Sodyum Siyanür ve Jin Chan Kimyasallarının Cevherden Altın Kazanımına Etkisi

Öz

Bu makalede İzmir İli Dikili İlçesi Çukuralan Mevkii ve Eskişehir İli Sivrihisar İlçesi Kaymaz Mevkiinde bulunan iki farklı altın madeninden alınan numuneler üzerinde, sodyum siyanür (NaCN) ile yeni bir kimyasal yaklaşımıyla Jin Chan, karşılaştırmalı olarak liç kinetiği, altın kazanma verimleri ve liç esnasında kimyasal tüketimi değerlendirilmiştir. Hidrometalurjik yöntemin kullanıldığı çalışmalarda; Çukuralan cevheriyle yapılan liç çalışmalarında en iyi sonuçlara %40 katı/sıvı oranında, 300 mg/l Jin Chan konsantrasyonunda ulaşılarak %90,89 verimle altın kazanılmıştır. Jin Chan tüketimi 0,72 kg/t olarak hesaplanmıştır. NaCN kullanımı ile elde edilen en iyi sonuçlara ise %40 katı/sıvı oranında, 300 mg/l NaCN konsantrasyonunda ulaşılarak %91,98 verimle altın kazanılmıştır. NaCN tüketimi 0,31 kg/t olarak hesaplanmıştır. Kaymaz cevheriyle yapılan liç çalışmalarında en iyi sonuçlara %40 katı/sıvı oranında, 300 mg/l Jin Chan konsantrasyonunda ulaşılarak %81,55 verimle altın kazanılmıştır. Jin Chan tüketimi 1,27 kg/t olarak hesaplanmıştır. NaCN kullanımı ile elde edilen en iyi sonuçlara %40 katı/sıvı oranında, 300 mg/l NaCN konsantrasyonunda ulaşılarak %82,86 verimle altın kazanılmıştır. NaCN tüketimi 0,95 kg/t olarak hesaplanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Jin Chan
• Sodyum Siyanür
• Liç
• Altın
• Maden

Effect of Sodium Cyanide and Jin Chan Chemicals on Gold Gain from Ore

Öz

In this article, experiments were carried out on samples taken from two different gold mines located in İzmir Province, Dikili District Çukuralan Locality and Eskişehir Province Sivrihisar District Kaymaz Site. Jin Chan, a new chemical approach with sodium cyanide (NaCN), comparatively evaluated leaching kinetics, gold recovery efficiencies and chemical consumption in the course of leaching. In the study using hydrometallurgical methods; the leaching studies with Çukuralan ore, the optimum parameters were observed at a 40% solid/liquid ratio and 300 mg/l Jin Chan concentration, and gold was recovered with a yield of 90.89%. Hereby, Jin Chan consumption was 0.72 kg/t. In NaCN, on the other hand, the optimum parameters were achieved at a solid/liquid ratio of 40% and a concentration of 300 mg/l NaCN, and gold was obtained with a yield of 91.98%. NaCN consumption was 0.31 kg/t. In the leaching studies with Kaymaz ore, the optimum parameters were reached at 40% solid/liquid ratio and 300 mg/l Jin Chan concentration, and gold was recovered with an 81.55% yield. Jin Chan chemical consumption is seen at 1.27 kg/t. In NaCN, on the other hand, the optimum parameters were achieved at a solid/liquid ratio of 40% and a concentration of 300 mg/l NaCN, and gold recovery was achieved with a yield of 82.86%. NaCN consumption is calculated at 0.95 kg/t.

Anahtar Kelimeler

• Jin Chan
• Sodium Cyanide
• Leaching
• Gold
• Mining

Kaynakça

1. [1] Altın Madencileri Derneği (AMD), (2023). https://altinmadencileri.org.tr/turkiyenin- yillik-altin-talebi/
2. [2] Göktaş M., Erdemoğlu M., Cöcen İ., "The Determination of Leaching Parameters in Lateritic Nickel Ore Benefication," Journal of Ore Dressing, 1(33): 15-20, (2015).
3. [3] Shamsuddin M. “Hydrometallurgy. In: Physical Chemistry of Metallurgical Processes, Second Edition” The Minerals, Metals & Materials Series. Springer, Cham, (2021).
4. [4] Bazhko O. “Application of Redox Titration Techniques for Analysis of Hydrometallurgical Solution, South Africa,” Hydrometallurgy Conference, 457-463. (2009) .
5. [5] Roshan B. B., "Hydrometallurgical Processing of Precious Metal Ores. Mineral Processing and Extractive Metallurgy”, An International Journal, 6: 67-80, (1990).
6. [6] Köse M., “Altın Üretimine Dair Bilgimiz - Algımız – Yargımız”, Başak Matbaacılık, 132 sf. ISBN: 978-975-95377-4-6, (2022). https://altinmadencileri.org.tr/altin-uretimine-dairbilgimiz-algimiz-yargimiz/
7. [7] Yücel B., “Dünyada ve Türkiye’de Altın”, Maden Tetkik Arama Genel Müdürlüğü (MTA), Fizibilite Etütleri Daire Başkanlığı, 42 sf, Ankara, (2020). https://www.mta.gov.tr/v3.0/sayfalar/bilgi merkezi/maden-serisi/altin.pdf.
8. [8] Aylmore M.G., “Alternative Lixiviants to Cyanide for Leaching Gold Ores. Developments in Mineral Processing”, Editör: Adams, M.D. Western Australia: Elsevier, 501-539, (2005).

9. [9] Monhemius A.J., and Hilson G., “Alternatives To Cyanide in The Gold Mining Industry: What Prospects for The Future?”, J. Clean. Prod. 14 (12-13): 1158-1167, (2006).
10. [10] Adams MD., “Gold Ore Processing, Project Development and Operations”, Second, Elsevier, Amsterdam, (2016).
11. [11] Zyang Y., Cui M., Wang J., Liu X., Lyu X., “A Review of Gold Extraction Using Alternatives to Cyanide: Focus on Current Status and Future Prospects of The Novel Eco-Friendly Synthetic Gold Lixiviants”, Minerals Engineering, 176, PR China, (2021).
12. [12] Çelik H., Mordoğan H., İpekoğlu Ü., “Siyanürlü Altın Üretim Tesisi Atıklarını Arıtma Yöntemleri”, Madencilik, 36(1): 35-44, (1997).
13. [13] Dadgar A., “Refractory Concentrate Gold Leaching: Cyanide vs. Bromine”, Journal of the Minerals Metals and Materials Society 41 (12): 37-41, (1989).
14. [14] Sayın E., Batar T., Kaya E., Tufan B, “Altın Üretiminde Siyanür Tüketiminin Azaltılması İçin Farklı Bir Yöntem: Gravite Zenginleştirme ve Liç Kombinasyonu, Ekoloji”, 19(77): 65-71, (2010).
15. [15] Adem A., “İş Sağlığı ve Güvenliğinde Kullanılan Risk Analizi Tekniklerinin Değerlendirilmesi için Bir Rehber Önerisi”, Journal of Polytechnic, 25(3): 1319-1328, (2022).
16. [16] Tezcan B., Alakaş H.M., Özcan E., ve Eren T., “Afet Sonrası Geçici Depo Yeri Seçimi ve Çok Araçlı Araç Rotalama Uygulaması: Kırıkkale İlinde Bir Uygulama”, Journal of Polytechnic, 26(1): 13-27, (2023).
17. [17] Doğrul G., Alkan M., “İklim Değişikliğinin Su Kaynaklarına Etkisinin Çok Zamanlı Uydu Görüntüleri ile İncelenmesi”, Journal of Polytechnic, 25(3): 1349-1358, (2022).
18. [18] Karakaya A.E., “Siyanür Liç Yöntemi Kullanılarak Yapılan Altın Madenciliği Konusunda Hazırlanan Tübitak ve Türk Tabipleri Birliği Raporlarının Toksikoloji Yönünden İncelenmesi”, (2001). http://kozaaltin.com.tr/upl/ovacikgercegiek1_toksikoloji.pdf
19. [19] Köse M., “Altın Madenciliği”, Başak Matbaacılık, 124 sf. ISBN : 978-975-95377-3-9, (2022).
20. [20] La Brooy S.R., Linge H.G. ve Walker G.S. “Rewiew of Gold Extraction From Ores”, Mineral Engineering, 7 (10), 1213-1241, (1994).
21. [21] McDonald W., R., Jhonson, J., L., ve Sandberg, R., G., “Treatment of Alaskan Refractory Gold Ores”, Engineering & Mining Journal, 48-53, (1990).
22. [22] Oygür V., “Dünya Altın Madenciliği ve Türkiye’nin Altın Potansiyeli”, Jeoloji Mühendisliği, 49, 55-62, (1996).
23. [23] Brierly C., L., “Bacterial Oxidation: Master Key to Unlock Refractory Gold Ores?”, Engineering & Mining Journal, 196(5), 42-44, (1995).
24. [24] Sarıkaya S., “Bir Altın Cevherinde Başlıca İşlem Parametrelerinin Liç Verimine Etkilerinin İncelenmesi”, Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Ünv. Fen Bilimleri Ens., 96 sf, (2018).
25. [25] Sayın, Z. E, “Altın Konsantresinden Doğrudan Liç ile Altın Eldesi”, Doktora Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, 188 sf, İzmir, (2010).
26. [26] Habashi F., Principles of “Extractive Metallurgy: Hydrometallurgy 2”, Gordon and Breach, New York, (1970).
27. [27] Logsdon M.J., Hagelstein K., Mudder T, “The Management of Cyanide in Gold Extraction”, International Council on Metals and the Environment, (1999).
28. [28] Mann H.T., “The history and the development of the cyanide industry Masters Theses”, 4678, Mısourı, (1909).
29. [29] http://www.gxshgk.com, 15.01.2023.
30. [30] Beyuo M., Blankson G., Asamoah R., “A Comparative Study of Sodium Cyanide and Jinchan TM Gold Leaching Reagents, August 2016”, UMaT Biennial International Mining and Mineral Conference, 195- 199, Gana, (2016).