EN
TR
Kil Çekirdekli Dolgu Barajlarda Kararlı Durum Sızmasının Olasılıksal Analizi
Öz
Dolgu barajlarda suyun barajın memba kısmından mansap kısmına doğru sürekli ve engellenemeyen hareketi sızma olarak tanımlanır. Tasarım aşamasında bu hareketin belirli bir mertebenin altında tutulması hedeflenir. Bu hedef doğrultusunda sızmanın doğru tahmin edilebilmesi için konu üzerinde çok sayıda deneysel ve sayısal çalışma yapılmıştır. Son yıllarda hesaplardaki belirsizliklerin azaltılması amacı ile zemindeki değişkenliklerin de dikkate alındığı ve sonlu elemanlar yönteminin sıklıkla kullanıldığı olasılıksal analizler de gerçekleştirilmeye başlanmıştır. Bu kapsamda, mevcut çalışmada kil çekirdek malzemesinin permeabilite değerindeki belirsizlikler göz önünde bulundurularak sonlu elemanlar yöntemi ile gerçekleştirilen olasılıksal sızma analizlerinin, farklı çekirdek şev eğimlerine sahip iki adet kil çekirdekli dolgu baraj üzerinde bir uygulamasına ait sonuçlar sunulmaktadır. Öncelikle, kil çekirdeği oluşturan zemine ait permeabilite değerlerinin istatistiksel parametreleri belirlenmiş, Monte Carlo simülasyonları ile üretilen permeabiliteler PLAXIS 2D programında yapılan sızma analizlerinin girdileri olarak olarak kullanılmıştır. Aynı ortalama değerinde elde edilen iki modele ait sonuçlar birbirleriyle ve deterministik olarak elde edilen sonuçlarla kıyaslanmıştır. Analiz sonuçları, olasılıksal analizle deterministik yönteme daha düşük sızma değerleri elde edildiğini ortaya koymaktadır. Ayrıca zemin parametrelerine ait kabul edilen olasılıksal dağılım özelliklerinin sonuçlar üzerindeki etkisi açıkça görülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Etik Beyan
Bu makalenin yazar(lar)ı çalışmalarında kullandıkları materyal ve yöntemlerin etik kurul izni ve/veya yasal-özel bir izin gerektirmediğini beyan ederler.
Kaynakça
- [1] Çalamak M. “Uncertainty based analysis of seepage through earth-fill dams”, Doktora Tezi, Orta Doğu Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Ankara, (2014).
- [2] Polater Ö. “Dolgu barajların farklı geçirimsiz malzemeler kullanılarak sızma analizi”, Yüksek Lisans Tezi, Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Bitlis, (2021).
- [3] Fenton G. and Griffiths D. “Statistics of free surface flow through stochastic earth dam”, Journal of Geotechnical Engineering, (ASCE), 122(6): 410– 427, (1996).
- [4] Ahmed A. A. “Stochastic analysis of free surface flow through earth dams", Computers and Geotechnics, 36(7): 1186-1190, (2009).
- [5] Srivastava A., Babu G. L. S., and Haldar S. “Influence of spatial variability of permeability property on steady state seepage flow and slope stability analysis”, Engineering Geology, 110(3-4): 93–101. doi:10.1016/j.enggeo.2009.11.006, (2010).
- [6] Cho S.E. “Probabilistic analysis of seepage that considers the spatial variability of permeability for an embankment on soil foundation”, Engineering Geology, 133–134:30–39, (2012).
- [7] Le T. M. H., Gallipoli D., Sanchez M. and Wheeler S. J. “Stochastic analysis of unsaturated seepage through randomly heterogeneous earth embankments”, International Journal for Numerical and Analytical Methods in Geomechanics, 36(8): 1056-1076, (2012).
- [8] Tan X., Wang, X., Khoshnevisan S., Hou X., and Zha F. “Seepage analysis of earth dams considering spatial variability of hydraulic parameters”, Engineering Geology, 228: 260–269, (2017).
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
İnşaat Geoteknik Mühendisliği, İnşaat Mühendisliğinde Sayısal Modelleme
Bölüm
Araştırma Makalesi
Erken Görünüm Tarihi
27 Haziran 2024
Yayımlanma Tarihi
24 Ocak 2025
Gönderilme Tarihi
12 Ocak 2024
Kabul Tarihi
31 Mayıs 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 28 Sayı: 1
APA
Günay, A., & Akbaş, S. O. (2025). Kil Çekirdekli Dolgu Barajlarda Kararlı Durum Sızmasının Olasılıksal Analizi. Politeknik Dergisi, 28(1), 167-176. https://doi.org/10.2339/politeknik.1418676
AMA
1.Günay A, Akbaş SO. Kil Çekirdekli Dolgu Barajlarda Kararlı Durum Sızmasının Olasılıksal Analizi. Politeknik Dergisi. 2025;28(1):167-176. doi:10.2339/politeknik.1418676
Chicago
Günay, Arife, ve Sami Oğuzhan Akbaş. 2025. “Kil Çekirdekli Dolgu Barajlarda Kararlı Durum Sızmasının Olasılıksal Analizi”. Politeknik Dergisi 28 (1): 167-76. https://doi.org/10.2339/politeknik.1418676.
EndNote
Günay A, Akbaş SO (01 Ocak 2025) Kil Çekirdekli Dolgu Barajlarda Kararlı Durum Sızmasının Olasılıksal Analizi. Politeknik Dergisi 28 1 167–176.
IEEE
[1]A. Günay ve S. O. Akbaş, “Kil Çekirdekli Dolgu Barajlarda Kararlı Durum Sızmasının Olasılıksal Analizi”, Politeknik Dergisi, c. 28, sy 1, ss. 167–176, Oca. 2025, doi: 10.2339/politeknik.1418676.
ISNAD
Günay, Arife - Akbaş, Sami Oğuzhan. “Kil Çekirdekli Dolgu Barajlarda Kararlı Durum Sızmasının Olasılıksal Analizi”. Politeknik Dergisi 28/1 (01 Ocak 2025): 167-176. https://doi.org/10.2339/politeknik.1418676.
JAMA
1.Günay A, Akbaş SO. Kil Çekirdekli Dolgu Barajlarda Kararlı Durum Sızmasının Olasılıksal Analizi. Politeknik Dergisi. 2025;28:167–176.
MLA
Günay, Arife, ve Sami Oğuzhan Akbaş. “Kil Çekirdekli Dolgu Barajlarda Kararlı Durum Sızmasının Olasılıksal Analizi”. Politeknik Dergisi, c. 28, sy 1, Ocak 2025, ss. 167-76, doi:10.2339/politeknik.1418676.
Vancouver
1.Arife Günay, Sami Oğuzhan Akbaş. Kil Çekirdekli Dolgu Barajlarda Kararlı Durum Sızmasının Olasılıksal Analizi. Politeknik Dergisi. 01 Ocak 2025;28(1):167-76. doi:10.2339/politeknik.1418676
Cited By
Modelling of Steady-State Seepage of an Embankment Dam Using Teaching-Learning Based Optimization Algorithm
Turkish Journal of Civil Engineering
https://doi.org/10.18400/tjce.1462869