OTC Grubundaki ilaçların avantaj ve dezavantajlarının incelenmesi

Öz

Over The Counter (OTC) yani tezgâh üstü ilaç olarak bilenen ilaç grubu basitçe reçetesiz ilaç olarak tanımlanmaktadır. Bu gruptaki ilaçlar hekim kontrolü olmaksızın bireyin kendi ihtiyaçları doğrultusunda kendi kendine tedavisini sağlamak için eczaneden reçetesiz olarak temin edebileceği ilaçlardır. Bu bağlamda, çalışmada akılcı ilaç kullanımını etkileyen en önemli faktörlerden biri olan OTC ilaçların yaygınlaşması, kullanımı, avantajları ve dezavantajları üzerinde durulmuştur. Son yıllarda hükümetler tarafından, başta sağlık harcamalarında tasarruf yapmak gibi çeşitli sebeplerden dolayı reçeteli ilaçların OTC formlarının piyasaya sürülmesini desteklenmekte ve bu amaçla çeşitli yasal düzenlemeler yapılmaktadır. OTC ürünlerinin yaygınlaşmasının, ilaca ulaşım rahatlığı ve OTC piyasasının artışının dolaylı olarak etkileyeceği hastalık bilinç düzeyinin artması gibi avantajlarının yanı sıra; ilaç suiistimali, ciddi semptomların maskelenmesi ve hasta için artmış tedavi maliyeti gibi oldukça ciddi dezavantajları bulunmaktadır. Özetle reçeteli statüden OTC ürün statüsüne dönüştürülen ilaçların sağlık harcamalarına katkısı olacağı düşünülürken bahsedilen durumların daha fazla sağlık harcamasına sebep olduğu görünmektedir. Bu yüzden, akılcı olmayan ilaç kullanımını önlemek için bir takım yasal düzenlemelerin yapılması, eczacıların tedavi sürecinde daha işbirlikçi ve uygulayıcı rol oynaması gerektiği düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• OTC, Reçetesiz İlaç, Kendi Kendine Tedavi

Investigation of advantages and disadvantages of OTC drug group

Öz

Over The Counter (OTC) drug group, which is known as over-the-counter drug, is simply defined as an over-the-counter drug. This group of medicines are medicines that the individual can provide without prescription from the pharmacy in order to provide self-treatment according to his / her own needs without physician control. In this context, the widespread use, use, advantages and disadvantages of OTC drugs, one of the most important factors affecting rational drug use in the study, are emphasized. In recent years, governments have been encouraged to put OTC forms of prescription drugs on the market because of various reasons, such as saving money on health spending, and various legal regulations are being made for this purpose. In addition to the advantages such as the widespread use of OTC products, the increased convenience of transportation and the increase in the level of disease awareness indirectly caused by the increase of OTC market, drug abuse, masking of serious symptoms, and increased cost of treatment for the patient. In summary, it is thought that drugs converted from prescription status to OTC product status will contribute to health spending, which seems to cause more health expenditure. Therefore, the implementation of a number of legal regulations to prevent the use of unreasonable drugs is thought to require pharmacists to play a more collaborative and enforcing role in the treatment process.

Anahtar Kelimeler

• OTC, Non-prescription Medicine, Self Medication

Kaynakça

1. Şahingöz, M., Balcı, E. (2013). Hemşirelerin akılcı ilaç kullanımı. TAF Preventive Medicine Bulletin, 12(1): 57-64.
2. Pınar N. (2010). Adana ilindeki insanların ilaç kullanım alışkanlıkları. Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı, Uzmanlık Tezi, Adana.
3. Rozek, R.P. (2012). Switching pharmaceutical products from prescription to over-the-counter: The debate in the U.S. EJRR, 4: 601-607.
4. Blenkinsopp, A., Bradley, C. (1996). Patients, society, and the increase in self medication. BMJ: British Medical Journal, 312(7031): 629-632.
5. WHO (1988). Akılcı ilaç kullanımı. Ulusal bir ilaç politikası nasıl geliştirilir ve yürürlüğe koyulur? Ulusal İlaç Politikaları Geliştirme Rehberi. Ed: Ümit Basara. İkinci ba sım. Cenevre: World Health Organization.
6. Bond, C. (2008). The over-the-counter pharmaceutical market–policy and practice. Eurohealth, 14(3): 19-24.
7. Reekie, D.W. (1975). The economics of pharmaceutical industry. Holmes and Meier Publishers Inc.: New York.
8. F D A ( 2 0 1 5 ) . h t t p s : / / w w w . f d a . g o v / d r u g s / d e v e l o p m e n t a p p r o v a l p r o c e s s / howdrugsaredevelopedandapproved/approvalapplications/ over-the-counterdrugs/default.htm (Erişim: 05.05.2017)

9. WSMI (2015) http://www.wsmi.org/new-us-survey- confirms-that-us-consumers-correctly-read-the-label- before-using-an-otc-medicine/ (Erişim: 05.05.2017)
10. TEB (2009). Reçetesiz ilaçlar ve ilaç dışı ürünler: betimleme ve müdahale. Türk Eczacılar Birliği, Raporlar Dizisi I: Ankara.
11. WHO (1985). The rational use of drugs: review of major issues. Conference of Experts on the Rational Use of Drugs. Narrobi, Kenya, 1985. http://whqlibdoc.who.int/hq/1985-86/ WHO_CONRAD_WP_RI.pdf (Erişim: 04.07.2017)
12. Eşkazan, E. (1999). Akılcı ilaç kullanımı. İÜ Cerrahpaşa Tıp Fakültesi Sürekli Tıp Eğitimi Etkinlikleri. Akılcı İlaç Kullanımı Sempozyumu. İstanbul.
13. Erdoğan, A. (2017). Akılcı ilaç kullanımı. http://duacinariadsm. gov.tr/Content/uploads/files/ak%C4%B1lc%C4%B1%20 ila%C3%A7%20kullan%C4%B1m%C4%B1(1).pdf (Erişim: 05.07.2017).
14. Liu, Y., Çelik, Y., Şahin, B. (2005). Türkiye’de sağlık ve ilaç harcamaları. Ankara: SUVAK Sağlıkta Umut Vakfı.
15. Sürmelioğlu, N., Kıroğlu, O., Erdoğdu, T., Karataş, Y. (2015). Akılcı olmayan ilaç kullanımını önlemeye yönelik tedbirler. Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, 24(4): 452-462.
16. Gülpınar, G., Özçelikay, G. (2015). OTC drug regulations in Turkey: The opinions of community pharmacists and drug industry. Turkish Journal of Pharmaceutical Sciences, 12(3): 1-11.
17. Karakoç, H. D. (2005). İlaç sektöründe fiyat rekabeti. Ankara: Rekabet Kurumu.
18. Aykaç, G. (2013). Türkiye’de reçetesiz ilaç uygulamaları üzerinde bir çalışma. Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Ankara.
19. Toklu, H. Z., Dülger, G. A. (2011). Akılcı ilaç kullanımı ve eczacının rolü. Marmara Pharmaceutical Journal, 15(3): 89-93.
20. Yapıcı, G., Balıkçı, S., Uğur, Ö. (2011). Birinci basamak sağlık kuruluşuna başvuranların ilaç kullanımı konusundaki tutum ve davranışları. Dicle Tıp Dergisi, 38(4): 458-465.
21. Wiedenmayer, K., Summers, R. S., Mackie, C. A., Gous, A. G., Everard, M., Tromp, D. (2006). Developing pharmacy practice: A focus on patient care handbook- 2006 edition. Netherlands: World Health Organization and International Pharmaceutical Federation.
22. Şahingöz S., Şahinöz T., Çetinkaya F., Kanyılmaz D., Eker H.H., Öztürk Y. (1998) Kayseri il merkezindeki eczanelere reçete başvurularının incelenmesi. Türk Aile Hekimliği Dergisi, 2(3): 112-117.
23. Kaya, S., Dinçer, T. (1993). Ankara metropolitan alanda gençler tarafından sağlık hizmetlerinin kullanılabilirliği. III. Halk Sağlığı Günleri “Gençlerin Sağlık Sorunları” Kongre kitabi, Kayseri.
24. Öztürk Y, Günay O, Aykut M., Çetinkaya, F., Cingöz, K. (1990). Kentsel bölgede sağlık ocağına başvuruda mesafe faktörünün rolü. İstanbul Halk Sağlığı Bülteni, 3: 22-30.
25. WSMI (2016). http://www.wsmi.org/us-study-links-otc- heartburn-medications-to-significant-decreases-in-the- need-for-doctor-visits/ (Erişim: 05.05.2017)
26. Birring, S.S., Brew, J., Kilbourn, A., Edwards, V., Wilson, R., Morice, A.H. (2017). Rococo study: a real-world evaluation of an over-the-counter medicine in acute cough (a multicentre, randomised, controlled study). BMJ Open, (7): 1-10.
27. Toklu H.Z. (2010) Akılcı ilaç kullanımı eğitimi ve eczacılık. MİSED Türk Eczacıları Birliği Yayını/Meslek İçi Sürekli Eğitim Dergisi, 25: 20-24.
28. FDA (2016). https://www.fda.gov/drugs/resourcesforyou/ ucm079492.htm (Erişim: 05.05.2017)
29. Özata, M., Aslan, Ş., Mete, M. (2008). Rasyonel ilaç kullanımının hasta güvenliğine etkileri: hekimlerin rasyonel ilaç kullanımına etki eden faktörlerin belirlenmesi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (20): 529-542.
30. Schafheutle, E. I., Hassell, K., Noyce, P. R. (2002). Access to medicines: cost as an influence on the views and behaviour of patients. Health & Social Care In The Community, 10(3): 187-195.
31. Brass, E. P. (2001). Changing the status of drugs from prescription to over-the-counter availability. New England Journal of Medicine, 345(11): 810-816.
32. Rashid, S. (2007). Should cholesterol-lowering medications be available in Canada without a prescription? Canadian Journal of Cardiology, 23(3): 189-193.
33. Thekiso, B.T., Farren, C. (2010). Over the counter’ (OTC) opiate abuse treatment. Ir J Psych Med, 27(4): 189-191.
34. Auschill, T. M., Hellwig, E., Schmidale, S., Sculean, A., Arweiler, N. B. (2005). Efficacy, side-effects and patients’ acceptance of different bleaching techniques (OTC, in-office, at-home). Oper Dent, 30(2): 156-63.
35. Acar, A., Yeğenoğlu, S. (2005). Akılcı ilaç kullanımı penceresinden farmakoekonomi ve hastane formülerleri. Ankara Ecz. Fak. Derg, 34: 207-218.
36. Akar, T., Derinöz, O., Demirel, B. (2007). İlaç zehirlenmeleri ve hastane maliyetleri Orijinal Araştırma. Türk Pediatri Arşivi, 42(3): 106.