An investigation of the motivations of teachers who teach Turkish to refugee students

Abstract

While Turkey, which has become a refugee country with the migrations in recent years, was a transit country on migration routes in previous years, it is the last stop for refugees. Turkey, which is trying to accommodate a large number of refugees, has to face many problems. Education is one of these main problems. Among the most important responsibilities of the Ministry of National Education is to teach Turkish to refugees. In this process, Turkish and classroom teachers take great responsibilities. However, the vast majority of teachers have experienced some difficulties because they have not received any education about teaching Turkish as a second/foreign language before. The biggest help in handling these problems is the motivation of the teachers. The study mainly focuses on the motivations of teachers who teach Turkish to refugees. The sample of the research is 94 teachers who participated in the "Strengthening Teacher Capacity for Teaching Turkish as a Second Language in the Context of Inclusive Education" organized in cooperation with the Ministry of National Education and UNICEF. The data obtained from semi-structured interviews with teachers were examined using content analysis method. According to the results of the study; the answers of the teachers were grouped under five categories and sixteen subcategories. The teachers think that the most important factor that will increase the motivation of teachers is "Professional Competence". "Contribution to Career" is the second most important factor that increases motivation. In addition to "Rewarding" and "Salary Increase", the least important elements that increase the motivation of teachers are seen under the category "Material Support". The highly motivated teachers who take the leading role in Turkish teaching process are one of the main factors that will increase the quality of the learning process. At this point, strengthening the education system by taking into account the teachers' opinions about their motivations will closely affect the efficiency of the learning and teaching process.

Keywords

• Refugee
• motivation
• teaching Turkish as a second language

Mülteci öğrencilere Türkçe öğreten öğretmenlerin motivasyonlarının incelenmesi

Öz

Türkiye son yıllarda yaşanan göçlerle birlikte bir mülteci ülkesine dönüşmüştür. Önceki yıllarda göç yolları üzerinde bulunan transit bir ülke durumundayken bugün ise mültecilerin son durağı durumundadır. Çok sayıda mülteciyi misafir etmeye çalışan ülkemiz birçok sorunla yüzleşmek zorunda kalmaktadır. Bu sorunların başında eğitim gelmektedir. Millî Eğitim Bakanlığının en önemli sorumluluk alanları arasında mültecilere Türkçe öğretmek gelmektedir. Bu süreçte Türkçe ve sınıf öğretmenleri büyük sorumluluklar üstlenmektedir. Ancak öğretmenlerin büyük çoğunluğu daha önce Türkçenin ikinci/yabancı dil olarak öğretimi konusunda herhangi bir eğitim almadıkları için birtakım sorunlar yaşamaktadır. Söz konusu sorunlarla mücadelede en büyük yardımcı unsur ise öğretmenlerin motivasyonudur. Çalışmanın temel konusu mülteci öğrencilere Türkçe öğreten öğretmenlerin motivasyonları üzerinedir. Verilerin toplanması ve analizi bakımından nitel araştırma desenine sahip olan çalışmada Millî Eğitim Bakanlığı ve UNICEF iş birliğinde düzenlenen “Kapsayıcı Eğitim Bağlamında Türkçenin İkinci Dil Olarak Öğretilmesine Yönelik Öğretmen Kapasitesinin Güçlendirilmesi Programı”na katılan 94 öğretmen araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Öğretmenlerle yapılan yarı yapılandırılmış görüşmelerden elde edilen veriler içerik analizi yöntemi ile incelenmiştir. Çalışmanın sonuçlarına göre öğretmenlerin verdiği cevaplar beş kategori ve on altı alt kategoriden oluşmaktadır. Öğretmen görüşlerine göre; öğretmenlerin motivasyonunu arttıracak en önemli başlık “Mesleki Yeterlik”tir. Motivasyonu artırıcı ikinci en önemli başlık ise “Kariyere Katkı”dır. “Ödüllendirme” ve “Maaş Artışı”ndan sonra öğretmenlerin motivasyonunu en az arttıracak unsurlar “Materyal Desteği” başlığı altında görülmektedir. Türkçe öğretme sürecinin başrolünde yer alan öğretmenlerin motivasyonlarının yüksek olması öğrenme sürecine etki edecek başlıca unsurlardandır. Bu noktada öğretmenlerin motivasyonları ile ilgili görüşlerinin dikkate alınarak eğitim sisteminde düzenlemeler yapılması öğrenme-öğretme sürecinin verimliliğini yakından etkileyecektir.

Anahtar Kelimeler

• Mülteci
• motivasyon
• ikinci dil olarak Türkçe öğretimi

Kaynakça

1. Budak, Y. (1998). Eğitimde toplam kalite yönetimi açısından öğretmenlere yönelik hizmet içi eğitim ihtiyaçları ve programlarına bir yaklaşım. Millî Eğitim Dergisi, 140, 35-38.
2. Ergen, H. & Şahin, E. (2019). Sınıf öğretmenlerinin Suriyeli öğrencilerin eğitimi ile ilgili yaşadıkları problemler. Mustafa Kemal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 19(44), 377-405.
3. International Organization for Migration (IOM) (2009). Göç terimleri sözlüğü. Uluslararası Göç Örgütü.
4. Karaca, S. & Doğan, U. (2014). Suriyeli göçmenlerin sorunları çalıştayı sonuç raporu. Mersin Üniversitesi Bölgesel İzleme ve Uygulama Araştırma Merkezi, Mersin.
5. Küçüksüleymanoğlu, R. & Kurt, A. (2020). Suriyeli öğrenciler İçin görevlendirilen PICTES öğretmenlerinin tükenmişlik düzeyleri: Bursa örneği. Sakarya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 20 (1), 24-45. Retrieved from
6. https://dergipark.org.tr/tr/pub/sakaefd/issue/56009/608360
7. Merriam, S. B. (2013). Nitel araştırma: Desen ve uygulama için bir rehber. Çev. Ed. Sellahattin Turan). Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
8. Miles, M. B., & Huberman, A. M. (1994). Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. Sage Publications.

9. Sağlam, H. İ. & Kanbur, N. İ. (2017). Sınıf öğretmenlerinin mülteci öğrencilere yönelik tutumlarının çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Sakarya University Journal of Education, 7(2), 310- 323.
10. Seferoğlu, S. S. (2004). Öğretmenlerin hizmet içi eğitiminde yeni yaklaşımlar. Akdeniz Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 1, 83-95.
11. Taştekin, E., Bozkurt Yükçü, Ş., İzoğlu, A., Güngör, İ., Işık Uslu, E. A. & Demircioğlu, H. (2016). Okul öncesi öğretmenlerinin çokkültürlü eğitime yönelik tutumlarının ve algılarının incelenmesi. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Eğitim Araştırmaları Dergisi, 2(1), 1-20.
12. Tatar, M., & Horenczyk, G. (2003). Diversity-related burnout among teachers. Teaching and teacher education, 19, 397–408.
13. Türker, M. S. & Göçmenler, H. (2020). Suriyeli öğrencilere Türkçenin ikinci/yabancı dil olarak öğretiminde yaşanan sorunların öğretmen görüşleri açısından değerlendirilmesi. Turkish Studies - Education, 15(6), 4549-4568. https://dx.doi.org/10.47423/TurkishStudies.46107
14. UNESCO (2006). “Teacher motivation, ompensation and working conditions. Guidebook for planning education emergencies and reconstruction”. İnternational İnstute For Educational Plannig, Chapter 16, Paris.
15. Yıldırım, A. & Simsek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Ankara: Seçkin.