Recâî-zâde Ahmed Cevdet’in Ali Paşa’ya Sunduğu Bahâriyye’si

Öz

Klasik Türk edebiyatında rağbet gören türlerin başında, baharı konu edinen bahâriyyeler gelmektedir. Baharın güzellikleri, tabiatın yeniden canlanışı, tabiatta meydana gelen değişikler ile bu değişikliklerin insan üzerindeki etkileri bahâriyyelerde zengin hayal ve benzetmelerle dile getirilmiştir. Bahâriyye türünde manzume yazan şairlerden birisi de 19. yüzyıl şairlerinden olan ve genç yaşta hayatını kaybeden Recâî-zâde Ahmed Cevdet’tir. Çalışmamıza konu olan eser, Recâî-zâde Ahmed Cevdet’in kaside nazım biçimi ile kaleme aldığı Bahâriyye’sidir. Bahâriyye, şairin Dîvânçe’sinin içerisinde bulunmakta ve 49 beyitten oluşmaktadır. Dîvânçe’nin bilinen dört nüshası vardır ve söz konusu nüshalar, İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi TY 807, İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi TY 2847, Millet Kütüphanesi Ali Emiri 84, Millet Kütüphanesi Ali Emiri 85 numaralarda kayıtlıdır. Bu makalede Recâî-zâde Ahmed Cevdet’in Bahâriyye’sinin transkripsiyonlu metni verilip incelemesi yapılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Recâî-zâde Ahmed Cevdet
• Bahâriyye
• Klasik Türk Edebiyatı.

The Baharıyye Presented By Recâî-zâde Ahmed Cevdet to Ali Pasha

Abstract

One of the most popular genres in Classical Turkish literature is the bahâriyye, which mentions about the spring. It reflects the beauties of spring, the rebirth of nature, changes in nature, and the effects of these changes on human beings with rich fantasies and similes. One of the 19th century poets writing bahâriyye poems is Recâî-zâde Ahmed Cevdet who died at a young age. The work, the subject of this study is the Bahâriyye of Recâî-zâde Ahmed Cevdet. He wrote it in the eulogy verse style. Bahâriyye is included in the poet's Dîvânçe. It consists of 49 couplets. There are four known copies of [his] Dîvânçe. These are registered in Istanbul University Library TY 807, Istanbul University Library TY 2847, Millet Library Ali Emiri 84, and Millet Library Ali Emiri 85. This article provided and analyzed a transcribed version of Recâî-zâde Ahmed Cevdet's Bahâriyye.

Keywords

• Recâî-zâde Ahmed Cevdet
• Bahâriyye
• Classical Turkish Literature.

Kaynakça

1. Abdülkadiroğlu, Abdülkerim. (1994). Zînetü’l-Mecâlis, Ankara: THK Matbaası.
2. Abdülkadiroğlu, Abdülkerim; Sarı, Mehmet (1998). Nevâdirü’l-Asâr fî Mütâlaa’ti’l-Eş’âr, Ankara: Anıl Matbaası.
3. Abdülkerim, Abdülkadiroğlu; Sarı, Mehmet (2009). “Külliyât-ı Recâî-zâde Ahmed Cevdet (Nevâdirü’l-âsâr, Zînetü’l-Mecâlis, Dîvânçe”, AÜ Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi.
4. Ahmed Cevdet. Dîvânçe, İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi TY 807.
5. Ahmed Cevdet. Dîvânçe, İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi TY 2847.
6. Ahmed Cevdet. Dîvânçe, Millet Kütüphanesi Ali Emiri 84.
7. Ahmed Cevdet. Dîvânçe, Millet Kütüphanesi Ali Emiri 85.
8. Akkuş, Metin (2006). Klasik Türk Şiirinin Anlam Dünyası, Edebî Türler ve Tarzlar, Ankara: Fenomen.

9. Canım, Rıdvan (2010). Divan Edebiyatında Türler, Ankara: Grafiker.
10. Çiftçi, Ömer (2017). (e-kitap). Fatin Tezkiresi (Hâtimetü’l-Eşâr). https://ekitap.ktb.gov.tr/Eklenti/55976,fatin-tezkiresi-pdf.pdf?0
11. Koç, Hamza (2019). “Eski Türk Edebiyatında Edebî Türler”, Eski Türk Edebiyatı Teorik Bilgiler, Çorum: Kut.
12. Şemseddin Sami (1996). Kâmûsu’l-A’lâm, Cilt 3, Ankara: Kaşgar Neşriyat.
13. Yekbaş, Hakan (2014). “Cevdet, Recâî-zâde Ahmed Cevdet”, Türk Edebiyatı İsimler Sözlüğü (TEİS).
14. http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/cevdet-recaizade-ahmed