Derleme

Kanıta Dayalı Bir Psikiyatrik Rehabilitasyon Uygulaması: Hastalık Yönetimi ve İyileşme

Cilt: 13 Sayı: 3 30 Eylül 2021
PDF İndir
EN TR

Kanıta Dayalı Bir Psikiyatrik Rehabilitasyon Uygulaması: Hastalık Yönetimi ve İyileşme

Öz

Hastalık Yönetimi ve İyileşme (HYİ) iyileşme odaklı yaklaşımı temel alan bir program olarak tasarlanmış müfredat tabanlı bir psikiyatrik rehabilitasyon uygulamasıdır. Son yıllarda iyileşme kavramına ilişkin yapılan tanımlamaların klinik iyileşme ve kişisel iyileşme olmak üzere iki şekilde ele alındığı görülmektedir. 2002 yılında ABD’de ruh sağlığı hizmet sunumunun geliştirilmesi için kurulan komisyon ruhsal sağlık sisteminin kapsamlı bir dönüşüm yapması gerektiği yönünde bir çağrıda bulunmuştur. Bu dönüşümün bir parçası olarak komisyon; ruh sağlığı uzmanlarının tedavi konusunda geleneksel, hiyerarşik karar vermektense hasta ve ruh sağlığı profesyonelleri ile hastanın ruh sağlığı tedavisi ile ilgili işbirliğine dayalı karar vermesine doğru bir geçiş önermiştir. Ayrıca, ruhsal hastalığın tedavisi için kanıta dayalı uygulamalara erişimin geliştirilmesinin önemine vurgu yapmıştır. Hastalık Yönetimi ve İyileşme Programı (HYİP), bireylere psikiyatrik bozukluklarını nasıl yöneteceklerini öğretmek için ampirik olarak desteklenen yöntemleri içeren bir müdahale programı olarak geliştirilmiş ve standartlaştırılmıştır. HYİP kronik ruhsal hastalığı olan bireylere hastalık yönetiminin öğretilmesi üzerine yapılan araştırmaların kapsamlı bir incelemesinden yola çıkarak geliştirilmiştir. Kontrollü 40 çalışmanın gözden geçirilmesiyle hastalık yönetiminin geliştirilmesi için ampirik olarak desteklenen beş yöntem/strateji tanımlanmıştır. Bunlar: psikiyatrik bozukluklar ve tedavisi hakkında psikoeğitim, ilaç uyumunu artırmada bilişsel-davranışçı yaklaşımlar, nüksleri önleme eğitimi, baş etme becerileri eğitimi ve sosyal desteği geliştirmek için sosyal beceri eğitimidir. Bu makalede hastalık yönetimi ve iyileşme odaklı programın ortaya çıkışı, programın işleyişi ve hastalık yönetimi ve iyileşme ile ilgili araştırma örneklerinden söz edilecektir. Derlemenin ülkemizde Hastalık Yönetimi ve İyileşme Programının ruh sağlığı hizmetleri kapsamında uygulanması ve yürütülmesine yol gösterici katkı sağlaması düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

YOK

Proje Numarası

YOK

Teşekkür

YOK

Kaynakça

  1. 1. Achieving the Promise: Transforming Mental Health Care in America. Pub no SMA03-3832. Rockville, Md, Department of Health and Human Services, President’s New Freedom Commission on Mental Health, 2003.
  2. 2. Anthony WA (1993) Recovery from mental illness: The guiding vision of the mental health service system in the 1990s. Psychosocial Rehabilitation Journal, 16(4):11-23.
  3. 3. Bartholomew T, Kensler D (2010) Illness management and recovery in state psychiatric hospitals. American Journal of Psychiatric Rehabilitation, 13(2):105-125.
  4. 4. Bartholomew T, Zenchner M (2014) The relationship of illness management and recovery to state hospital readmission. J Nerv Ment Dis, 202(9):647-650.
  5. 5. Beentjes TAA, van Gaal BGI, Goossens PJJ, Schoonhoven L (2015) Development of an e-supported illness management and recovery programme for consumers with severe mental illness using intervention mapping, and design of an early cluster randomized controlled trial. BMC Health Serv Res, 16(1):20.
  6. 6. Brummer JA (2014) Barriers of using illness management and recovery with adults with severe mental illness.
  7. 7. Dalum HS, Korsbek L, Mikkelsen JH, Thomsen K, Kistrup K, Olander M et al. (2011) Illness management and recovery (IMR) in Danish community mental health centres. Trials, 12(1):195.
  8. 8. Dalum HS, Waldemar AK, Korsbek L Hjorthoj C, Mikkelsen JH, Thomsen K et al. (2018) Illness management and recovery: Clinical outcomes of a randomized clinical trial in community mental health centers. Plos One, 13(4):e0194027.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2021

Gönderilme Tarihi

28 Eylül 2020

Kabul Tarihi

24 Kasım 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 13 Sayı: 3

Kaynak Göster

JAMA
1.Yüksel R, Arslantaş H. Kanıta Dayalı Bir Psikiyatrik Rehabilitasyon Uygulaması: Hastalık Yönetimi ve İyileşme. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar. 2021;13:462–477.

Cited By

Creative Commons Lisansı
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar Creative Commons Atıf-Gayriticari-Türetilemez 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.