Diğer

Ruhsal Hastalıklarda İyileşme: Kavram Analizi

Cilt: 12 Sayı: 1 31 Mart 2020
PDF İndir
EN TR

Ruhsal Hastalıklarda İyileşme: Kavram Analizi

Öz

İyileşme kavramı farklı disiplinler tarafından kullanılan bir kavramdır. Ruh sağlığı alanında iyileşme için farklı tanımlara rastlanmaktadır. Ruhsal hastalığa sahip her birey için anlamı farklı olan iyileşmenin evrensel bir tanımı yoktur. Bireyin kendisi, ailesi, sağlık profesyoneli ve klinik açıdan bakıldığında birden fazla iyileşme anlayışı olduğu görülmektedir. Sağlık profesyonellerinin ruhsal hastalığa sahip bireye özgü, iyileşme tanımının üzerine inşa edilen uygulanabilir, somut müdahaleleri yapılandırabilmesi için iyileşme kavramının netleştirilmesi büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmanın amacı ruhsal hastalıklarda iyileşme kavramının analizini yapmaktır. İyileşme kavramı Walker and Avant’ın kavram analizi yöntemi ile incelenmiştir. Literatür incelemesi; Mayıs- Eylül 2018 tarihleri arasında Pubmed, Science Direct, Ovid ve Google Akademik veri tabanlarında “iyileşme, iyi olma, şifa bulma, iyilik hali, hastalıktan kurtulma, salah, sağlık bulma, ruhsal hastalık, kavram analizi, recovery, healing, wellness, mental health, concept analysis” anahtar kelimeleri ile yapılmış ve kavram analizi için uygun 5 Türkçe, 18 İngilizce makale, 2 kitap, Türk Dil Kurumu sözlüğü ve Oxford ingilizce sözlük incelenmiştir. Walker and Avant’ın kavram analizi yöntemine uygun olarak yapılan analizin ilk adımında kavram ’iyileşme’ olarak seçilmiş, ikinci adımında analizin amacına yer verilmiştir. Üçüncü adımda kavramının sözlük tanımı ve diğer kullanım alanlarındaki farklı tanımları incelenmiştir. Dördüncü adımda kavramın tanımlayıcı özellikleri; bireysellik, umut, anlam bulma, ilişki, destek, güçlenme olarak belirlenmiştir. Beşinci ve altıncı adımda kavram tanımlayıcı özellikler doğrultusunda model, sınırda ve karşıt vakalarda tartışılmıştır. Yedinci adımda kavramın ortaya çıkmasını sağlayan hazırlayıcı faktörler güven, kabul, saygı, insan hakları, kültür ve iyileşme programları; iyileşme oluştuktan sonra ortaya çıkan özellikler iç-görü, baş etme, sorumluluk ve işlevsellik olarak belirlenmiştir. Son adımda iyileşmenin değerlendirildiği farklı ölçüm araçları sunulmuştur. Ruhsal hastalıklarda iyileşme kavramının kavram analizi yöntemiyle ayrıntılı bir şekilde incelenmesinin, iyileşme kavramının netleştirilmesine ve ruh sağlığı alanında iyileşme odaklı hizmetlerin sunumuna katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. A national framework for recovery-oriented mental health services. Guıde For Practıtıoners And Provıders Australian Health Ministers’ Advisory Council 2013.
  2. Aston V, Coffey M (2012) Recovery: what mental health nurses and service users say about the concept of recovery. Journal of Psychiatric and Mental Health Nursing, 19: 257–263.
  3. Barker PJ, Barker PB (2011) Mental Health Nursing and the Politics of Recovery: A Global Reflection. Archives of Psychiatric Nursing, 25: 350–358.
  4. Bodine MN (2013) Validation of the mental health recovery measure as a clinical assessment (Doctoral thesis). Ohio, The University of Toledo.
  5. Çam MO, Durmuş H (2016) Ruhsal hastalığı olan bireyler ve psikiyatri hemşireleri açısından iyileşme. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 32: 97-106.
  6. Çam O, Yalçıner N (2018) Ruhsal hastalık ve iyileşme. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi, 9: 55-60.
  7. Davidson L, Lawless MS, Leary F (2006) İyileşme kavramları: birbiriyle çelişiyor mu yoksa birbirini tamamlayıcı mı? Current Opinion in Psychiatry, 2: 41-46.
  8. Erikson MS (2013) An Integrative review of what contributes to personal recovery in psychiatric disabilities. Issues in Mental Health Nursing, 34: 185-191.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Psikiyatri

Bölüm

Diğer

Yayımlanma Tarihi

31 Mart 2020

Gönderilme Tarihi

7 Kasım 2018

Kabul Tarihi

24 Şubat 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 12 Sayı: 1

Kaynak Göster

JAMA
1.Doğan R, Mercan N, Yüksel Ç. Ruhsal Hastalıklarda İyileşme: Kavram Analizi. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar. 2020;12:91–99.

Cited By

Creative Commons Lisansı
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar Creative Commons Atıf-Gayriticari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.