2020 Avrupa Ortak Öneriler Çerçevesi (CEFR) metninde bulunan dilbilgisel yeterliklerin incelenmesi

Öz

Avrupa Konseyi’ne üye olan ülkeler arasındaki yabancı dil öğrenim ve öğretim süreçlerini sistematik bir hale getirmeyi amaçlayan Diller İçin Avrupa Ortak Öneriler Çerçevesi’nin (AOÖÇ), son sürümü 2020 yılının Nisan ayında AOÖÇ Tamamlayıcı Cilt başlığıyla yayımlanmıştır. Yabancı bir dildeki iletişimsel dil yeterlikleri kazanma süreçlerini bir kompozisyon şeklinde sunması bakımından önem teşkil eden AOÖÇ, yabancılara Türkçe öğretimi disiplin alanı için bir başvuru metni olma niteliği taşımaktadır. İletişimsel dil yeterliklerinin bir bileşeni olan dilbilgisel yeterlikler, uygun ve anlamlı iletileri oluşturabilen ve ifade edebilen biçimsel araç bilgisi ve bu araçları kullanma yeterliği olarak tanımlanır (TELC, 2013). Bu yeterlikler, söz konusu dile özgü kurallara uygun, iyi biçimlendirilmiş ifade ve cümleler yapılandırabilme becerisi ile doğrudan ilişkili olmasından dolayı iletişimin gerçekleşebilmesi açısından köprü görevi üstlenmektedir. Alan yazın incelemesi yapıldığında AOÖÇ’nin ilk (2001) ve son (2020) sürümleri arasında dilbilgisel yeterlikler bağlamında karşılaştırmalı bir çalışmanın bulunmadığı tespit edilmiştir. İlgili bağlamdan yola çıkarak bu çalışmada, iletişimsel dil yeterliklerinin bir alt başlığını oluşturan dilbilgisel yeterliklerin incelenmesi amaçlanmış olup AOÖÇ’nin ilk sürümünde ifade edilen (2001) dilbilgisel yeterlikler ile son sürümünde (2020) belirtilen dilbilgisel yeterliklerin karşılaştırılması hedeflenmiştir. Çalışma kapsamında elde edilen veriler, nitel araştırma tekniklerinden biri olan doküman incelemesi yoluyla toplanmıştır. Araştırma sonuçları, AOÖÇ’de dilbilgisel yeterlikler kapsamında verilen ölçeklerde tanımlayıcı ve dil düzeyleri bağlamında birtakım değişiklikler yapıldığına işaret etmektedir. Tanımlayıcı bağlamında gerçekleştirilen değişikliklerin, en fazla Sesbilgisel Hâkimiyet ölçeği üzerinde yapıldığı görülürken; Sesbilgisel Hâkimiyet ölçeği hariç diğer ölçeklere A1 Öncesi dil düzeyinin eklendiği ve Genel Dilsel Araçlar Alanı ve Dilbilgisel Doğruluk ölçeklerinde ilgili dil düzeyine yönelik mevcut tanımlayıcıların da oluşturulmuş olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Diller İçin Avrupa Ortak Öneriler Çerçevesi 2020
• dilbilgisel yeterlikler
• yabancı dil öğretimi

Analyzing the linguistic competencies contained in the 2020 Common European Framework of Refrence (CEFR)

Abstract

The latest version of the Common European Framework for Languages (CEFR), which aims to systematize the foreign language learning and teaching processes among the member states of the Council of Europe, was published in April 2020 with the title of CEFR Supplementary Volume. CEFR, which is important in terms of presenting the process of acquiring communicative language proficiency in a foreign language in the form of a composition, is a reference text for the discipline of teaching Turkish to foreigners. Linguistic competencies which are a component of communicative language competencies are defined as the knowledge of formal means and the ability to use these means that can create and express appropriate and meaningful messages (TELC, 2013). Since these competencies are directly related to the ability to construct well-formed expressions and sentences in accordance with the rules specific to the language in question, they act as a bridge in terms of communication. When the literature review was made, it was determined that there was no comparative study in the context of linguistic competencies between the first (2001) and the last (2020) versions of CEFR. Based on the relevant context, in this study, it was aimed to examine the linguistic competencies that constitute a sub-title of communicative language competencies, and it was aimed to compare the grammatical competencies expressed in the first version (2001) and the linguistic competencies stated in the last version (2020). The data obtained within the scope of the study were compiled through document analysis, which is one of the qualitative research techniques. The results of the research indicate that some changes have been made in the descriptive and language levels in the scales given within the scope of linguistic competencies in the CEFR. It is detected that the changes made in the context of the descriptor were mostly made on the Phonological Control scale; It was determined that Pre-A1 language level was added to other scales except Phonological Control scale, and existing descriptors for the relevant language level were also created in the General Linguistic Range and Grammatical Accuracy scales.

Keywords

• Common European Framework of Reference for Languages 2020
• linguistic competencies
• foreign language teaching

Kaynakça

1. Alderson, C. C. (2007). The CEFR and the need for more research. Modern Language Journal, 91(4), 629–663. DOI: 10.1111/j.1540-4781.2007.00627_4.x
2. CEFR. (2001). Common European framework of reference for languages: learning, teaching, assessment. Cambride: Cambride University Press.
3. CEFRCV. (2020). Common European framework of reference for languages: learning, teaching, assessment. Companion volume. Strasbourg: Council of Europe Publishing.
4. de Vaus, D.A. (2001). Research design in social research. London: Sage Publications.
5. Hassan, B. A. (2001). New trends in teaching grammar in the secondary school: A Review Article. ERIC, 1-31. ED454727.
6. Peçenek, D. (2008). Yabancı dil öğretiminde dilbilgisi. A.Ü. Dil Dergisi, 141, 67-84. DOI: 10.1501/Dilder_0000000099
7. Tanrıkulu, L. ve Şıhanlıoğlu, Ö. (2019). 2018 (CEFR) Diller için Avrupa Ortak Öneriler Çerçevesi Yeni Açıklamalar metininde konuşma becerisinin incelenmesi. IJLET, 7(4), 212-224. DOI: 10.29228/ijlet.39833
8. TELC. (2013). Diller için Avrupa ortak öneriler çervesi: öğrenim, öğretim ve değerlendirme (2. bs.).Almanya: Telc GmbH.

9. Wach, E. (2013). Learning about qualitative document analysis. https://opendocs.ids.ac.uk/opendocs/bitstream/handle/20.500.12413/2989/PP%20InBrief% 2013%20QDA%20FINAL2.pdf?sequence=4 adresinden 12.09.2021 tarihinde erişilmiştir.
10. Wisniewski, K. (2014). Die Validität der Skalen des Gemeinsamen europäischen Referenzrahmens für Sprachen. Frankfurt: Peter Lang.
11. Yıldırım, A. ve Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin.