EN
TR
Parasomniler: Tanı, Sınıflama ve Klinik Özellikleri
Öz
Parasomniler, Uluslararası Uyku Sınıflamasının yeni ikinci baskısında, uyku geçişlerinde, uykudan uyanma ya da uyku sırasında ortaya çıkan "istenil-meyen fiziksel olaylar ya da deneyimler" olarak tanımlanmıştır. Bu olaylar; uyku ilişkili anormal hareketler, davranışlar, duygular, algılar, rüyalar ve otonomik sinir sistemi fonksiyonlarını içerir. Parasomniler: 1) uyanıklık tepkisi bozuklukları; 2) REM (rapid eye movement) uykusu ile ilişkili parasomniler; ve 3) diğer parasomniler olarak sınıflandırılırlar. Hekimler, daha çok çocukluk döneminde ortaya çıkan parasomnilerin selim ve kendini sınırlayıcı özellikleri konusunda bilgili olmalıdırlar. Çoğu parasomniler, geç çocukluk ve erişkin döneminde devam etmeyebilirler. Erişkin dönemindeki parasomniler, çocukluk dönemindekilerden farklıdır ve psikiyatrik hastalıklar ve nörodejeneratif hastalıkların habercisi olabilirler. Kesin tanı için, hastadan ve eğer mümkünse eşi ya da ailesinden ayrıntılı anamnez almak gerekir. Ayrıntılı tüm gece incelemesi genellikle parasomni tanısı için gerekli değildir. REM parasomnileri genel nöroloji pratiğinde daha sık saptanmasına karşın, toplumda non-REM parasomnileri daha sık görülür. Uyku ile ilişkili yeme bozukluğu, uyku ile ilişkili dissosiyatif bozukluk ve uyku ile ilişkili cinsel davranış ve şiddet yeni tanımlanmış nadir görülen uyku bozukluklarıdır. Bu bozukluklar, hasta kadar eşinde de travmaya, fiziksel yan etkilere ve psikososyal problemlere yol açabilir. Sonuç olarak, parasomniler yaşam kalitesini etkileyen ve nispeten sık görülen uyku bozuklukları olup, erken dönemde tanılarının konup tedavilerine başlanması zorunludur.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Plante DT, Winkelman JW. Parasomnias. Psychiatr Clin North Am 2006; 29: 969- 987.
- Mahowald MW, Schenck CH. Non-rapid eye movement sleep parasomnias. Neurol Clin 2005; 23:1077-1106.
- Bornemann MA, Mahowald MW, Schenck CH. Parasomnias. Clinical features and forensic implications. Chest 2006; 130: 605-610.
- Mahowald MW, Schenck CH. Parasomnias: sleepwalking and the law. Sleep Med Rev 2000; 4: 321-339.
- American Psychiatric Association. Diagnostic and statistical manual of mental disorders. 4th ed. text revision.Washington, DC: American Psychiatric Association; 2000.
- American Academy of Sleep Medicine. The International Classification of Sleep Disorders: Diagnostic and Coding Manual, 2nd edn (ICSD-2). Westchester, IL: American Academy of Sleep Medicine, 2005.
- Aksu M, Sevim S, Fırat H, Uçar ZZ. Uyku Hastalıkları Çalıșma Kılavuzu. Türkiye Uyku Tıbbı Derneği Yayını 2008.
- Stores G. Aspects of parasomnias in children and adolescents. Arch Dis Child 2009; 94:63-69.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
-
Yayımlanma Tarihi
1 Eylül 2009
Gönderilme Tarihi
6 Kasım 2014
Kabul Tarihi
-
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2009 Cilt: 1 Sayı: 3
