Çevre Bilinci ve Yeşil Pazarlama Faaliyetleri Farkındalık Düzeyi Arasındaki İlişki Hakkında Bir Çalışma

Öz

Araştırmanın amacı, çevre bilinci ve çevre dostu ürün bilinci üzerinde etkili olan çevrecilik, iktisadilik, bilinçlilik, sorumluluk, duyarlılık ve medya boyutlarının yeşil tüketicilerin demografik özelliklerine göre yeşil ürün satın alma davranışı ile farklılaşıp farklılaşmadığı, aralarındaki ilişki ve etkileri belirlemektir. Yapılan çalışmada nicel yöntem benimsenmiş olup, veriler kolayda örnekleme yöntemi ile toplanmıştır. Çevrim içi anket ile veri toplanan çalışmanın örneklem hacmi 404 katılımcıdan oluşmaktadır. Çalışmada; frekans analizi, betimsel istatistikler, geçerlilik, güvenirlilik ve normallik testi, bağımsız örneklem t testi, anova analizi, korelasyon analizi ve regresyon analizi yapılmıştır. Çalışma kapsamında, yaş ve eğitim durumuna göre katılımcıların hem çevre bilinci ve çevre dostu ürün bilinci hem de pazarlama faaliyetleri farkındalık düzeyi farklılaşmaktadır. Katılımcıların çevre bilinci ve çevre dostu ürün bilincine göre satın aldıkları üründen memnuniyet durumları farklılaşmaktadır. Katılımcıların yeşil pazarlama faaliyetleri farkındalığı satın alına üründen duydukları memnuniyete göre anlamlı bir farklılık göstermektedir. Çevre bilinci ve çevre dostu ürün bilinci ile yeşil pazarlama faaliyetleri farkındalık düzeyi arasında pozitif ilişki vardır. Çevre bilinci ve çevre dostu ürün bilincinin yeşil pazarlama faaliyetleri farkındalık düzeyini etkilemektedir. Çevre bilincine sahip olan bireylerde yeşil ürün satın alma davranışının olduğu ve büyük bir kısmının çevre bilincine sahip olduğu tespit edilmiştir. Ayrıca, katılımcıların çoğunluğunun çevre kirliliği konusunda duyarlı oldukları saptanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Çevre Bilinci
• Yeşil Tüketici
• Yeşil Pazarlama

A Study about the Relationship between Environmental Awareness and the Level of Awareness of Green Marketing Activities

Öz

The aim of the study is to determine whether the environmentalism, economics, consciousness, responsibility, sensitivity and media dimensions, which are effective on environmental awareness and environmentally friendly product awareness, differ with green product purchasing behavior according to the demographic characteristics of green consumers and to determine the relationship and effects between them. The quantitative method was adopted in the study and the data were collected by convenience sampling method. The sample size of the study, which collected data with an online questionnaire, consists of 404 participants. In the study; frequency analysis, descriptive statistics, validity, reliability and normality test, independent sample t test, anova analysis, correlation analysis and regression analysis were conducted. Within the scope of the study, the level of environmental awareness and awareness of environmentally friendly products and marketing activities of the participants differ according to age and educational status. According to the environmental awareness and environmentally friendly product awareness of the participants, their satisfaction with the product they purchased differs. Participants' awareness of green marketing activities shows a significant difference according to their satisfaction with the purchased product. There is a positive relationship between environmental awareness and awareness of environmentally friendly products and awareness of green marketing activities. Environmental awareness and environmentally friendly product awareness affect the level of awareness of green marketing activities. It has been determined that individuals with environmental awareness have green product purchasing behavior and most of them have environmental awareness. In addition, the majority of the participants were found to be sensitive about environmental pollution.

Anahtar Kelimeler

• Environmental Awareness
• Green Consumer
• Green Marketing.

Kaynakça

1. Aktaş, H. (2014). İslam'da çevre bilinci ve eğitimi. Electronic Turkish Studies, 9(8), 153-170.
2. Altunışık, R., Coşkun, R., Bayraktaroğlu, S. ve Yıldırım, E. (2007). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri SPSS uygulamalı. Sakarya Yayıncılık.
3. Ar, A. (2009). Yeşil pazarlamadan kaynaklanan kazanımlar ve Türk tekstil sektöründe bir uygulama [Yayımlanmış doktora tezi]. Uludağ Üniversitesi.
4. Do Paco, A., Shiel, C. & Alves, H. (2019). A new model for testing green consumer behaviour. Journal of cleaner production, 207, 998-1006.
5. Durmuş, B., Yurtkoru, E. S. ve Çinko, M. (2016). Sosyal bilimlerde SPSS'le veri analizi. Beta Basım Yayım Dağıtım.
6. Erdoğan, H.T. (2009). Bireysel kariyer planlama ile kişisel başarı arasındaki ilişkiye yönelik Dumlupınar üniversitesinde bir uygulama [Yayımlanmış yüksek lisans tezi]. Dumlupınar Üniversitesi.
7. Huttunen, K. & Autio, M. (2010). Consumer ethos in Finnish consumer life stories–agrarianism, economism and green consumerism. International Journal of Consumer Studies, 34(2), 146-152.
8. İslamoğlu, A. Hamdi. ve Ü, Alnıaçık. (2016). Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri. Beta Basım Yayım Dağıtım.

9. Kalaycı, Ş. (2010). Spss uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri. Asil Yayın Dağıtım.
10. Karadeniz, H. (2020). Yeşil pazarlamanın tüketici satın alma davranışlarına etkisi [Yayımlanmış yüksek lisans tezi]. Giresun Üniversitesi
11. Karagöz, Y. (2017). SPSS ve AMOS uygulamalınicel-nitel karama bilimsel araştırma yöntemleri ve yayın etiği. Nobel Akademik Yayıncılık.
12. Kayış, A. (2008). Spss uygulamalı çok değişkenli istatistik teknikleri. (Editör Şeref, K.). Asil Yayın Dağıtım.
13. Kuduz, N. (2011). Yeşil pazarlama faaliyetlerinin tüketicilerin satın alma davranışlarına etkilerinin belirlenmesine yönelik bir araştırma [Yayımlanmış yüksek lisans tezi]. Selçuk Üniversitesi.
14. Murphy, C., Steven, N., & Strong, C. (2020). Coronavırus & behavior change: What does this mean for brands? IPSOS, 1-4.
15. Özcan, H., ve Özgül, B. (2019). Yeşil pazarlama ve tüketicilerin yeşil ürün tercihlerini etkileyen faktörler. Türkiye Mesleki ve Sosyal Bilimler Dergisi, (1), 1-18.
16. Ramesh, M. & Rajakumar, S. (2019). Determinants of online purchase decision of green products. International Journal of Engineering and Advanced Technology, 9(1), 1477-1481.
17. Saritas, A. (2018). The mediating role of environmental concern in the effect of green purchasing behavior on perceived consumer efficacy. Social Research and Behavioral Sciences, 4(5), 47-71.
18. Schlegelmilch, B. B., Bohlen, G. M., & Diamantopoulos, A. (1996). The link between green purchasing decisions and measures of environmental consciousness. European journal of marketing, 30(5), 35-55.
19. Sekaran, U. & Bougie, R. (2016). Research methods for business: A skill building approach (Seventh edition). John Wiley & Sons.
20. Turan, F. (2014). Çevre dostu şirketler: Yeşil göz boyama mı çevresel üretim mi. Hacettepe Üniversitesi Sosyolojik Araştırmalar E-Dergisi, 17, 1-26.
21. Varinli, İ. (2012). Pazarlamada yeni yaklaşımlar (ss. 216). Detay Yayıncılık.
22. Yazdanifard, R., & Mercy, I. E. (2011). The impact of green marketing on customer satisfaction and environmental safety. In 2011 International Conference on Computer Communication and Management, (5)1, 637-641.
23. Yüce, N. C. (2021). Yeşil ekonominin boyutları ve rekabetçilik özelinde çevresel duyarlılık. Uluslararası Sosyal ve Ekonomik Çalışmalar Dergisi, 2(2), 36-52.
24. Zheng, Y. (2010). Association analysis on pro-environmental behaviors and environmental consciousness in main cities of East Asia. Behaviormetrika, 37, 55-69.