Popüler Türk romanlarında aşk ve evlilik (1939-1945)
Öz
Türk romanı başlangıcından itibaren kadın, aşk ve evlilik konularını ele almıştır. Özellikle toplumsal hayatta kadının değişen yeri, aşk ve evliliğin seyrini değiştirmiştir. Aşk ve evlilikte kadın edilgen konumundan sıyrılarak seçici ve belirleyici olmuştur. Cumhuriyet Dönemi’nde yazılan popüler aşk romanlarının ana teması kadın erkek ilişkileri üzerine kurulmuştur. Bu romanlarda geleneksel evlilik modeli olan görücü usulü evliliklerin aksayan yönleri gösterilirken olması gerekenin aşk evliliği olduğu düşüncesi ele alınır. Romanlarda kahramanlar kuvvetle özlemini duydukları romantik bir aşk isteği içerisindedir. Bu isteklerine ulaştıklarında ise hayatın anlamı ve mutluluklarına ulaşmış olurlar. Dolayısıyla evlilikte idealize edilmiş fakat anlamı sorgulanmamış bir aşk tasarımı sunarlar. Kadın erkek ilişkilerindeki modernleşme isteğinin olumsuzluklarına da değinen yazarlar, özellikle evlilik dışı ilişkilerin bireysel ve toplumsal çıkmazlarına yer verirler. Kadın erkek ilişkilerinde flört normalleştirilerek muhafazakâr toplum yapısı kırılmaya çalışılmıştır. Bunun temel sebebi, modern yaşam tarzını oluşturma isteğidir. Ama yazarlar, evlilik olmadan yaşanan ilişkilerin özellikle kadının bağlılık duygusunu kaybetmesine, aile kurumunun çökmesine ve toplumsal yozlaşmaya sebep olduğunu göstermek ister. Bu sebeple aşkın evliliğe vesile olabilecek yegâne güç olduğu ve cinselliğin aşkın tamamlayıcı unsuru olarak evlilikte yaşanması gerektiği mesajını verirler. Bu çalışmada aşk ve evlilik konusu; Muazzez Tahsin Berkand, Mükerrem Kâmil Su, Peride Celal, Kerime Nadir, Esat Mahmut Karakurt, Oğuz Özdeş, Mahmut Yesari romanlarından hareketle örneklendirilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Arslan, H. (2002). Eylül ya da bir aşkın analizi. Hece / Türk Romanı Özel Sayısı, 65/66/67 (6), 560-572.
- Berkand, M. T. (t.y.). O..ve kızı (1. Baskı). İstanbul: İnkılâp Kitabevi.
- Berkand, M. T. (1943). Perdeler (1. Baskı). İstanbul: İnkılâp Kitabevi.
- Canbaz Yumuşak, F. (2012). Osmanlıdan Cumhuriyete Türk romanında aile kurumu ve ütopik romanlarımızda aile. Muhafazakâr Düşünce, 8(31), 155-176.
- Celal, P. (1941). Ana-kız(1. Baskı).İstanbul: İnkılâp Kitabevi.
- Celal, P. (1944). Aşkın doğuşu (1. Baskı). İstanbul: Semih Lûtfi Kitabevi.
- De Beauvoir, S. (2010). Kadın “ikinci cins” / evlilik çağı (Çev: B. Onaran). İstanbul: Payel Yayınevi. Dell, F. (2005). Makine çağında aşk. İçinde A. Krich (Edt.), Aşkın anatomisi (ss. 47-65). İstanbul: Say Yayınları.
- De Rougemont, D. (2005). Çağdaş çiftin içinde bulunduğu bunalım. İçinde A. Krich (Edt.), Aşkın anatomisi (ss. 79-91). İstanbul: Say Yayınları.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Türkiye Sahası Yeni Türk Edebiyatı
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
21 Aralık 2023
Gönderilme Tarihi
27 Kasım 2023
Kabul Tarihi
27 Kasım 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Sayı: 37
APA
Karadoğan, S., & Özdarıcı, Ö. (2023). Popüler Türk romanlarında aşk ve evlilik (1939-1945). RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 37, 338-353. https://doi.org/10.29000/rumelide.1396748