Sanatçıyı yaratıma götüren itki: Psikanalizin sanatçının sağaltımına etkisi ve Thomas Wolfe’un sanatsal üretimi
Öz
İnsanın sanayileşme
devrimi ile başlayan yalnızlaşma, toplumdan soyutlanma serüveninin onun üzerinde onulmaz
yaralar açtığı su götürmez bir gerçektir.
Yalnızlaşma ile daha sık meydana gelmeye
başlayan psikolojik rahatsızlıklar her insanda görülebilen bir sıkıntı haline gelir. Sigmund Freud’un her insanın aslında bir nevrozlu olduğu fakat sanatçının
sanatsal yaratımı ile bu nevrozun
üstesinden geldiği savını ele aldığımızda,
sanatsal üretim sürecinin bir tür sağaltıma, katarsise yol açtığını görürüz. Sanatçıyı sıradan insandan ayıran en temel unsur onun kendini sanatsal yaratımı
ile ifade edebilme yetisidir. İçinde
patlamaya hazır volkanların, taşmaya yüz
tutmuş nehirlerin varlığını her fırsatta dillendiren Amerikalı- Güneyli yazar Thomas Wolfe, kendi
nevrozundan durmaksızın yazarak
kurtulabilen sanatçılardan biridir. Freud’un bilim dünyasına kazandırdığı ‘Serbest Çağrışım Model’ini kendine uygulayan Thomas Wolfe, kâğıda
psikiyatr muamelesi yapıp aklına gelen
her şeyi yazarak kendini boğarcasına sıkıştıran
nevrozundan kurtulmayı, yalnızlıkla baş edebilmeyi başarır. Bu çalışmada, iç aleminde yaşadığı
hezeyanları sanatsal yaratım kanalı ile
dışa vurabilen Thomas Wolfe’un anlatıları
irdelenerek yazarı sanatsal yaratıma götüren itkiler Sigmund Freud’un psikanalitik teorisi ışığında ele
alınacaktır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Alper, Y. (2012). Psikanaliz ve Aşk. İstanbul: Özgür. Bishop, D. (1953). Tom Wolfe as a Student. Richard Walser (Ed.), The Enigma of Thomas Wolfe (s. 8-17). Camridge: Harvard University Press. Childs, P. (2003). Modernizm. Vural Yıldırım (Çev.). Ankara: Sitare. Dervişoğlu, M. V. Yazma İhtiyacını Sorgularken. İnsan ve Hayat Dergisi, 100, 85. Donald, D. H. (1987) Look Homeward: A life of Thomas Wolfe. New York: Fawcett Columbine. Freud, S. (1999). Sanat ve Edebiyat, Emre Kapkın, Ayşen Tekşen Kapkın (Çev.). İstanbul: Payel. (Özgün eser 1907 tarihlidir) Freud, S. (2013). Yaşamım ve Psikanaliz. Kamuran Şipal (Çev.). İstanbul: Say. (Özgün eser 1925 tarihlidir) Freud, S. (2014). Psikanaliz Üzerine. Kamuran Şipal (Çev.). İstanbul: Cem. Freud, S. (2015). Cinsellik Üzerine. Emre Kapkın (Çev.). İstanbul: Payel. (Özgün eser 1905 tarihlidir) Freud, S. (2015). Psikanaliz Üzerine Beş Konferans ve Psikanalize Toplu Bakış. Kamuran Şipal (Çev.). İstanbul: Say. Kalay, F. (2016). Şu Philiph Roth Ne İster?. Konya: Çizgi. Kennedy, R. S. (1962). The Window Of Memory. USA: The University of North Carolina Press. Kershner, R. B. (1997). The Twentieth-Century Nowel. New York: Bedford Books. Nowell, E. (Ed.) (1956). The Letters of Thomas Wolfe. New York: Charles Scribner’s Sons. Özbek, Y. (2007). Edebiyat ve Psikanaliz. Konya: Çizgi Kitabevi. Perkins, M. (1953). Scribner’s and Tom Wolfe. Richard Walser (Ed.), The Enigma of Thomas Wolfe (s. 57-63). Camridge: Harvard University Press. Platon. (2016). Phaidros ya da Güzellik Üzerine. Birdal Akar (Çev.). Ankara: BilgeSu. Sarı, A. (2008). Psikanaliz ve Edebiyat. Erzurum: Salkımsöğüt Yayınevi. Sartre, J. P. (2014). Edebiyat Nedir?. Bertan Onaran (Çev.). İstanbul: Can. (Özgün eser 1964 tarihlidir) Volkening, H. T. (1953). Penance No More. Richard Walser (Ed.), The Enigma of Thomas Wolfe (s. 33-50). Camridge: Harvard University Press. Wolfe, T. (1947). The Web and the Rock. London: Heinemann. Wolfe, T. (1936). The Story of a Novel. New York: Charles Scribner’s Sons. Wolfe, T. (1944). Of Time and the River. New York: The Sun Dial Press. Wolfe, T. (1958). Yuvaya Dönemezsin. Kayhan Kargılı (Çev.). İstanbul: Türkiye Yayınevi.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sanat ve Edebiyat
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Mahmut Akar
*
0000-0002-2550-3793
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
21 Kasım 2019
Gönderilme Tarihi
7 Ekim 2019
Kabul Tarihi
20 Kasım 2019
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2019