Yahya ibn el-Hakem el-Gazel’de hikmetli şiir

Öz

Şair, felsefe ve hayatı anlatan şiirlerini yazdığı zaman insanların akıllarının alamayacağı kadar hayatın karmaşıklığını anlatmış ve aynı zamanda akla dayalı sosyal eleştirilerini yaparken çözüm önerilerinde sunmuştur. Özellikle sosyal eleştiri içeren şiirlerinde şair, sosyal ve toplumsal olayları anlattığı zaman felsefi görüşlerini de ortaya koymuştur. Şairin görüşleri oldukça açık ve nettir. Şair, hayat tecrübesini özellikle hayatının son aşamasında yazmış olduğu dini şiirlerinde yansıtmıştır. Böylece şair hem kendi hem de hayatın sorunlarını anlamak için toplumun düşünce şeklini anlamaya çalışmıştır. Çoğu zaman şair, hayatı anlatırken ölüm ve yaşam temalarını şiirlerinde ele almıştır. Şaire göre yaşam ile ölüm arasındaki mücadele özgürlük, sevgi ve değişimin sembolüdür.

Anahtar Kelimeler

• Yaşam,ölüm,sosyal eleştiri,felsefe,kasideler

Yahya ibn al-Hakam al-Kazal and his view toward life

Abstract

It is quite normal, for the poet, to express the philosophy of life and its wisdom through depicting the complexity of life in which man is living. In other word, the poet intends to present solution to Man who is confined with materialism throughout social criticism. In addition, the realistic and the profound view of life have been presented while the poet deals with social problems. In this sense, the poet is honest and realistic in his confession. In the third phase of his life, the poet composed a collection of poems which tackled with his own society as well as his experiences through ascetical poetry. Poetry, for Al-Kazal, demonstrates the real life in which he combined his personal and socialgrief. In other words, the poet becomes aware or conscious upon his self, time and universe. By doing so‚ the poet intends to say that life and its philosophy are related to each other. Death‚ for the poet‚ means the dead of soul and past time. Thus‚ the struggle between life and death in his poetical experiences means the struggle between freedom‚ love, hostility and slavery, expatriation from place and history on the other hand.

Keywords

• Life,death,social justics,philosophy,poems

شعر الحكمة عند يحيى بن الحكم الغزال

Öz

التعبير عن الحياة والفلسفة والحكمة في القصائد لايمنع الشاعر من الحديث عن كل ما هو غريب من تصور الإنسان للتعقيد المادي للحياة مع الإكثار من مخاطبة العقل وتحكيم المنطق عند تقديمه للحلول الاجتماعية في قصائده المختلفة, على الخصوص التي تتناول النقد الاجتماعي. فالبعد الحقيقي والعميق لقصائده الفلسفية تتضح في كثير من الأحيان عندما يقدم الشاعر على معالجة مشاكل المجتمع. وأنَّه كان صريحاً وواقعياً وصادقاً في اعترافاته. ولقد جعل كل خبراته في الحياة والمجتمع في مجموعة من قصائده الزهدية التي نظمها في المرحلة الثالثة من حياته. و يمكن أن نقول أن الشعر كان يمثل الحياة الحقيقي للغزال ولقد أصبح يجمع بين هموم الذات وهموم الجماعة ، يروم كشف الواقع واستشراف المستقبل متنقلا من التفسير إلى التغيير. وبمعنى آخر، لقد أصبح وعي الشاعر بالذات وبالزمن وبالكون مرتبطا بوعيه بالجماعة، ومتضمناً له. وماكان لشيء من ذلك أن يحدث لولا وعي الشاعر بالحياة وفلسفة العيش والتعايش التي يرمز إليها برمز واحد، ذي طابع شمولي، هو رمز الموت الذي يعني موت الذات وموت الزمن الماضي بكل أمجاده والحاضر بكل تطلعاته سيما وإن الصراع بين الموت والحياة في تجربة الشاعر  يعني في آخر الأمر الصراع بين الحرية والحب والتجدد، وبين الحقد والاستعباد والنفي من المكان ومن التاريخ.

Anahtar Kelimeler

• الحياة,الموت,النقد الاجتماعي,الفلسفة,القصائد

Kaynakça

1. Abu Fazıl İbrahim, Muhammed (1985). Divanü’n-Nabiga ez-Zübyani. 1.Baskı, Kahire: Darul’l Ma’rifa. Abu’l- Haşab, İbrahim Ali (1970). Tarihu’l-Edebi’l-‘Arabî el-Endelüsî. Kahire: Daru’l-fikri’l-Arabi Atik, Abdülaziz (1976). Edebi'l-'Arabî fi el-Endelüsî. Beyrut: Darul el-Nehza el-Arabî. Behçet, Müncid Mustafa (1988). Edebü'l-Endelüsî min Fethi hatta sukûtî Granadatu. Musul: Daru’l-Kutup. el-Avsi, Hikmet Ali (1987). Fusulûn fi’l-Edebu’l-Endelûsi fi Karneyin el-Sani ve’l-Salisi’l-Hicreti. 5. Baskı, Bağdat: Babil. el-Bendak, Muhammed Salih (1979). Yahya bin Hakem el-Gazal Emirü’ş-Şuara el-Endelûs fi karni’s-salis el-hicri. 1.Baskı, Beyrut: Daru’l-afaki’l-cedidetun. el-Dayye, Muhammed Razvan (1993). Divanu Yahya bin Hakem el-Gazal. Beyrut: Daru’l-fikri’l-muasir. el-Fahuri, Hinnal (1960). Tarihu’l-Edebi’l-‘Arabî. Beyrut: Polisiyye. el-Makkari el- Telmesani, Ahmet bin Muhammed (2008). Nefhu’l teyip min husun el-endülüs el-ratiyip. Beyrut: Daru’s-sadr. el-Rukabi, Cevdet (1970). Fi’l-Edebu’l-Endelûsi. 3.Baskı, Kahire: Daru’l-Ma’rif. el-Zeyin, Ahmet ; Abu’l-Vefa, Mahmut (1985). Divan el- Hazeyliyin. Kahire: Daru’l-Kavmiyye. Heykel, Ahmet (1985). el-Edebü’l-Endelusî mine’l-Fethi ila Sukuti’l-Hilafe. Kahire: Daru’l-Ma’rif. Muhammed, Muhsin İsmail (2003). es-Sure’ş-Şaariye fi Şiiri Yahya bin Hakem el -Gazal el-Endelusi, (Granada: Granada üniversitesi,).