TR
EN
COVID-19 ve kanser bakımı
Öz
Yeni Koronavirüs Hastalığı (COVID-19), ilk defa 31 Aralık 2019’da Çin’in Wuhan kentinde görülen ve tüm dünyayı tehdit eden bir salgın olmasıyla önemli bir halk sağlığı sorunu olarak kabul edilmektedir. COVID-19 enfeksiyonun sık görülen belirtileri solunum semptomları, ateş, öksürük ve dispnedir. 50 yaş üstü ve kronik hastalığı olan kişilerde (diabetes mellitus, hipertansiyon, kanser ve diğer immunsupresif durumlar) hastalık diğer kişilere göre daha kötü ilerlemekte ve daha ağır sonuçlara sebep olmaktadır. Kanser, dünyada ve ülkemizde sık görülmesi ve mortalite hızının yüksek olması nedeni ile önemli bir halk sağlığı sorunudur. Kanserli kişilerde uygulanan kemoterapi, radyoterapi, cerrahi gibi tedavi yöntemleri immün sistemi baskılayarak kanser hastalarını COVID-19’a yakalanma riski açısından savunmasız hale getirmekte ve hastalık oluştuğunda prognozun kanserli olmayan diğer kişilere göre daha kötü ilerlemesine sebep olmaktadır. Bu süreçte COVID-19’dan korunmada izolasyon önlemleri hayati önem taşımakta ve bu konuda sürekli olarak yönergeler yayımlanmaktadır. Bu önlemlerden bazıları; izolasyon önlemleri almak, kişilerarası ziyaretleri ertelemek, hastaneye gereksiz başvuruları azaltmak ve tele sağlık uygulamalarını yaygınlaştırmaktır. Sürecin etkin bir şekilde yönetimini sağlamak ve literatüre katkıda bulunmak amacıyla COVID-19 ve kanser etkileşimine ilişkin birçok araştırma yapılmaktadır. Yapılan araştırmalar ışığında kanserden korunma, tanı ve tedavi süreçleri hakkında çeşitli kurum ve kuruluşlar tarafından öneriler sunulmakta ve hastalar yönlendirilmektedir. Bu derlemenin amacı COVID-19’un kanser hastaları üzerine etkisini tartışmak, kanserde tanı ve tedavi süreci yönetimini incelemektir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- 1. World Health Organization (2020). WHO Timeline - COVID-19. Erişim adresi (28.05.2020): https://www.who.int/news-room/detail/27-04-2020-who-timeline---covid-19
- 2. World Health Organization (2020). Coronavirus disease (COVID-19) outbreak situation. Erişim adresi(10.12.2020): https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019
- 3. T.C. Sağlık Bakanlığı, Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü (2020). COVID-19 Bilgilendirme Sayfası. Erişim adresi (10.12.2020): https://covid19.saglik.gov.tr/
- 4. T.C. Sağlık Bakanlığı, Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü (2020). COVID-19 Rehberi, Genel Bilgiler, Epidemiyoloji ve Tanı. Ankara. Erişim adresi (04.10.2020): https://covid19.saglik.gov.tr/Eklenti/39548/0/covid-19rehberigenelbilgilerepidemiyolojivetanipdf.pdf
- 5. World Health Organization (2020). Cancer, Diagnosis and Treatment. Erişim adresi (29.06.2020): https://www.who.int/cancer/treatment/en/#:~:text=an%20individual's%20prognosis.-,Treatment,treatment%20given%20the%20resources%20available.
- 6. Cancer Research UK (2020). The immune system and cancer. Erişim adresi (23.04.2020): https://www.cancerresearchuk.org/about-cancer/what-is-cancer/body-systems-and-cancer/the-immune-system-and-cancer
- 7. Ülger, E., Alacacıoğlu, A., Gülseren, A. Ş., Zencir, G., Demir, L., & Tarhan, M. O. (2014). Kanserde psikososyal sorunlar ve psikososyal onkolojinin önemi. Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 28(2), 85-92.
- 8. Liang, W., Guan, W., Chen, R., Wang, W., Li, J., Xu, K., ... & Li, S. (2020). Cancer patients in SARS-CoV-2 infection: a nationwide analysis in China. The Lancet Oncology, 21(3), 335-337.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Sağlık Kurumları Yönetimi
Bölüm
Derleme
Yayımlanma Tarihi
1 Eylül 2021
Gönderilme Tarihi
22 Aralık 2020
Kabul Tarihi
24 Şubat 2021
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2021 Cilt: 8 Sayı: 3
APA
Dülger, Z., & Donmez, E. (2021). COVID-19 ve kanser bakımı. Sağlık Akademisyenleri Dergisi, 8(3), 227-232. https://izlik.org/JA89JE33BA
AMA
1.Dülger Z, Donmez E. COVID-19 ve kanser bakımı. SagAkaDerg. 2021;8(3):227-232. https://izlik.org/JA89JE33BA
Chicago
Dülger, Zeynep, ve Elif Donmez. 2021. “COVID-19 ve kanser bakımı”. Sağlık Akademisyenleri Dergisi 8 (3): 227-32. https://izlik.org/JA89JE33BA.
EndNote
Dülger Z, Donmez E (01 Eylül 2021) COVID-19 ve kanser bakımı. Sağlık Akademisyenleri Dergisi 8 3 227–232.
IEEE
[1]Z. Dülger ve E. Donmez, “COVID-19 ve kanser bakımı”, SagAkaDerg, c. 8, sy 3, ss. 227–232, Eyl. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA89JE33BA
ISNAD
Dülger, Zeynep - Donmez, Elif. “COVID-19 ve kanser bakımı”. Sağlık Akademisyenleri Dergisi 8/3 (01 Eylül 2021): 227-232. https://izlik.org/JA89JE33BA.
JAMA
1.Dülger Z, Donmez E. COVID-19 ve kanser bakımı. SagAkaDerg. 2021;8:227–232.
MLA
Dülger, Zeynep, ve Elif Donmez. “COVID-19 ve kanser bakımı”. Sağlık Akademisyenleri Dergisi, c. 8, sy 3, Eylül 2021, ss. 227-32, https://izlik.org/JA89JE33BA.
Vancouver
1.Zeynep Dülger, Elif Donmez. COVID-19 ve kanser bakımı. SagAkaDerg [Internet]. 01 Eylül 2021;8(3):227-32. Erişim adresi: https://izlik.org/JA89JE33BA
