Sağlık çalışanlarının stratejik yönetim araçları bilgi ve kullanım düzeyleri hakkında görüşleri üzerine bir araştırma: Ankara ili örneği

Öz

Giriş ve amaç: Bu çalışmanın amacı kamu ve özel hastane sağlık çalışanlarının stratejik yönetim araçları hakkındaki bilgi durumunu araştırmak, çalıştıkları kurumda hangi stratejik yönetim araçlarını kullandıklarını öğrenmek, gelecekte hangi araçların kullanılacağı konusundaki düşüncelerini ortaya koymaya çalışmak ve daha iyi bir stratejik yönetim uygulaması için gerekli eksiklikleri tespit etmektir. Bu çerçevede stratejik yönetim araçları ve bu araçların özellikleri kamu ve özel sağlık kurumu örneği ele alınarak ifade edilmeye çalışılmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışma Ekim 2018- Ocak 2019 tarihleri arasında Ankara İli’nde bulunan 365 kamu ve 135 özel hastane çalışanı olmak üzere toplam 500 sağlık çalışanının online anketlere katılımı ile yapılmıştır. Bulgular: Yapılan analizler sonucunda araştırmaya katılan sağlık çalışanlarının en fazla bilgi sahibi olduğu araçlar sırasıyla, Misyon ve vizyon (%99.6), Dış kaynak kullanımı (%94.6) ve Müşteri ilişkileri yönetimi (%83)’dir. En az bilgi sahibi olduğu araçlar sırasıyla, Değer zinciri analizi (%8.2), Değişim mühendisliği (%12) ve Dengeli puan kartı (%20)’dır. Sonuç: İdari personelin sağlık personeline, lisansüstü eğitim düzeyindekilerin lisans eğitim düzeyindeki çalışanlara, stratejik yönetim alanında eğitim alanların almayanlara göre stratejik yönetim araçları hakkında daha çok bilgi sahibi olduğu görülmektedir. Genel olarak araştırma sonuçlarına bakıldığında özel hastanede çalışanlar kamu hastanesinde çalışanlara göre stratejik yönetim araçlarının daha fazla kullanılacağını düşünmektedir. Stratejik yönetimle ilgili görüşlere bakıldığında rekabetin farkında olan çalışanların yenilikçi ve değişime uyum faaliyetlerinin de öneminin farkında olduğu görülmüştür.

Anahtar Kelimeler

• Stratejik Yönetim Araçları
• Dış Kaynaklardan Yararlanma
• Dengeli Puan Kartı
• Müşteri İlişkileri Yönetimi
• Sağlık Çalışanları

A research on health workers‘ views about strategic management tools, knowledge and usage levels: Ankara city case

Öz

Objective: The aim of this study is to investigate the state of knowledge about strategic management tools of public and private hospital healthcare workers, to learn which strategic management tools they use in their institution, to try to reveal their opinions on what tools will be used in the future, and to identify the deficiencies required for a better strategic management implementation. In this framework, strategic management tools and their features have been tried to be expressed by taking the example of public and private health institutions. Materials and Methods: The study was conducted between October 2018 and January 2019, with the participation of a total of 500 healthcare workers, 365 of whom are public and 135 private hospital employees, in Ankara. Results: As a result of the analysis, the tools that the healthcare professionals who participated in the research have the most information on are Mission and vision (99.6%), Outsourcing (94.6%) and Customer Relationship Management (83%), respectively. The tools they have the least knowledge of are Value chain analysis (8.2%), Change engineering (12%) and Balanced scorecard (20%), respectively. Conclusion: It is seen that administrative staff know more about strategic management tools than healthcare personnel, those with postgraduate education than those who have undergraduate education, and those who have education in strategic management than those who do not. Considering the results of the research in general, those working in private hospitals think that strategic management tools will be used more than those working in public hospitals. Considering the views on strategic management, it is seen that employees who are aware of competition are also aware of the importance of innovative and adaptation to change activities.

Anahtar Kelimeler

• Strategic Management Tools
• Outsourcing
• Balanced Scorecard
• Customer Relationship Management
• Healthcare Professionals

Kaynakça

1. 1. Baykal, T. (2018). Örgütlerde Etkinlik ve Etkililik için Stratejik Yönetim ve Stratejik Planlama. Social Sciences Research Journal, 7(2), 151-160.
2. 2. Swayne L. E., Duncan W. J. & Ginter P. M. (2006). Strategic Management of Health Care Organizations. Blackwell Publishing, UK.
3. 3. Naranjo-Gil D. & Hartmann F. (2007). How CEOs Management Information Systems for Strategy Implementation in Hospitals. Health Policy 81(1), 29-41.
4. 4. Soylu Y. & İleri H. (2010). Hastanelerde Stratejik Yönetim Uygulamaları Selçuk Üniversitesi Meram Tıp Fakültesi Örneği. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Meslek Yüksek Okulu Dergisi 13(1-2),79-96.
5. 5. Akgemci, T. (2013). Stratejik Yönetim, 3.b., Gazi Kitabevi, Ankara.
6. 6. Stenfors S. & Tanner L. (2007). Evaluating Strategy Tools Through Activity Lens. Helsinki School of Economics, Finland.
7. 7. Clark D. N. (1997). Strategic Management Tool Usage. Journal of Strategic Chance 6, 417-427.
8. 8. Tassabehji, R. & Isherwood, A. (2014). “Management Use of Strategic Tools for Innovating During Turbulent Times”, Strategic Change, 23(12), 63-80.

9. 9. Afonina, A. & Chalupsky, V. (2012). The Current Strategic Management Tools And Techniques: The Evidence From Czech Republic. Economics And Management, 17(4), 1535-1544.
10. 10. Demir, İ.B. & Uğurluoğlu, Ö. (2015). “Sağlık Kurumlarında Stratejik Yönetim Araçları”, Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi, 18(2), 219-251.
11. 11. Griffiths, J. (2003). “Balanced Scorecard Use in New Zealand Goverment Departments and Crown Entities”, Australian Journal of Public Administration, 62(4) ,70–79.
12. 12. Pearce J. A. & Robinson R. B. (2007). Strategic Management: Formulation, Implementation, and Control. McGraw-Hill, New York.
13. 13. Striteska, M. & Spickova, M. (2012). “Review and Comparison of Performance Measurement Systems”, Journal of Organizational Management Studies, 19, 277-294.
14. 14. Zelman W. N., Pink G. H. & Matthias C. B. (2003). Use of the Balanced Scorecard in Health Care. Journal of Health Care Finance 29(4), 1-16.
15. 15. Yıldız M. S., Kethüda Ö. & Kurutkan M. N. (2013). Dengeli Ölçüm Kartı’nın Hastane İşletmelerinde Uygulanması: Örnek Olay Çalışması. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi 27(4), 90-109.
16. 16. Aktan, C.C. (2008). Stratejik Yönetim ve Stratejik Planlama, Çimento İşveren Dergisi, 4 (22), 4-21.
17. 17. Ülgen, H. & Mirze, S.K. (2013). İşletmelerde Stratejik Yönetim, 7.b., Beta Yayınevi, İstanbul.
18. 18. Kourdi, J. (2014). İş Stratejisi, 1.Baskı, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, İstanbul.
19. 19. Keidel R. W. (2004). Rethinking Organizational Design. Academy of Management Executive 8(4), 12-28.
20. 20. Koçel, T. (2015). İşletme Yöneticiliği, 16. Baskı, Beta, İstanbul.
21. 21. Ülgen, H. & Mirze, S. K. (2010). İşletmelerde Stratejik Yönetim. İstanbul: Beta Basım Yayım Dağıtım A. Ş.
22. 22. Biçer, E. B. (2018). Sağlık Kurumları Yöneticilerinin Stratejik Yönetim Tekniklerine Bakış Açılarının Ve Yaklaşım Tarzlarının Belirlenmesi: Sivas İli Örneği. Journal Of Management and Economics Research. 16(4), 405-427.
23. 23. Leonard, D. & McAdam, R. (2002). “Developing Strategic Quality Management: A Research Agenda”, Total Quality Management, 13(4), 507-522.
24. 24. T.C. Sağlık Bakanlığı. (2015). Sağlıkta Kalitenin Geliştirilmesi ve Değerlendirilmesine Dair Yönetmelik. Resmi Gazete, Tarih: 27.06.2015 sayı:29399.
25. 25. Yıldırım, F. & Panayırcı, U.C. (2016). ‘‘CRM: Müşteri İlişkileri Yönetimi ve Pazarlama İletişimi’’, İstanbul: Papatya Yayıncılık.
26. 26. Korkmaz, S., Eser, Z. & Öztürk, A. (2017). Pazarlama, Siyasal Kitabevi, Ankara.
27. 27. Özkul, E. (2008). Turizm İşletmelerinde Müşteri İlişkileri Yönetimi, Turizm Turizm İşletmelerinde Çağdaş Yönetim Teknikleri, Detay Yayıncılık, Ankara.
28. 28. Yina, W. (2010). Application of Customer Relationship Management in Health Care. 2010 Second International Conference on MultiMedia and Information Technology. IEEE Computer Society. 52-55.
29. 29. DPT. (2006). Kamu İdareleri için Stratejik Planlama Klavuzu. 2. Sürüm. Ankara.
30. 30. Dinçer, Ö. (2007). Stratejik Yönetim ve İşletme Politikası (8. Baskı), İstanbul: Alfa Basım Yayım Dağıtım Ltd Şti.
31. 31. Vandijck, D., Desmidt, S. & Buelens, M. (2007). Relevance of Mission Statements in Flemish Not-for-profit Healthcare Organizations. Journal of Nursing Management, 15, 131-141.
32. 32. Çetinsöz, B. C. (2010). Dış Kaynak Kullanımı (Outsourcing), Stratejik Yönetim ve Turizm Uygulamaları, Detay Yayıncılık, Ankara, 51-67.
33. 33. Kavuncubaşı, Ş., Yıldırım, S. (2012). Hastane ve Sağlık Kurumları Yönetimi. (3. Baskı), Ankara: Siyasal Kitabevi.
34. 34. Roberts, V. (2001). Managing Strategic Outsourcing in the Healthcare Industry. Journal of Healthcare Management, 46(4), 239-249.
35. 35. Rigby, D. K. & Gillies, C. (2000). Making the Most of Management Tools and Techniques: A Survey From Bain & Company. Strategic Change, 9, 269-274.
36. 36. Schwartz, R. W. & Cohn, K. H. (2002). The Necessity for Physician Involvement in Strategic Planning in Healthcare Organizations. The American Journal of Surgery, 184, 269-278.
37. 37. Gül, S. K. & Kırılmaz, M. (2013). Kamu Kurumlarında Stratejik Yönetim. Ankara: Adalet Yayınevi.
38. 38. Dinçer, Ö. (2013). Stratejik Yönetim ve İşletme Politikası (9. Baskı). İstanbul: Alfa Basım Yayım Dağıtım Ltd Şti.
39. 39. Sonğur, C., Top, M. & Tekingündüz, S. (2013). Sağlık Sektöründe GZFT (Güçlü-Zayıf Yönler-Fırsatlar-Tehditler) Analizi.
40. 40. Popescu, M. & Dascalu, A. (2011). Value Chain Analysis in Quality Management Context. Bulletin of the Transilvania University of Braşov, 4(53), 121-128.
41. 41. Tengilimoğlu, D. & Yiğit, V. (2017). Sağlık İşletmelerinde Tedarik Zinciri Yönetimi, Nobel Yayınevi, Ankara.
42. 42. Akgemci, T. & Güleş, H.K. (2009). İşletmelerde Stratejik Yönetim, 2.b., Gazi Kitabevi, Ankara.
43. 43. Kavuncubaşı, Ş. & Yıldırım, S. (2010). Hastane ve Sağlık Kurumları Yönetimi. (2. Baskı), Ankara: Siyasal Kitabevi.
44. 44. Tao, Z. Q. & Shi, A. M. (2016). Application of Boston matrix combined with SWOT analysis on operational development and evaluations of hospital development. European review for medical and pharmacological sciences, 20(10), 2131-2139.
45. 45. Rigby, D. & Bilodeau, B. (2013). Management Tools and Trends 2009. Boston: Bain & Company Inc.
46. 46. Krejcie, R.V. & Morgan, D.W. (1970). Educational and Pyschological Measurement. 30, 607-610.
47. 47. Özgener, Ş. & Küçük, F. (2008). Hastanelerde Modern Yönetim Felsefesinin Verimliliğe Etkisi: Gevher Nesibe Hastanesinde Bir Uygulama. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (19), 341-358.