Hizmet İçi Eğitim ve Verimlilik İlişkisi Üzerine Kavramsal Bir Değerlendirme

Öz

Günümüzün değişen ve gelişen ekonomik ve sosyal yapısı içerisinde rekabet avantajı elde etmek amacıyla işletmeler farklı arayışlara yönelmişlerdir. İşletmelerin başarıya ulaşabilmesi için kaynaklarını etkin ve verimli kullanması gerekmektedir. İşletmenin en önemli kaynaklarından biri çalışanlarıdır. Çalışanların geliştirilmesi ve verimliliğe katkı sağlama araçlarından biri de hizmet içi eğitimdir. Çalışanların hizmet içi eğitim yoluyla kazandıkları nitelikler, onların işteki verimliliklerini olumlu yönde etkilemektedir. Kavramsal bir değerlendirme yapılabilmesi için hizmet içi eğitim ve verimlilik arasındaki ilişkide rol oynayan değişkenler belirtilenmeye çalışılmıştır. Bu konudaki yazın incelendiğinde, hizmet içi eğitim ve verimlilik ilişkisinde motivasyon, iş tatmini, yeniliklerin kabulü, toplam kalite yönetimi, iş becerisi ve iş bilgisi, iş sağlığı ve güvenliği, yaratıcılık unsurları belirlenmiştir. Hizmet içi eğitim ve verimliliğe ilişkin geliştirilen bu model teorik bir temel oluşturmakta ve uygulamaya yönelik çalışmalara derinlik kazandıracağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• hizmet içi eğitim
• verimlilik
• toplam kalite yönetimi

A Conceptual Evaluation of the Relationship between In-Service Training and Productivity

Öz

In order to gain competitive advantage in today's changing and developing economic and social structure, businesses have turned to different searches. In order for businesses to succeed, they must use their resources effectively and productively. One of the most important resources of the business is its employees. One of the tools to develop employees and contribute to productivity is in-service training. The qualifications that employees gain through in-service training positively affect their productivity at work. In order to make a conceptual evaluation, the variables that play a role in the relationship between in-service training and productivity were tried to be specified. When the literature on this subject is examined, motivation, job satisfaction, acceptance of innovations, total quality management, job skills and job knowledge, occupational health and safety, creativity in the relationship between in-service training and productivity were determined. This model, developed for in-service training and productivity, constitutes a theoretical basis and is thought to gain depth to practical studies.

Anahtar Kelimeler

• In-service training
• productivity,
• total quality management

Kaynakça

1. Abomeh, S. O. ve Peace, N. N. (2015). “Effects of Training on Employees’ Productivity in Nigeria Insurance Industry”, British Journal of Economics, Management & Trade 7(3): 227-235.
2. Akçay, H. (2011). “Gıda perakendeciliğinde iş yeri ve iş gücü verimliliği”, Başlık Yayın Grubu 41, Ekonomi İş Dünyası 02.
3. Akgül, Ö. (2008). Hizmet İçi Eğitimin İşgücü Verimliliğine Etkisi, Yüksek Lisans Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
4. Al-Madi, F. N., Assal, H., Shrafat, F. ve Zeglat, D. (2017). “The Impact of Employee Motivation on Organizational Commitment”, European Journal of Business and Management, Vol. 9, No. 15.
5. Anderson, D. L. (2016). “Örgüt Geliştirme - Örgütsel Değişime Yön Veren Süreç”, NOBEL Akademik Yayıncılık, 3. Basımdan Çeviri, Yayın No.: 1658, İşletme No: 080.
6. Arık, İ. A. (1987). “Yaratıcılık”, Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları, No 790, Ankara.
7. Aydın, İ. (2014). “Kamu ve Özel Sektörde Hizmet İçi Eğitim El Kitabı”, Pegem Akademi, 2. Baskı, Ankara.
8. Barcons-Vilardell, C., Moya-Gutierrez, S., Somoza-López, A., Vallverdú-Calafell, J. & Griful-Miquela, C. (1999). “Human Resource Accounting”, International Advances in Economic Research, Volume 5, Issue 3, 386–394.

9. Barker, K. (2001). “Return on Training Investment: An Enviromental Scan and Literature Review”, FuturEd., Canada.
10. Bartel, A.P. (1994), “Productivity Gains for The İmplementation of Employee Training Programs”, Industrial Relations, Vol. 33 No. 4, 411-28.
11. Başaran, İ. E. (1960). “Hizmeti içi eğitim araştırmaları”, Ankara: Milli Eğitim Bakanlığı Eğitim Birimi Müdürlüğü Yayınları, 39.
12. Bay, M. ve Akpınar, S. (2016). “Örgütsel Değişim Yönetimi Ve Bir Uygulama”, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, Cilt 8, Sayı 16, 61-70.
13. Baysal, S. (1999). ”İş Sağlığı ve İş Güvenliğinin Genel Prensipleri”, YODÇEM Yayın No:4, Ankara.
14. Bek, H. (2007). “İnsan Kaynakları Yönetiminde Eğitim ve Geliştirme Etkinliği (Örnek bir Uygulama)”, Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(17), 107–120.
15. Berry, T. H. (1991). “Managing The Total Quality Transformation”, Mc Graw-Hill, Inc., NewYork, St. Louis, San Francisco.
16. Bilgin , K. U., Akay, A., Koyuncu, H. E. Ve Haşar, E. Ç. (2007). “Yerel Yönetimlerde Hizmet İçi Eğitim”, Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı.
17. Bingöl, D. (2003). “İnsan Kaynakları Yönetimi”, Beta Yayım, 5. Baskı, İstanbul.
18. Burleson, W. (2005). “Developing Creativity, Motivation, and Self-Actualization with Learning Systems”, Int. J. Human-Computer Studies, 63, 436-451.
19. Coetsee, L.D. (2002). “Peak Performance And Productivity: A Practical Guide For The Creation Of A Motivating Climate”, 2 nd Ed. Vanderbijlpark: Ons Drukkers.
20. Cooney, R., Terziovski H. ve Samson, D. (2002). “Employee Training, Quality Management And The Performance Of Australian And New Zealand Manufacturers”, Monash University Faculty of Business and Economics”, 34/02.
21. Corporate Leadership Council (2003). “Linking Employee Satisfaction with Productivity, Performance, and Customer Satisfaction”, Corporate Executive Board.
22. Çekmecelioğlu, H. G. (2005). “Örgüt İkliminin İş Tatmini Ve İşten Ayrılma Niyeti Üzerindeki Etkisi: Bir Araştırma”, C.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt 6, Sayı 2, 23-39.
23. Çoban, S. (2004). “Toplam Kalite Yönetimi Perspektifinde İçsel Pazarlama Anlayışı”, Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Sayı: 22, Ocak-Haziran, ss. 85-98.
24. Díaz, J. E. C. (2002). “Importance Of Training, Learning And Education For Total Quality Management (TQM) Implementation”, De Investigación En Ciencias Administrativas.
25. Dostie, B. (2014). “Innovation, Productivity, and Training”, IZA Discussion Paper, No 8506.
26. Doğan, A. Y. (2019). “Borsa Aracı Kurumlarında Toplam Kalite Yönetimi: Türkiye’deki Menkul Değerler Şirketleri Üzerine Bir Araştırma”, E-Kitap.
27. Eisenberger, R. ve Rhoades, L. (2001). “Incremental Effects of Reward on Creativity”, Journal of Personality and Social Psychology, 81(4), 728–741.
28. Ghojavand, S. ve Saadatmand, Z. (2014). “Evaluation Of In-Service Training to Increase Employee Productivity Of Isfahan University Technology (IUT)”, Kuwait Chapter of Arabian Journal of Business and Management Review Vol. 4, No.3; November.
29. Görmüş, A. Ş. Ve Kahya, V. (2014). “Hizmet İçi Eğitim Programlarının Kamu Çalışanlarının Motivasyonuna Etkisi: Eti Maden İşletmelerinde Bir Uygulama”, Optimum Ekonomi ve Yönetim Bilimleri Dergisi, Cilt 1, Sayı 1.
30. Hamid, A. A., Surbaini, K. N., Hadi, N. ve Zaaba, S. N. F. (2017). “ Training Effectiveness And Employee Performance In A Malaysian Government-Linked Company”, The European Proceedings of Social & Behavioural Sciences, ISSN: 2357-1330.
31. Hanaysha, J. (2016). “Improving Employee Productivity Through Work Engagement: Empirical Evidence From Higher Education Sector”, Management Science Letters 6, 61–70.
32. Hoboubi, N., Choobineh, A., Ghanavati, F. K., Keshavarzi, S. Ve Hossein A. A. (2017). “The Impact of Job Stress and Job Satisfaction on WorkforceProductivity in an Iranian Petrochemical Industry”, Safety And Health At Work 8, 67-71.
33. Hua, P. (2005). “How Does Education At All Levels Influence Productivity Growth? Evidence From The Chinese Provinces”, Working Papers 200515, CERDI.
34. Huang, W. (2019). “Job Training Satisfaction, Job Satisfaction, and Job Performance”, Career Development and Job Satisfaction.
35. Huselid, M. (1995). “The İmpact Of Human Resource Management Practices On Turnover, Productivity, And Corporate Financial Performance”, Academy of Management Journal, 38, 635-672.
36. İraz, R. ve Altınışık, İ. (2016). “Örgüt İçi Faktörlerin Yenilik ve Yaratıcılık Performansına Etkisi: Hizmet Sektöründe Bir Uygulama”, Selçuk Üniversitesi Sosyal ve Teknik Araştırmalar Dergisi Sayı: 11, 114-132.
37. Jayakumar, D. S. ve Sulthan, A. (2014). “Modelling: Employee Perception on Training and Development”, SCMS Journal of Indian Management, April – June.
38. Kanbur, A. ve Kanbur, E. (2008). “Toplam Kalite Yönetiminin Mavi Yakalı İşgören Motivasyonu Üzerindeki Etkisi: Mobilya Sektöründe Ampirik Bir Araştırma”, Yönetim ve Ekonomi, Cilt 15, Sayı 1, Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F., Manisa.
39. Karakuş, G. (2018). “Örgütsel Yaratıcılığı Arttırmak için Öneri Geliştirme Sistemi: Atıştırmalık Üretim Sektöründe Bir Uygulama”, İşletme Araştırmaları Dergisi 10/1, 254-274.
40. Katsuro, P., Gadzirayi, C. T., Taruwona, M. ve Mupararano, S. (2010). “Impact Of Occupational Health And Safety On Worker Productivity: A Case Of Zimbabwe Food Industry”, African Journal of Business Management Vol. 4(13), 2644-2651.
41. Khan, S. ve Abdullah N. N. (2019). “The Impact Of Staff Training And Development On Teachers’ Productivity”, Economics, Management and Sustainability, 4 (1), 37-45.
42. Kitapçı, H., Kaynak, R. ve Ökten, S. S. (2013). “Güçlendirmenin İş Tatmini ve İşten Ayrılma Niyetine Etkisi: Kamu ve Özel Sektörde Mukayeseli Bir Araştırma”, International Review of Economics and Management, Volume 1, Number 1, 2013, 49-73.
43. Krajewski L., Ritzman L. and Malhotra M. (2014). “Üretim Yönetimi Süreçler ve Tedarik Zincileri”, Nobel Yayıncılık, No: 468.
44. Konings, J. (2008). “The Impact of Training on Productivity and Wages: Evidence from Belgian Firm Level Panel Data”, LICOS Centre for Institutions and Economic Performance, Discussion Paper, No. 197.
45. Kurt, R. (2015). “İş Sağlığı ve Güvenliği Rehberi”, Seçkin Yayıncılık, 3. Baskı, Ankara.
46. Lee, M. T. Ve Raschke, R. L. (2016). “Understanding Employee Motivation And Organizational Performance: Arguments For A Set-Theoretic Approach”, Journal Of Innovation & Knowledge 1, 162–169.
47. Machmud, S. ve Sidharta, I. (2016). “ Entrepreneurial Motivation and Business Performance of SMEs in the SUCI Clothing Center, Bandung, Indonesia”, De La Salle University, Business & Economics Review 25, 63-78.
48. Mahmutoğulları, D. ve Perçin N. Ş. (2018). “Hizmet İçi Eğitim Algısının İşgörenlerin Öğrenme Motivasyonu Üzerindeki Etkisi: Bodrum Örneği”, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi (39), 44-55.
49. Michalko, M. (2001). “Yaratıcı Dehanın Sırları”, 1. Baskı, Koridor Yayıncılık, İstanbul.
50. Mirrezaei, S. H., Ayoubi, A., Mosallanejad, A. Ve Mousavifard, F. (2018). “The Effect Of In-Service Training On Employees’ Productivity In Education And Training Organisation, Shiraz, Iran”, Int. J. Productivity and Quality Management, Vol. 24, No. 1.
51. Nadeem, M. (2010). “Role of Training in Determining the Employee Corporate Behavior with Respect to Organizational Productivity: Developing and Proposing a Conceptual Model”, International Journal of Business and Management Vol. 5, No. 12, 206-211.
52. Nergiz, E. ve Yılmaz, F. (2016). “Çalışanların İş Tatmininin Performanslarına Etkisi: Atatürk Havalimanı Gümrüksüz Satış İşletmesi Örneği”, Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi Eylül, Sayı 14.
53. Oğuzkan, F. (1981). “Eğitim Terimleri Sözlüğü”, Ankara TDK Yayınları.
54. Omar, C. M. Z. C. (2014). “The Need for In-Service Training for Teachers and It’s Effectiveness In School”, International Journal for Innovation Education and Research, Vol 2-11.
55. Örücü, E., Kılıç, R. ve Tarakçı, A. (2007). http://mevzuatdergisi.com/2007/10a/02.htm, (Erişim Tarihi: 15 Kasım 2019).
56. Özer, E. (2010). “Yiyecek İçecek Servisi Bölümü İş görenlerinin Hizmet İçi Eğitiminin İş Tatminine Etkisi: Afyonkarahisar’daki Beş Yıldızlı Otel İşletmelerinde Bir Uygulama, Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Turizm İşletmeciliği ve Otelcilik Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi.
57. Özgen, H., Öztürk, A. ve Yalçın, A. (2005). “İnsan Kaynakları Yönetimi”, Nobel Kitabevi.
58. Özgener, Ş. (2010). “TKY’nin Çalışanların Motivasyonuna Katkıları Nelerdir?”, http://enm.blogcu. com/tky-nin-calisanlarin-motivasyonuna-katkilari-nelerdir/9353701, (Erişim Tarihi: 30 Kasım 2019).
59. Öztürk, M. ve Sancak, S. (2007). “Hizmet İçi Eğitim Uygulamalarının Çalışma Hayatına Etkileri”, Journal of Yasar University, 761-794. Sabuncuoğlu, Z. ve Tokol, T. (2003). “İşletme”, 5. Baskı.
60. Selen, U. (2016). “Çalışanların İç ve Dış Motivasyon Tekniklerine Bakış Açılarının Değerlendirilmesi; Yerel Yönetim Örneği”, Namık Kemal Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi Anabilim Dalı Doktora Tezi. Selimoğlu, E. ve Yılmaz, B. (2009). “Hizmet İçi Eğitimin Kurum ve Çalışanlar Üzerine Etkileri”, Paradoks Ekonomi Sosyoloji ve Politika Dergisi (E-Dergi), Yıl:5, Sayı:1.
61. Shikdar, A. A. ve Sawaqed, N. M. (2003). “Worker Productivity, And Occupational Health And Safety Issues In Selected Industries”, Computers & Industrial Engineering 45, 563–572.
62. Singh, A. (2017). “Employee Motivation: A Study On Modern Workplacemotivation”, International Journal Of Engineering Sciences & Management Research (4), 68-77.
63. Srivastava, S. K. Ve Barmola, K. C. (2011). “Role Of Motivatıon In Higher Productivity”, Global Journal of Business Management”, Vol. 5 No. 1.
64. Şencan, H. ve Erdoğmuş, N. (2001). “İşletmelerde Eğitim İhtiyacı Analizi”, Birinci Bası, Beta Basım.
65. Şimşek, M. (2007). “Toplam Kalite Yönetimi”, Alfa Yayınları, 5. Basım, İstanbul.
66. Parlak, S. (2004). “İşletmelerde Toplam Kalite Yönetimi”, Ekin Kitabevi, Ankara.
67. Pischke, J.-S. (2005). Comments on “Workplace training in Europe” by Bassanini et al. fRDB Conference Paper on Education and Training in Europe – London School of Economics.
68. Putwain, D.W., Kearsley, R., & Symes, W. (2012). “Do creativity self-beliefs predict literacy achievement and motivation?”, Learning and Individual Differences, 22, 370–374.
69. Tahir, N., Yousafzai, İ. K., Jan, D. S., & Hashim, M. (2014). “The Impact Of Training And Development On Employees’ Performance And Productivity A Case Study Of United Bank Limited Peshawar City, Kpk, Pakistan”, International Journal of Academic Research in Business and Social Sciences, April, Vol. 4, No. 4.
70. Takan, M. (2000). “Bankalarda Toplam Kalite Yönetimi”, Türkiye Bankalar Birliği, Yayın No 217.
71. Talley, D. J. (1991). “Total Quality Management: Performance and Cost Measures, Total Strategy for Economic Survival, ASQC, Quality Press, Milwaukee, Wisconsin.
72. Tan, H., Savchenko, Y., Gimpelson, V., Kapelyushnikov, R. ve Lukyanova, A. (2008). “Skills Shortages and Training in Russian Enterprises”, The Icfai University Journal of Training and Development, 1 (1), 7–59.
73. Tanrıverdi, H. ve Şahin, M. A. (2014). “Konaklama İşletmelerinde Kat Hizmetleri Çalışanlarının Hizmet İçi Eğitim Kalite Algısı ile Motivasyon Düzeyleri Arasındaki İlişki: İstanbul Bölgesinde Bir Araştırma” Yönetim ve Ekonomi: Celal Bayar Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt 21, Sayı 2, 129-140.
74. Taymaz, H. (1981). “Hizmet içi Eğitim Kavramlar, İlkeler, Yöntemler”, Sevinç Matbaası, Ankara.
75. Teker, S. Ç. (2016). “Effects Of Motivation And Job Satisfaction On The Productivity”, International Journal Of Electronics, Mechanical And Mechatronics Engineering, Vol. 6, Num 2, 1151-1163.
76. Telman, N., Önen, L. ve Özgeldi, M. (2015). “Psikolojide İş Sağlığı ve Güvenliği”, Nobel Yayıncılık, 1. Basım, Ankara.
77. Tor, S. S. (2011). “Örgütlerde İş Tatminini Etkileyen Demografik Faktörler ve Verimlilik: Karaman Gıda Sektöründe Bir Uygulama”, Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü İşletme Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi.
78. Tuna, M. (2016). “İnsan Kaynakları Yönetimi”, Detay Yayıncılık, 1. Baskı, Ankara.
79. Tuncer, D., Aydan, D. Y. ve Varoğlu, D. (2011). “Genel İşletmecilik Bilgileri”, 4. Baskı, Siyasal Kitabevi, Ankara.
80. Tunçer, P. (2013). “Değişim Yönetimi Sürecinde Değişime Direnme”, Ondokuz Mayıs Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 32 (1), 373-406.
81. Tutum, C. (1979). “Personel Yönetimi”, TODAİE Yayınları, No 179, Ankara, Doğan Basımevi.
82. Türkmen, İ. (1994). “Yönetsel Zaman ve Yetki Devri Açısından Yönetimde Verimlilik, -Ampirik Bir Çalışma-“, MPM Yayınları:519, Ankara.
83. Ugboro, Isaiah O., ve Obeng, Kofi (2000). “Top Management Leadership, Employee Empowerment, Job Satisfaction, And Customer Satisfaction In TQM Organizations: An Empirical Study”, Journal Of Quality Management, 5, s.247-272
84. Ulutaş, K. (2013). “Belediyelerde Hizmet İçi Eğitimin İşgücü Verimliliğine Etkisi: Gebze Belediyesi Örneği”, Yalova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi.
85. Uslu, A., Kutukız, D. ve Çeken, H. (2013). “Otel İşletmelerinde Çalışan Personelin Aldığı Hizmet İçi Eğitimin Verimliliğe Etkisi”, Verimlilik Dergisi, Sayı 2.
86. Üçüncü, K. (2016). “İş Tatmini ve Motivasyon”, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü Orman Mühendisliği Anabilimdalı.
87. Ünlü, S., Eroğlu, E., Gökdağ, R. ve Ergüven, S. (2013) “İş ve Yaşamda Motivasyon”, Eskişehir: T.C. Anadolu Üniversitesi Yayını.
88. Vasudevan, H. (2014). “Examining the Relationship of Training on Job Satisfaction and Organizational Effectiveness”, International Journal of Management and Business Research 4 (3), 185-202.
89. Yadav, P. ve Marwah, C. S. (2015). “The Concept of Productivity”, International Journal of Engineering and Technical Research (IJETR) ISSN: 2321-0869, Volume-3, Issue-5.
90. Yıldırım, E. (2007). “Bilgi Çağında Yaratıcılığın ve Yaratıcılığı Yönetmenin Önemi”, Selçuk Üniversitesi Karaman İ.İ.B.F. Dergisi, Sayı 12, Yıl 9.
91. Yamak, O. (2015). “Kalite Odaklı Mükemmellik Değer Yaratan Kurumların Sıçrama Stratejisi”, Nobel Yayıncılık, 1. Basım, Ankara.
92. Yılmaz, T. (2014). “Çalışanların İş Tatmini ve Motivasyon Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi: Kamu Çalışanları Üzerinde Bir Araştırma”. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.