“Ben bir göçmen kizi gördüm Tuna boyunda” adlı Türkünün hikayesi

Öz

Bu çalışmamızda “Ben Bir Göçmen Kızı Gördüm Tuna Boyunda” adlı şarkının sözlerini inceleyerek Tuna Nehrinin etrafında yerleşen kültürler ve meydana gelen göçler ya da savaşlar hakkında, özellikle öksüz kalan göçmen kızlar/çocuklar hakkında çıkarımlarda bulunmak amaçlanmaktadır. Bu şarkı bir Rumeli türküsüdür ve ilk olarak 2 Şubat 1984 yılında Havva Karakaş tarafından derlenerek, kocası Hasan Karakaş tarafından da notaya alınmıştır (“Ben Bir Göçmen Kızı Gördüm”e bakınız). Şarkının yazarı bilinmemekle birlikte, şarkının hüzünlü tonu nedeniyle çoğunlukla ağıt olarak sınıflandırılmaktadır. “Ben Bir Göçmen Kızı Gördüm Tuna Boyunda” adlı şarkıda Tuna boylarında koyunlarını güderek hayata tutunmaya çalışan öksüz bir göçmen kızın öyküsü anlatılmaktadır. “Ben Bir Göçmen Kızı Gördüm Tuna Boyunda” şarkısı bize Tuna boylarında yaşayan kadınların, bu güzel coğrafyada yaşamanın bedeli olarak savaşlarda sevdikleri birçok erkeği ve ailelerini kaybederek verdikleri ağır bedellere ve hayat mücadelelerine bir göz atma şansı vermektedir. Nitekim Tuna nehri tarih boyunca etrafındaki bölgeleri her zaman daha kıymetli kılmıştır. Bu nedenle Tuna boyunda yerleşebilmek için farklı insan toplulukları arasında birçok savaş yaşanmıştır. Bu güzel coğrafyada yaşamanın kaçınılmaz olarak ağır bir bedeli vardır. Dolayısıyla, “Ben Bir Göçmen Kızı Gördüm Tuna Boyunda” adlı şarkıda, öksüz kalmış genç bir göçmen kızının yaşam mücadelesi ve hayata tutunma çabası anlatılmaktadır. Kısacası, bu çalışmada şarkının ve sözlerinin Türkiye’deki farklı ses sanatçıları tarafından farklı zamanlarda, farklı yorumları sosyo-kültürel konulara ve sanatçıların kişisel tarihlerine/hikâyelerine değinerek mercek altına alınacaktır.

Anahtar Kelimeler

• “Ben Bir Göçmen Kızı Gördüm Tuna Boyunda”
• Rumeli Türküsü
• Şarkı Sözleri
• Tuna Nehri
• Öksüzler

The story of “an immigrant girl along the Danube river”: a Turkish song (Göçmen kızı türküsü)

Abstract

This study aims to explore the lyrics of a Turkish song named “An Immigrant Girl along the Danube River” and, in doing so, we aim to derive some information in relation to the societies settled along the Danube River and the migrations or the wars that might have happened in that region. Considering the lyrics of the song, we also intent to have some information about the orphaned girls/children and their lives in that region. The song is a Rumeli folk song compiled by Havva Karakaş on February 2, 1984 and scored by her husband Hasan Karakaş (see “Ben Bir Göçmen Kızı Gördüm”). Unfortunately, the songwriter is unknown. Yet, it is one of the well-known melancholic Rumeli folk songs and might be categorized as an elegy since the song has a mournful tone. “An Immigrant Girl along the Danube River” tells mainly the story of an orphaned girl, who tries to hold onto life by taking care of two lambs and by playing games with them along the Danube River. The Turkish song, namely “an Immigrant Girl along the Danube River” gives us a chance to have a look at the lives of the women who endure the consequences of living in a very beautiful geography by losing many males in wars since the Danube River makes the places around her more desirable. Hence, we see many wars among many different populations in order to settle around her. Not surprisingly, it usually comes at a heavy price to live in such beautiful places. Therefore, this song tells the story of a young orphaned girl (and her struggles to survive), who lives along the Danube River. Thus, in this study, the lyrics of the song and its interpretations by various singers in Türkiye will be put under the lenses with reference to the socio-cultural issues at the time and their personal histories as well.

Keywords

• “An Immigrant Girl along the Danube River”
• a Turkish Song
• Lyrics
• The Danube River
• Orphans

Kaynakça

1. “Aliye Mutlu - Göçmen Kızı (Official Video), Singer: Aliye Mutlu. https://www.youtube.com/watch?v=_egRyksBwUY&ab_channel=MEYPOM. (access 02.09.2022).
2. Aristophanes. (1994). Lysistrata. New York: Dover.
3. Arseven, Ceren. “Evin Prensesiydim Pamuk Prenses Oldum”, Sabah, 1.10.2017, https://www.sabah.com.tr/pazar/2017/10/01/evin-prensesiydim-pamuk-prenses-oldum. (access 07.09.2022).
4. Atay, F. R. (2022). Tuna Kıyıları. İstanbul: Pozitif Yayınevi.
5. “Balkan Harbi Belgeseli Tamamlandı”, Tarih Haber. 15.08.2014. http://www.tarihhaber.net/balkan-harbi-belgeseli-tamamlandi/#:~:text=Balkan%20Harbi%20belgeseli%20tamamland%C4%B1. (access 07.09.2022).
6. “Ben Bir Göçmen Kızı Gördüm”, https://www.repertukul.com/BEN-BIR-GOCMEN-KIZI-GORDUM-3105, (access 29.09.2022).
7. “Ben Bir göçmen Kızı Gördüm”, “eksisozluk: nickname gozlerinemlikedi, 07.12.2015 20:46”, Access 29.09.2022.
8. “Göçmen Kızı-Ceren Gündoğdu”, https://www.youtube.com/watch?v=VjA8CgKtK2s&ab_channel=CerenG%C3%BCndo%C4%9Fdu. (access 06.09.2022).

9. “Havva Karakaş - Göçmen Kızı (Balkan Havası)” Singer: Havva Karakaş. Singer: Havva Karakaş. https://www.youtube.com/watch?v=N4qVRzhO4RI&ab_channel=PasajM%C3%BCzi (access 02.09.2022).
10. “Kadriye Latifova”, https://tr.wikipedia.org/wiki/Kadriye_Latifova. (access 12.09.2022).
11. “Kadriye Latifova - Alişimin Kaşları Kare”, https://www.youtube.com/watch?v=H6zR_hzOq7Y&ab_channel=KadriyeLatifova. (access 12.09.2022).
12. “Kenan Adil ‐ Göçmen Kızı (Türküler Mix)”, https://www.youtube.com/watch?v=clSHr1wOfS4&ab_channel=KenanAdil, (access 03.09.2022).
13. Kulaoğlu, Hüseyin. “Bulgaristan Türklerinin 'zorunlu göçü'nün 30. Yılı”, 23.05.2019. https://www.aa.com.tr/tr/dunya/bulgaristan-turklerinin-zorunlu-gocunun-30-yili/1485177. (access 05.09.2022).
14. “Mahsun Kırmızıgül - Göçmen Kızı”, Singer: Mahzun Kırmızıgül. https://www.youtube.com/watch?v=utjSXGDBvaI&ab_channel=A1M%C3%BCzikYap%C4%B1m. (access 02.09.2022).
15. “Mahzun 30 Türkü ile Dönüyor”, https://www.hurriyet.com.tr/gundem/mahsun-30-turku-ile-donuyor-64155 (access 05.09.2022).
16. Malochi’s Manolachi, Monica. “Donald W. Winnicott’s Theory, Literature, and Migration”. Metacritic Journal for Comparative Studies and Theory 7.2. (2021). Doi: https://doi.org/10.24193/mjcst.2021.12.10.)
17. “Melihat Gülses - Ben Bir Göçmen Kızı Gördüm (Official Video)”, Singer: Melihat Gülses. https://www.youtube.com/watch?v=0xSX13mON0Q&ab_channel=Yenikap%C4%B1M%C3%BCzik (access 02.09.2022).
18. Mindel, Nissan. “The Lamb”, Kehot Publication Society, https://www.chabad.org/kids/article_cdo/aid/114766/jewish/Lamb.htm. (access 05.09.2022).
19. Musical notation: “An Immigrant Girl along the Danube River” in TRT Archive, Ben Bir Göçmen Kızı Gördüm”, https://www.repertukul.com/BEN-BIR-GOCMEN-KIZI-GORDUM-3105). Access 29.09.2022
20. “Naim Suleymanoglu”.The Times.https://www.thetimes.co.uk/article/naim-suleymanoglu-obituary-vjwg583vv. Thursday November 30 2017. (access 02.10.2022).
21. “Rumeli Türküleri - Ben Bir Göçmen Kızı Gördüm”, Singer: Nurullah Akçayır. https://www.youtube.com/watch?v=Ov90s5OZpLk&ab_channel=Yaln%C4%B1zt%C3%BCrk, (access 04.09.2022).
22. Ooomes, Crispijn. “Ottoman influences on Balkan music”, https://sultanstrail.com/in-depth/ottoman-influences-on-balkan-music/. (access 07.09.2022).
23. “Özel Röportaj; Havva Karakaş/Interview with Havva Karakaş, Mavişehir Dergisi. 7.11.2014. http://www.mavisehirdergisi.com/mavisehir/haberler/ozel-roportaj-havva-karakas.html (access 02.10.2022).
24. “Sordum Sarı Çiçeğe/I Asked Some Questions to the Yellow Flower”, http://www.mektebidervis.com/sordum-sari-cicege-ilahi-sozleri-mdin-1062857943. (access 07.09.2022). “Wag The Dog | Movie Analysis”. 4 May 2017. Retrieved from https://www.ukessays.com/essays/english-literature/wag-the-dog-movie-analysis-english-literature-essay.php?vref=1. (access 07.09.2022).