Araştırma Makalesi

Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli

Cilt: 27 Sayı: 4 25 Eylül 2024
PDF İndir
TR EN

Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli

Öz

Bu çalışmada, jenerik serbest rotalı hava sahasında, uçaklar arasındaki çakışmaları belirlemek ve çözmek amacıyla bir karma tamsayılı doğrusal programlama (MILP) modeli önerilmiştir. Model, toplam uçuş mesafesinin enküçüklenmesini hedeflemektedir. Önerilen çözüm yaklaşımında, hava sahası kesikleştirme tekniği kullanılarak emniyet ayırmaları kontrol edilmekte ve uçuş yörüngeleri belirlenmektedir. Hava sahasının kesikleştirilmesi aşamasında çok fazla düğüm tanımlanması, kaliteli çözümlere ulaşılması fırsatı yaratmasına rağmen problem karmaşıklığını ve dolayısıyla çözüm süresini de arttırmaktadır. Bu nedenle, çalışmada ilgili hava sahası düşük, orta ve yüksek düğüm sayıları içerecek şekilde kesikleştirilmiş ve kesikleştirme oranının (hava sahasının içerdiği düğüm sayısının) çözüm süresi ve kalitesine etkisi incelenmiştir. Elde edilen deneysel sonuçlar, orta kesikleştirme oranı kullanıldığında, düşüğe kıyasla ciddi bir çözüm kalitesi artışının, kabul edilebilir bir çözüm süresi içinde sağlanabildiğini ancak yüksek orana geçildiğinde önemli bir çözüm süresi artışına karşın aynı oranda çözüm kalitesi iyileşmesi sağlayamadığını ortaya koymuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. [1] Cecen R.K., Cetek C., “Conflict-free en-route operations with horizontal resolution manoeuvers using a heuristic algorithm”, Aeronautical Journal, 124(1275): 767-85, (2020).
  2. [2] Cecen R.K., Cetek C., “A Two-Step Approach for Airborne Delay Minimization Using Pretactical Conflict Resolution in Free-Route Airspace”, J Adv Transp, (2019).
  3. [3] Cecen R.K., Saraç T., Cetek C., “Meta-heuristic algorithm for aircraft pre-tactical conflict resolution with altitude and heading angle change maneuvers”, TOP, 29(3): 629-47, (2021).
  4. [4] Pallottino L., Feron E.M., Bicchi A., “Conflict Resolution Problems for Air Traffic Management Systems Solved with Mixed Integer Programming”, IEEE Transactions on Intelligent Transportation Systems, 3(1): 3-11, (2002).
  5. [5] Alonso-Ayuso A., Escudero L.F., Martín-Campo F.J., “Collision avoidance in air traffic management: A mixed-integer linear optimization approach”, IEEE Transactions on Intelligent Transportation Systems, 12(1): 47-57, (2011).
  6. [6] Alonso-Ayuso A., Escudero L.F., Olaso P., Pizarro C., “Conflict avoidance: 0-1 linear models for conflict detection & resolution”, TOP. 21(3): 485-504, (2011).
  7. [7] Alonso-Ayuso A., Escudero L.F., Martín-Campo F.J., “A mixed 0-1 nonlinear optimization model and algorithmic approach for the collision avoidance in ATM: Velocity changes through a time horizon”, Comput Oper Res, 39(12): 3136-46, (2012).
  8. [8] Alonso-Ayuso A., Escudero L.F., Martín-Campo F.J., “Exact and approximate solving of the aircraft collision resolution problem via turn changes”, Transportation Science, 50(1): 263-74, (2014).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

3 Eylül 2023

Yayımlanma Tarihi

25 Eylül 2024

Gönderilme Tarihi

5 Mayıs 2023

Kabul Tarihi

17 Temmuz 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 27 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Kaplan, Z., Çetek, C., & Saraç, T. (2024). Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli. Politeknik Dergisi, 27(4), 1427-1440. https://doi.org/10.2339/politeknik.1293137
AMA
1.Kaplan Z, Çetek C, Saraç T. Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli. Politeknik Dergisi. 2024;27(4):1427-1440. doi:10.2339/politeknik.1293137
Chicago
Kaplan, Zekeriya, Cem Çetek, ve Tuğba Saraç. 2024. “Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli”. Politeknik Dergisi 27 (4): 1427-40. https://doi.org/10.2339/politeknik.1293137.
EndNote
Kaplan Z, Çetek C, Saraç T (01 Eylül 2024) Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli. Politeknik Dergisi 27 4 1427–1440.
IEEE
[1]Z. Kaplan, C. Çetek, ve T. Saraç, “Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli”, Politeknik Dergisi, c. 27, sy 4, ss. 1427–1440, Eyl. 2024, doi: 10.2339/politeknik.1293137.
ISNAD
Kaplan, Zekeriya - Çetek, Cem - Saraç, Tuğba. “Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli”. Politeknik Dergisi 27/4 (01 Eylül 2024): 1427-1440. https://doi.org/10.2339/politeknik.1293137.
JAMA
1.Kaplan Z, Çetek C, Saraç T. Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli. Politeknik Dergisi. 2024;27:1427–1440.
MLA
Kaplan, Zekeriya, vd. “Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli”. Politeknik Dergisi, c. 27, sy 4, Eylül 2024, ss. 1427-40, doi:10.2339/politeknik.1293137.
Vancouver
1.Zekeriya Kaplan, Cem Çetek, Tuğba Saraç. Jenerik Serbest Rotalı Hava Sahasında Kesikleştirme Tekniği Kullanılarak Çakışmaların Çözümlenme Problemi için Karma Tamsayılı Doğrusal Programlama Modeli. Politeknik Dergisi. 01 Eylül 2024;27(4):1427-40. doi:10.2339/politeknik.1293137
 
TARANDIĞIMIZ DİZİNLER (ABSTRACTING / INDEXING)
181341319013191 13189 13187 13188 18016 

download Bu eser Creative Commons Atıf-AynıLisanslaPaylaş 4.0 Uluslararası ile lisanslanmıştır.