Yeraltı Adamı’ndan Kaybolan Adam’a: F. M. Dostoyevskiy, Tarık Tufan

Öz

İnsanoğlu var olduğu günden itibaren bağlı bulunduğu toplumdaki konumunu bulma arayışı içerisindedir. Kendini bulma arayışı mensup olduğu toplumun iç dinamiklerine uygun olarak farklılık gösterebilir, fakat temelde buluşulan nokta yeryüzündeki her insan için ortak önem taşıyan bir yerdir. Bu bağlamda kendine özgü iç arayışlar içinde “yer altına” sığınan insan yaptığı sorgulamalarla ya yer altından çıkarak hayata karışır ya da bu düşünceler içerisinde hayat içerisinde kaybolur. F.M. Dostoyevskiy’nin “Yeraltından Notlar”, Hakan Tufan’ın “Kaybolan” eserleri, arayış içinde bulunan başkişilerin benzer hayat serüvenlerine sahip olmaları bakımından bağıntı içerisindedir. Başkişilerin içerisinde bulundukları hayat, hayata karşı bakışları, hayat karşısındaki tükenmişlikleri benzerlik ihtiva ettiği için yazarlar evrensel olarak aynilik teşkil eden konuyu kendi üsluplarınca, ait oldukları topluma göre işleyerek temelde aynı noktalarda buluşurlar. Bu yüzden çalışmamızın konusunu Yeraltı Adamı ve Hakan’ın hayat karşısında var olma serüveni karşısında takındıkları tavır ve bu tavrın benzer/farklı noktaları oluşturacaktır.

Anahtar Kelimeler

• F.M. Dostoyevskiy
• Tarık Tufan
• Yeraltından Notlar
• Kaybolan
• Varoluşçuluk

From The Underground Man to Disappeared: F. M. Dostoevsky, Tarık Tufan

Abstract

Human beings have been in search of finding their position in the society they belong to since the day they existed. The search for self-discovery may differ according to the internal dynamics of the society to which it belongs, but basically the meeting point is a place of common importance for every human being on earth. In this context, the person who takes shelter “underground” in his own inner searches either gets involved in life by taking this underground or gets lost in life in these thoughts. This phenomenon, which is sought in F. M. Dostoevsky's “Notes from Underground” and Hakan Tufan's "Disappeared”, contains similarities in the context of the life adventures of the main characters. Since the life in which the protagonists live, their attitude towards life and their burnout against life contain similarities, the authors basically meet at the same points by treating the issue that constitutes universal sameness in their own style, according to the society they belong to. Therefore, the subject of our study will be the attitude of the Underground Man and Hakan against the adventure of existence and the similar / different points of this attitude.

Keywords

• F. M. Dostoevsky
• Tarık Tufan
• Notes from Underground
• Disappeared
• Existentialism

Kaynakça

1. Ageyeva, M. Zinaida (2015). Fyodor Dostoyevskiy. Bolezn i Tvorçestvo. Alistorus.
2. Bahtin, Mihail Mihailoviç (2004). Dostoyevski Poetikasının Sorunları. Çev. Cem Soydemir, İstanbul: Metis Yayınları.
3. Bal, Metin (2015). “Varoluşçuluğun İlk Romanı Yeraltından Notlar’a Felsefi Bir Bakış”. Mavi Atlas, 5: 53-68.
4. Dostoyevski, Fyodor Mihayloviç (2012). Yeraltından Notlar. Çev: Mehmet Özgül, İstanbul: İletişim.
5. Gökçe, Sibel; Armağan, Burak (2015). “Edebi Görünümüyle Dasein: Gregor Samsa”. Current Research in Social Sciences, 1 (2): 20-26.
6. Heidegger, Martin (2004). Varlık ve Zaman. Çev: Aziz Yardımlı, İstanbul: İdea.
7. İlhan, Nilüfer (2018). “Ruh Adam, Masumiyet Müzesi ve Şanzelize Düğün Salonu Adlı Romanlarda Aşkın Delilik Halleri”. AVRASYA Uluslararası Araştırmalar Dergisi, 6/15: 715-730.
8. Kasatkina, Kseniya Vadimovna (2016). Tip “podpolnogo çeloveka” v russkoy literature XIX – pervoy treti XX v. Moskva: Dissertatsiya na soiskaniye uçebnoy stepeni kandidata filologiçeskih nauk, Moskovskiy Gosudarstvennıy Universitet İmeni M. V. Lomonosova.

9. Kondrıkina, Natalya Vladimirovna (2015). “Roman F.M. Dostoyevskogo “Zapiski iz podpolya” v otsenke russkoy kritiki”, Molodoy uçyonıy nauçnıy jurnal, 8(88): 1122-1134.
10. Lugovskaya, Yu. V. (2010). Funktsionirovaniye Dialogiçeskih Modeley v “Zapiskah İz Podpolya” F. M. Dostoyevskogo: Diatriba i Solilokvium. Russkaya Literatura. İssledovaniya Vıpusk XIV.
11. Mihaylovskiy, Nikolay Konstantinoviç (1989). Literaturnaya Kritika Stati O Russkoy Literature XIX – Naçala XX Veka. Leningrad: Hudojestvennaya Literatura.
12. Popoviç, İustin (2007). Filosofiya i Religiya F. M. Dostoyevskogo. Minsk: İzdatel A.V.Harçenko.
13. Şengül, Mehmet Bakır (2018). “Aşkın Gölgesinde Bir Arayış Romanı: Şanzelize Düğün Salonu”. Türkiyat Mecmuası, c 28/1: 115-138.
14. Tufan, Tarık (2020). Kaybolan. İstanbul: Doğan Kitap.
15. Türk Dil Kurumu (2011). Türkçe Sözlük. Ed. Şükrü Haluk Akalın vd. Ankara: TDK.
16. Yevlampiyev, İgor İvanoviç (2012). Filosofiya Çeloveka v Tvorçestve F. Dostoyevskogo (ot rannih proizvedeniy k “Bratyam Karamazovım). Sankt-Peterburg: İzdatelstvo RHGA.