Türk İslam Edebiyatı’nda Bir Nazım Türü Olarak Ahvâl-i Kıyâmetler ve Şâiri Bilinmeyen Bir Ahvâl-i Kıyâmet Üzerine

Öz: Kıyamet meselesi, Hz. Adem’den bu yana insanlığın ortak ilgi alanıdır. Hemen her dinde ölüm ve sonrası ile ilgili farklı görüşler ortaya konulmuştur. Bireysel bir olgu olması ve ölüm sonrası hayatın nasıl olacağının tam manasıyla bilinememesi bu hususu daha da câzip hâle getirmiştir. Bu sebeple kıyamet üzerine geçmişten bugüne pek çok dilde pek çok şey söylenmiş, farklı kıyamet sahneleri ve tasvirleri ortaya konulmuş hatta bugün özellikle sinema sektöründe bu senaryolar ile ilgili farklı sinama yapımları üretilmiştir. Bu makalede ölüm, kıyamet, kıyâmet hâlleri, mahşer gibi hususlarda Türk İslam Edebiyat’ında manzûm olarak meydana getirilen eserler üzerine genel bir bakış yapılmıştır. Bu çalışma sırasında konuyla alakalı geniş bir literatürün olduğu görülmüştür. Bu eserlerden birkaçı hakkında genel bilgiler verilerek birisi üzerine daha ayrıntılı bir inceleme yapılmıştır. Böyle geniş bir literatürün varlığı dolayısıyla ahvâl-i kıyâmet türündeki eserler, Türk İslam Edebiyatı alanında dinî nazım türlerinden biri olarak değerlendirilmiştir.