Uluslararası Ticaretin Askeri Boyutu: BRI Projesi
Öz
Küresel güç olma hedefinde Amerika Birleşik Devletleri’nin en yakın takipçisi olarak konumlanan Çin, kadim İpek Yolu’nu yeniden canlandırmak amacıyla 2013 yılında “Belt and Road Initiative (BRI)” girişimini hayata geçirmiştir. Çin, BRI projesini ekonomik ve siyasi bir entegrasyon çerçevesi olarak tanımlamakta; bu doğrultuda küresel ticaret akışlarının batı merkezli yapıdan Asya merkezli bir düzleme kaymasını amaçlamaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, ekonomik ve siyasi yönleriyle ön plana çıkan BRI girişiminin katılımcı ülkelerin savunma harcamaları üzerinde anlamlı bir etkisinin bulunup bulunmadığını nicel yöntemlerle analiz etmektir. Bu kapsamda, BRI güzergâhında yer alan dokuz ülke için 2010–2024 dönemini kapsayan bir panel veri seti oluşturulmuş; modelde savunma harcamaları bağımlı değişken, ihracat hacmi ise temel bağımsız değişken olarak ele alınmıştır. Böylece BRI’un yarattığı ekonomik bağlantıların, katılımcı ülkelerin savunma harcamalarını dolaylı biçimde etkileyip etkilemediği regresyon analizi aracılığıyla test edilmekte ve girişimin güvenlik politikaları ile stratejik dengeler üzerindeki muhtemel yansımaları ortaya konulmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Dış Ticaret, Askeri Harcama, İhracat, Savunma Harcaması, BRI Projesi
Kaynakça
- Ateş, E. (2023). Türk Savunma Sanayinin İhracat Rekabet Gücünün Belirlenmesi. SAVSAD Savunma Ve Savaş Araştırmaları Dergisi, 33(2). doi: https://doi.org/10.54078/savsad.1061928
- Bayram, O. (2020). Savunma Sanayinin Gelişiminin İhracat-İthalat Dengesi Üzerindeki Etkileri. Güvenlik Stratejileri Dergisi, 16(33). doi: https://doi.org/10.17752/guvenlikstrtj.719977
- Begenirbaş, M. (2022). Savunma Yönetimi Ve Planlaması. Nobel Yayınevi.
- Brzoska, M. (1995). World Military Expenditures. S. Todd, & K. Hartley İçinde, Handbook Of Defense Economics (S. 45-67).
- Chin, T. (1987). The İnvention Of The Silk Road. Chicago Journal, 40(1), 194-219.
- Ece, N. J. (2023). Bir Kuşak Bir Yol Projesi’nin Türkiye Ve Türk Cumhuriyetleri Açısından Önemi. Mersin Üniversitesi Denizcilik Ve Lojistik Araştırmaları Dergisi, 5(1). doi: https://doi.org/10.54410/denlojad.1297932
- Gökhunar, R. (2004). Savunma Harcamalarını Belirleyen Faktörler Ve Ekonomik Büyümeye Etkileri. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi, 59(01). doi: https://doi.org/10.1501/sbfder_0000001482
- Grobar, L. M., & Porter, R. C. (1989). Benoit Revisited: Defense Spending And Economic Growth İn Ldcs. The Journal Of Conflict Resolution, 33(2), 318-345.
- Greenfdc. (2025, Mayıs 15). Countries Of The Belt And Road Initiative (BRI). Green Finance Development Center: Https://Greenfdc.Org/Countries-Of-The-Belt-And-Road-İnitiative-Bri/
- Işık, H. (2017). Tarihi İpek Yolu Ve Tarih Bölümü Öğrencilerinin Bu Yol Hakkındaki Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi. Türkiye Sosyal Araştırmalar Dergisi, 21(1)