Araştırma Makalesi

Güney Louisiana Kreole kültüründe inanışlar, kimlik ve bellek

21 Kasım 2019
PDF İndir
EN TR

Güney Louisiana Kreole kültüründe inanışlar, kimlik ve bellek

Öz

Güney Louisiana bölgesi, on beşinci yüzyıldan itibaren transatlantik sömürgeciliğin beşiği olan Karayipler’den aldığı Akdeniz, Afrika ve Latin Amerika kültürlerinin kavşak noktası olmuştur. Bölge, Fransız ve İspanyol sömürgeciliğinden miras Katolik-Kreole kültürüne özgü toplumsal tabakalaşması, yerel kimliğinde barındırmakta olduğu çeşitli inanışların ve ırkların melezliği ile günümüz Amerika Birleşik Devletleri’nin özel bir kültürel yöresidir. Güney Louisiana, 1803’ten itibaren Amerika Birleşik Devletleri sınırlarına dâhil edildikten sonra Anglo-Protestan Amerikan kimliğinin hâkimiyet alanına girmiştir. İç Savaş öncesi köleciliğe dayalı tarımsal üretimi, katı toplumsal sınıfları, seçkinci siyasi yapısı ve köleci toplumsal yapısının yarattığı ırk ayrımcılığı sebebiyle diğer Güney eyaletleri ile ortak özellikler taşımaktadır. Bununla birlikte, Güney Louisiana, önceki Fransız ve İspanyol sömürgeciliğine özgü Katolik-Kreole kültürel mirası ile günümüz Louisiana eyaleti sınırları içinde bile marjinal bir yerel kimlik olarak varlığını sürdürmektedir. Portekizce “yerli” anlamındaki criulo kelimesinden türetilmiş olan Kreole tanımı ilk olarak on altıncı yüzyılda Yeni Dünya’daki ikinci nesil Avrupalı sömürgeci yerleşimci nüfus için kullanılmıştır. Bu bağlamda, yeni sömürgeci nüfusun Avrupa’daki hanedan anakent kültürlerinden uzaklığını ifade eden Kreole tanımı sömürgelerde gözlemlenen potansiyel siyasi bir tehdidin de temsili olmuştur. Daha sonraları Yeni Dünya sömürgelerinde başlayan transatlantik kölecilik ile birlikte Kreole tanımı, Afrika’dan Amerika’ya getirilen Afrikalı köleler ile Amerika’da doğan ikinci nesil köleler arasındaki hiyerarşiyi belirlemek için kullanmıştır. Zaman içinde Güney ve Orta Amerika’nın sömürgeci köleci toplum yapısının doğurduğu Avrupalı, Afrikalı ve Yerli Amerikalıların bir arada yaşam biçimi, Kreole tanımını hem ırksal hem kültürel bağlamda bir melezlik kavramına dönüştürmüştür. Böylece Kreole kavramı, günümüz Güney Louisiana’daki yerel inanışlar, kimlikler ve yerel bellek ile bütün, özgün bir kültürel öge olarak, bu yörenin, Amerika Birleşik Devletleri’nin ana akım siyasi erki ve toplumsal kimliğinin hâkimiyet alanına karşı direnç göstermesine olanak sağlamıştır. Bu çalışmada, Jewel Parker Rhodes’un Voodoo Dreams (1993) adlı romanı ve Mona Lisa Saloy’un Red Beans and Ricely Yours (2005) adlı şiir kitabında Güney Louisiana Kreole inanışları, kimlik algısı ve yerel bellek unsurları incelenecektir. 

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ashcroft, Bill, Gareth Griffiths & Helen Tiffin. Post-Colonial Studies. The Key Concepts. (Second edition). (2007). Routledge. Bauer, Ralph & José Antonio Mazzotti (ed). (2009). Introduction. Creole Subjects in the Colonial Americas Empires, Texts, Identities. The University of North Carolina Press. Bauer, Ralph. (2003). The Cultural Geography of Colonial American Literatures. Empire, Travel, Modernity. UK, Cambridge University Press. Bienvenu, Germain. (2008). “The Beginnings of Louisiana Literature: The French Domination of 1682–1763.” Louisiana Culture From The Colonial Era To Katrina. John Lowe. Louisiana State University Press. (25 – 48) Coles, Kimberly Anne, Ralph Bauer, Zita Nunes, Carla L. Peterson (eds.) (2014). The Cultural Politics of Blood, 1500-1900. Palgrave Macmillan. Evans, Freddi Williams. (2011). Congo Square African Roots in New Orleans. University of Lafayette Press. Gaudet, Marcia. “Cultural Catholicism in Cajun-Creole Louisiana” (Folk Life in Louisiana) http://www.louisianafolklife.org/LT/Articles_Essays/CulturalCatholicism.html adlı web sitesinden alınmıştır. 06. 10. 2019. Kristeva, Julia. (2014). Korkunun Güçleri İğrençlik Üzerine Deneme. Nilgün Tural(çev.). Ayrıntı. Ostendorf, Berndt. (2008). “Creole Cultures and the Process of Creolization: With Special Attention to Louisiana.” Louisiana Culture From The Colonial Era To Katrina. John Lowe. Louisiana State University Press. (103 - 134) Rhodes, Jewel Parker. (1993). Voodoo Dreams. Picador. Ritter, Alexander. “Louisiana – the New Egypt: Charles Sealsfield’s Report from the 1820s.” Louisiana Culture From The Colonial Era To Katrina. John Lowe. Louisiana State University Press, 2008. (49 - 74 ) Saloy, Mona Lisa. (2005). Red Beans and Ricely Yours. Truman State University Press. Tallant, Robert. (2012). Voodoo in New Orleans. Pelican Publishing Company.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sanat ve Edebiyat

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

21 Kasım 2019

Gönderilme Tarihi

6 Ekim 2019

Kabul Tarihi

20 Kasım 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019

Kaynak Göster

APA
Denizarslanı, Y. (2019). Güney Louisiana Kreole kültüründe inanışlar, kimlik ve bellek. RumeliDE Dil ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi, 207-228. https://doi.org/10.29000/rumelide.648852