Derleme

Kadında Cinsel İşlev Bozukluğunun Tedavisinde Bilinçli Farkındalık Temelli Müdahaleler: Sistematik Bir Derleme

Cilt: 12 Sayı: 1 31 Mart 2020
PDF İndir
EN TR

Kadında Cinsel İşlev Bozukluğunun Tedavisinde Bilinçli Farkındalık Temelli Müdahaleler: Sistematik Bir Derleme

Öz

Kadın cinsel sağlığı son 10-15 yılda giderek gelişen bir araştırma alanı ve klinik uygulamaların odağı haline gelmiştir. Yargılayıcı olmadan ve kabullenici bir tutumla dikkatin anlık deneyimlere odaklanmasını vurgulayan bilinçli farkındalık temelli müdahaleler, cinsel işlev bozukluğu yaşayan kadınlar için umut verici bir tedavi seçeneği olarak ortaya çıkmaktadır. Bu bağlamda bu derleme çalışmasının amacı, cinsel işlevselliğin çeşitli aşamalarında sorun yaşayan kadınlarda bilinçli farkındalık temelli psikolojik müdahalelerin kullanılabilirlik ve etkililiğini değerlendirmektir. Bu amaç doğrultusunda, çeşitli veri tabanları “sexual dysfunction AND mindfulness”(“cinsel işlev bozukluğu” ve “bilinçli farkındalık”), “sexual desire AND mindfulness” (“cinsel istek” ve “bilinçli farkındalık”), “sexual arousal AND mindfulness” (“cinsel uyarılma” ve “ bilinçli farkındalık”),, “sexual pain AND mindfulness” (“cinsel ağrı” ve “ bilinçli farkındalık”), ve “orgasm disorder AND mindfulness” (“orgazm bozukluğu” ve “bilinçli farkındalık”) anahtar kelimeleri ile taranmıştır. PRISMA karar kriterlerine bağlı kalınarak yapılan tarama 2000 ve 2017 yılları arasında yayınlanmış 13 araştırma makalesi tespit edilmiştir. Bulgular, hem bireysel hem de grup odaklı bilinçli farkındalık temelli terapilerin cinsel tepki döngüsünün çeşitli boyutlarında yaşanan cinsel işlev bozukluklarında anlamlı düzeyde iyileşme sağladığını ve bu iyileşmelerin uzun dönemde korunduğunu göstermiştir. Cinsel işlevsellikle ilgili birincil sonuçların yanında, depresyon ve kaygı, çift uyumu, iletişim gibi pek çok alanda da olumlu değişime yol açtığı görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. American Psychiatric Association. (2013) Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders, 5th ed. American Psychiatric Pub.
  2. Barnhofer T, Crane C, Hargus E, Amarasinghe M, Winder R, Williams JM. (2009) Mindfulness-based cognitive therapy as a treatment for chronic depression: A preliminary study. Behaviour Research and Therapy, 47(5):366-373.
  3. Bishop SR, Lau M, Shapiro S, Carlson L, Anderson ND, Carmody J, Segal ZV, Abbey S, Speca M, Velting D, Devins G. (2004) Mindfulness: A proposed operational definition. Clinical psychology: Science and Practice, 11(3):230-241.
  4. Bober SL, Recklitis CJ, Bakan J, Garber JE, Patenaude AF. (2015) Addressing sexual dysfunction after risk-reducing salpingo-oophorectomy: effects of a brief, psychosexual intervention. The Journal of Sexual Medicine, 12(1):189-197.
  5. Brotto LA, Basson R. (2014) Group mindfulness-based therapy significantly improves sexual desire in women. Behaviour Research and Therapy, 57:43-54.
  6. Brotto LA, Basson R, Luria M. (2008) A mindfulness-based group psychoeducational intervention targeting sexual arousal disorder in women. The Journal of Sexual Medicine, 5(7):1646-1659.
  7. Brotto LA, Basson R, Smith KB, Driscoll M, Sadownik L. (2015) Mindfulness-based group therapy for women with provoked vestibulodynia. Mindfulness, 6(3):417-432.
  8. Brotto LA, Chivers ML, Millman RD, Albert A.(2016) Mindfulness-based sex therapy improves genital-subjective arousal concordance in women with sexual desire/arousal difficulties. Archives of Sexual Behavior, 45(8):1907-1921.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Psikiyatri

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

31 Mart 2020

Gönderilme Tarihi

15 Ekim 2018

Kabul Tarihi

7 Nisan 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 12 Sayı: 1

Kaynak Göster

JAMA
1.Durna G, Ülbe S, Dirik G. Kadında Cinsel İşlev Bozukluğunun Tedavisinde Bilinçli Farkındalık Temelli Müdahaleler: Sistematik Bir Derleme. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar. 2020;12:72–90.

Cited By

Creative Commons Lisansı
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar Creative Commons Atıf-Gayriticari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.