T.C. Sağlık Bakanlığı Ulusal Medikal Kurtarma Ekibi (UMKE) Çalışanlarında Algılanan Stres Düzeyleri Üzerinde Otantik Liderlik Davranışları Etkisinin İncelenmesi: İstanbul İli Örneği

Öz

T.C. Sağlık Bakanlığı İstanbul ili ulusal medikal kurtarma ekibi mensuplarının (UMKE), stres algılarının göstermiş oldukları otantik liderlik davranışları ile hangi düzeyde etkilendiklerinin tespit edilmesi bu araştırmanın amacını oluşturmaktadır. Çalışmanın evrenini ise T.C. Sağlık Bakanlığı İstanbul ili UMKE örneklemini T.C. Sağlık Bakanlığı taşra teşkilatı İstanbul ili UMKE 435 personelden oluşturmaktadır. Bilgi ve veriler Cohen (1983) tarafından geliştirilen ve (Eskin, 2013) tarafından Türkçeye uyarlanan Algılanan Stres Ölçeği 5’li Likert tipi bir ölçek ile Walumbwa (2008) tarafından geliştirilmiş olan “Otantik Liderlik Ölçeği” ile toplanmıştır. Tanımlayıcı araştırma modeli ile gerçekleştirilen çalışmada bilgi ve verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Pearson Korelasyon ile Regresyon analizleri kullanılmıştır. Yapılan Pearson Korelasyon analizi sonucunda bazılarında zayıfta olsa algılanan stres ve otantik liderlik boyutları yani bağımlı ve bağımsız değişkenler arasında ilişkinin olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanı sıra bağımlı değişken, bağımsız değişken ile arasındaki ilişki derecesinin ne olduğunu saptamak üzere Regresyon analizi yapılmıştır. Bunun sonucu olarak ilişkilerde şeffaflık boyutu (b=0,274, p<0,05) Stres/Rahatsızlık algısı boyutunu pozitif etkilemekte iken içselleştirilmiş ahlak anlayışı, bilgiyi dengeli değerlendirme, öz farkındalık boyutları etkilememektedir (p>0,05). Stres/Rahatsızlık algısı boyutundaki değişimin (%10,01)’ini ilişkilerde şeffaflık boyutu açıklamaktadır. Yetersiz öz yeterlilik algısı boyutundaki değişimin (%13,99)’unu ilişkilerde şeffaflık ve öz farkındalık boyutları açıklamaktadır. Araştırma sonucuna göre bütün hipotezlerin kabul edilmesi mümkündür.

Anahtar Kelimeler

• Algılanan Stres,Otantik Liderlik Davranışları,UMKE çalışanları

Examining the Effect of Authentic Leadership Behaviors on Perceived Stress Levels in National Medical Rescue Team (UMKE) Workers in the Ministry of Health: Example of İstanbul

Öz

The aim of this study is to determine the level of effectiveness of the members of national medical rescue team (UMKE) of Istanbul province on their authentic leadership behaviors. The universe of the study is T.C. Ministry of Health UMKE in Istanbul province, sample T.C. The provincial organization of the Ministry of Health is composed of 435 personnel from the UMKE in Istanbul. The information and data were developed by Cohen (1983) and was developed by Walumbwa (2008) with a Perceptual Stress Scale 5-point Likert-type scale adapted to Turkish by (Eskin 2013). Collected with. In the study carried out with the descriptive research model, descriptive statistics, Pearson Correlation, and Regression analyzes were used in the analysis of information and data. As a result of Pearson Correlation analysis, it was determined that there was a relationship between perceived stress and authentic leadership dimensions, that is, dependent and independent variables, in some of them. In addition, regression analysis was carried out to determine the degree of relationship between dependent variable and independent variable. The transparency size in relationships as a result of (b = 0.274, p <0.05) Stress / While the discomfort perception of the size of the positive effects of internalized morality, knowledge and balanced assessment, self does not affect awareness dimensions (p> 0.05).Transparency in relationships explains the change in the stress/discomfort perception dimension (10.01%). Transparency and self-awareness dimensions in relations explain the change (13.99%) of the inadequate self-efficacy perception dimension. According to the research result, it is possible to accept all hypotheses.

Anahtar Kelimeler

• Authentic Leadership Behaviors,Perceived Stress,UMKE workers

Kaynakça

1. 1. ÇERİ-BOOM,S M., An Empirical Study on Transactional, Transformational and Authentic Leaders: Exploring the Mediating Role of Trust in Leader on Organizational Identification, Yeditepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul, 2009. (Yayımlanmış Doktora Tezi) 2. ESKIN, M., HARLAK, H., DEMIRKIRAN, F., & DEREBOY, Ç. ,Algılanan Stres Ölçeğinin Türkçeye Uyarlanması: Güvenirlik ve Geçerlik Analizi. In New/Yeni Symposium Journal , 51, 01.2013, 132-140. http://yenisymposium.com/Pdf/EN-YeniSempozyum-c1d2631c.PDF 3. GARDNER L.W., AVOLIO, J.B., LUTHANS, F., MAY R.D., WALUMBWA F., "Can You See the Real Me ? A Self-Based Model of Authentic Leader and Follower Development", The Leadership Quarterly, 2005, 16:343-372. 4. GÜÇLÜ, N., “Stres Yönetimi”, G.Ü. Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2001, 21(1): 91-109 5. HARTER Susan, Authenticity, Oxford University Press, Oxford, 2002. 6. IŞKIN Yusuf, KAYGIN Erdoğan, "Otantik Liderlik Anlayışının Örgütsel Bağlılık ve Örgütsel Yabancılaşmayla İlişkisi: Mobilya Sektöründe Bir Araştırma", Bartın Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 2016, 7(14): 619-647. 7. KERNIS Michael H, “Toward a Conceptualization of Optimal Self-Esteem”, Psychological Inquiry, XIV, 1, 2003, 1-26. 8. KESER Sıtar, İlköğretim okulu yöneticilerinin otantik liderlik ve psikolojik sermaye özelliklerinin karşılaştırılması, Yıldız Teknik Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eğitim Bilimleri Anabilim Dalı, İstanbul, 2013. (Yayınlanmış Yüksek Lisans Tezi). 9. MARK, G. M. Ve Smith, A. P., Stress models: A review and suggested new direction. Occupational health psychology, 3, 2008, 111-144. 10. MEYER P. John ve ALLEN J.Natalie ve SMITH A.Catherine, "Commitment to organizations and occupations: Extension and test of a three-component conceptualization", Journal of Applied Psychology, 1993, 78, 538-551. 11. LAZARUS, R. S., “Psychological Stress İn The Workplace”, Journal Of Social Behavior And Personality, 1991,6, 1-13. 12. LEONG, A.F. ve Cary L.C., “The Moderating Effect of Organizational Commitment on the Occupational Stress Outcome Relationship”, Human Relations, 1996, Vol 49, No:10. 13. SELYE, Han. Stress Wiıhout Disstress (New York: J.B. Uppencott Com.) 1974, 26,39 14. OUICK, C. Jone./OOICK D. Organizational Stress and PrevenUve Management (New York: Mc Graw HillBook) 1984, 13,170. 15. WALUMBWA O.Fred, AVOLIO B.J., GARDNER W.L., WERNSING T.S., PETERSON, S.J., “Authentic Leadership: Development and Validation of A Theory-Based Measure”, Journal of Management, 2008, 34, 1, 89-126. 16. YENER Serdar, " Psikolojik Rahatlık Algısının Otantik Liderliğin Sinizmin Üzerindeki Etkisinde Aracı Rolü", Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İ.İ.B.F. Dergisi, 04.2018, C.13, s.1.1-14. 17. YEŞİLTAŞ Murat, KANTEN Pelin, SORMAZ Ümit, "Otantik liderlik tarzının prososyal hizmet davranışları üzerindeki etkisi: Konaklama işletmelerine yönelik bir uygulama", Journal of the School of Business Administration, Istanbul University, 2013, 42(2), s.336.