Derleme

Kanser ve Farkındalık Temelli Müdahale Programları: Sistematik Derleme

Cilt: 10 Sayı: 3 30 Eylül 2018
PDF İndir
EN TR

Kanser ve Farkındalık Temelli Müdahale Programları: Sistematik Derleme

Öz

Farkındalık temelli müdahalelerin psikolojik sağlık ve yaşam kalitesi üzerindeki etkileri psikolojik rahatsızlıkları olan kişilerde incelenmesinin yanı sıra son zamanlarda sıklıkla çeşitli fiziksel hastalığı olan kişilerde özellikle de kanser hastalarında incelenmektedir. Bu nedenle mevcut sistematik derleme çalışmasında farkındalık temelli müdahale programlarının (farkındalık temelli stres azaltma programı, farkındalık temelli bilişsel terapi ve farkındalık temelli sanat terapisi) etkilerinin kanser hastaları üzerindeki sonuçlarını değerlendirmek için yapılan randomize kontrollü çalışmaların incelenmesi amaçlanmıştır. Derlemeye alınan çalışmaların hepsinde farkındalık temelli terapilerin kontrol gruplarına göre üstün olduğu görülmüştür. Farkındalık temelli müdahalelerin kanser hastalarının ağrı, yorgunluk, uyku ve somatik belirti düzeyleri üzerinde olumlu etkilerinin olmasının yanı sıra depresyon, anksiyete, öfke ve stres gibi psikolojik sıkıntılarını azalttığı, travma sonrası gelişim gibi olumlu değişimlere yol açtığı ve yaşam kalitelerini iyileştirdiği belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. ACTION Study Group (2017) Health-related quality of life and psychological distress among cancer survivors in Southeast Asia: results from a longitudinal study in eight low-and middle-income countries. BMC Med, 15: 10.
  2. Antoni MH, Lehman JM, Kilbourn KM, Boyers AE, Culver JL, Alferi SM et al. (2001) Cognitive-behavioral stress management intervention decreases the prevalence of depression and enhances benefit finding among women under treatment for early-stage breast cancer. Health Psychol, 20: 20-32.
  3. Ashbury FD, Findlay H, Reynolds B, McKerracher K (1998) A Canadian survey of cancer patients’ experiences: are their needs being met?. J Pain Symptom Manage, 16: 298-306.
  4. Baer RA (2003) Mindfulness training as a clinical intervention: A conceptual and empirical review. clin psychol sci prac, 10: 125-143.
  5. Barnhofer T, Crane C, Hargus E, Amarasinghe M, Winder R, Williams JMG (2009) Mindfulness-based cognitive therapy as a treatment for chronic depression: A preliminary study. Behav Res Ther, 47: 366-373.
  6. Batty GD, Russ TC, Stamatakis E, Kivimäki M (2017) Psychological distress in relation to site specific cancer mortality: pooling of unpublished data from 16 prospective cohort studies. BMJ, 356: j108.
  7. Campbell TS, Labelle LE, Bacon SL, Faris P, Carlson LE (2012) Impact of mindfulness-based stress reduction (MBSR) on attention, rumination and resting blood pressure in women with cancer: a waitlist-controlled study. J Behav Med, 35: 262-271.
  8. Carey MP, Burish TG (1988) Etiology and treatment of the psychological side effects associated with cancer chemotherapy: A critical review and discussion. Psychol Bull, 104: 307-325.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Psikiyatri , Klinik Psikoloji

Bölüm

Derleme

Yazarlar

Cennet Yastıbaş *
DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ
Türkiye

Gülay Dirik
DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2018

Gönderilme Tarihi

2 Kasım 2017

Kabul Tarihi

26 Kasım 2017

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2018 Cilt: 10 Sayı: 3

Kaynak Göster

JAMA
1.Yastıbaş C, Dirik G. Kanser ve Farkındalık Temelli Müdahale Programları: Sistematik Derleme. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar. 2018;10:385–403.

Cited By

Creative Commons Lisansı
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar Creative Commons Atıf-Gayriticari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.