Oysa engellilerde de cinsellik yaşam kalitesi için önemli alanlarından biri olup, bu kişilerin cinsel yaşamlarında çeşitli güçlükler yaşadıkları bildirilmektedir. Bu yazıda fiziksel engellilik ve cinsellikle ilgili bilgiler verilerek, fiziksel engelli kişilerin cinsel yaşamlarında karşılaştıkları güçlükler tanımlanacak ve konuyla ilgili yapılmış çalışmalar gözden geçirilecektir.

Anahtar Kelimeler

• Fiziksel engellilik, cinsellik, yaşam kalitesi

Kaynakça

1. Hanson L. Designing with Care: A Guide to Adaptation of the Built Environment for Disabled Persons., New York, United Nations, 1983.
2. Sayyar AA. Sosyal Siyaset Açısından Özürlülüğe Karşı Mücadele. İstanbul, Türdav Yayınları, 2001.
3. Çağlar D. Ortopedik Özürlü Çocuklar ve Eğitimleri- 2. Ankara, Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Yayınları, 1982.
4. Bolat N, Doğangün B, Yavuz M, Demir T, Kayaalp L. Doğuştan tam görme engeli olan ergenlerin depresyon,kaygı düzeyleri ve benlik kavramı özellikleri. Turk Psikiyat- ri Derg 2011; 22:77-82.
5. Enç M, Çağlar D, Özsoy Y. Özel Eğitime Giriş. Ankara, Sevinç Matbaası, 1981.
6. Özsoy Y, Özyürek M, Eripek S. Özel Eğitime Muhtaç Çocuklar. Ankara, Karatepe Yayınları, 1998.
7. İbiloğlu AO. Kekemelik. Psikiyatride Guncel Yaklasimlar-Current Approaches in Psychiatry 2011; 3:704-727.
8. Kaplan HS. The New Sex Therapy: Active Treatment of Sexual Dysfunctions. New York, Brunner/Mazel, 1974.

9. Kolodny RC, Masters WH, Johnson VE. Textbook of Sexual Medicine. Boston, Little&Brown, 1979.
10. İncesu C. Cinsel işlevin fizyolojisi. Cinsel İşlev Bozuklukları Monografları 1998; 1:3- 11.
11. Glass C, Soni B. Toolbox: Sexual problems of disabled patients. West J Med 1999; 171:107-109.
12. Wiegerink DJ, Roebroeck ME, Donkervoort M, Cohen-Kettenis PT, Stam HJ. Transition Research Group South West Netherlands. Social, intimate and sexual relationships of adolescents with cerebral palsy compared with able-bodied age-mates. J Rehabil Med 2008; 40:112-118.
13. Wiegerink DJ, Roebroeck ME, Donkervoort M, Stam HJ, Cohen-Kettenis PT. Social and sexual relationships and young adults with cerebral palsy: a review. Clin Rehabil 2006; 20:1023-1031.
14. White, MJ, Rintala DH, Hart KA, Fuhrer MJ. Sexual activities, concerns and interests of women with spinal cord injury living in the community. Am J Phys Med Rehabil 1993; 72:372–378.
15. Suris JC, Resnick MD, Cassuto N, Blum RN. Sexual behavior of adolescents with chronic disease and disability. J Adolesc Health 1996; 19:124-131.
16. Taleporos G, McCabe MP. Physical disability and sexual esteem. Sex Disabil 2001; 19:131-148.
17. Gündüz Ş. Spinal kord yaralanmasında seksüel disfonksiyonlara rehabilitatif yaklaşım. Türkiye Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Dergisi 2003; 49(3):28-31.
18. Smith E, Murray SF, Yousafzai AK, Kasonka L. Barriers to accessing safe motherhood and reproductive health services: Disabil Rehabil 2004; 26;121-128.
19. Özkorumak E. Fiziksel/zihinsel engellilerde ve kronik hastalığı olanlarda cinsellik ve cinsel sorunlara yaklaşım. Anadolu Psikiyatri Dergisi 2009; 10(Ek 1):37-38.
20. Duck S. Human Relationships: An Introduction to Social Psychology. London, Sage Publications, 1986.
21. Taleporos G, McCabe MP. Relationships, sexuality and adjustment among people with physical disability. Sex Relation Ther 2003; 18:25-43.
22. Sawyer SM, Roberts KV. Sexual and reproductive health in young people with spina bifida. Dev Med Child Neurol 1999; 41:671-675.
23. Nusbaum MRH, Hamilton C, Lenahan P. Chronic illness and sexual functioning. Am Fam Physician 2003; 67:347-354.
24. Donelson E. The relationship of sexual self-concept to the level of spinal cord injury and other factors (Doctoral dissertation). Ohio, Kent State University, 1997.
25. Silvers B. Sexuality, early-onset physical disability, and sense of coherence (Doctoral dissertation). Alameda, California School of Professional Psychology, 1996.
26. McCabe MP, Taleporos G. Sexual esteem, sexual satisfaction, and sexual behavior among people with physical disability. Arch Sex Behav 2003; 32:359-369.
27. Tilley CM. Sexuality in women with physical disabilities: a social justice or health issue? Sex Disabil 1996; 14:139-151.
28. Kettl P, Zarefoss S, Jacoby K, Garman C, Hulse C, Rowley F et al. Female sexuality after spinal cord injury. Sex Disabil 1991; 9:287-295.
29. Cardoso FL, Savall AC, Mendes AK. Self-awarenes of the male sexual response after spinal cord injury. Int J Rehabil 2009; 32:294-300.
30. Drench M. Impact of altered sexuality and sexual function in spinal cord injury: A review. Sex Disabil 1992; 10:3-14.
31. Tepper MS, Whipple B, Richards E, Komisaruk BR. Women with complete spinal cord injury: A phenomenological study of sexual experiences. J Sex Marital Ther 2001; 27:615-623.
32. Dignan K. Sexual knowledge and experiences of young adults who are visually impaired or sighted (Doctoral dissertation). Austin, University of Texas at Austin, 1992.
33. Moura GR, Pedro EN. Visually impaired teenagers: perceptions on sexuality. Rev Lat Am Enfermagem 2006; 14:220-226.
34. Bezerra CP, Pacliuca LM. The experience of sexuality by visually impaired adolescents. Rev Esc Enferm USP 2010; 44:578-583.
35. Getch YQ, Branca DL, Fitz-Gerald D, Fitz-Gerald M. A rationale and recommendations for sexuality education in schools for students who are deaf. Am Ann Deaf 2001; 146:401-408.
36. Birgül Elbozan Cumurcu, Doç.Dr., İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı, Malatya; Rifat
37. Karlıdağ, Prof.Dr., İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı, Malatya; Behice Han Almış, Dr.,
38. İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı, Malatya