HAC PSİKOLOJİSİ – I: İNGİLTERELİ TÜRK DİASPORA HACILARI ÜZERİNE NİTEL BİR DURUM ÇALIŞMASI
Öz
Bu araştırma, kutsal mekan tecrübesi yaşayan İngiltereli Türk Diaspora hacılarının kişisel algılarına dayalı hac psikolojisi'nin –derinlemesine- nitel analizini amaçlamaktadır. Veri genişliği ve hacim problemi sebebiyle iki ayrı makale formatında düzenlenen bu çalışmadaki araştırma deseni, nitel metodoloji kullanılarak bir durum çalışması şeklinde tasarlanmıştır. Bu araştırmanın uygulama aşamasında ise deneklere periyodik olarak Suudi Arabistan'da Haccı Anlamak:Psikolojik Yaklaşımlar isimli özel bir eğitim programı sunumu yapılmış ve programın sonunda veri toplama aracı olarak da Hac Psikolojisi Açık-Uçlu Soru Formu kullanılmıştır. 2011 yılı İngiltere hac kafilesindeki 27 denekten elde edilen nitel verilerin analizinde ise teorik açıdan belirgin olmayan ana temalar ve alt temaların oluşturulması ile yapılan içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Bu bağlamda birinci makalede “[a]-Bireysel Boyut-(Psikolojik)=Hac pratiğinin psiko-teolojik içerikli kişisel algıları” üzerine elde edilen bulgulara yer verilmiştir.
Anahtar Kelimeler
Hac Psikolojisi, Kutsal Mekân Tecrübesi, Sembolik Anlamlar, Hacı Görüşleri
Kaynakça
- Adam, B. (1989). Dinlerde hac ibadeti üzerine bir araştırma. (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Ankara: Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
- Akdağ, H. (2009). İlköğretim 6. ve 7. sınıf sosyal bilgiler öğretim programının öğrenci görüşlerine göre değerlendirilmesi-(Konya ili örneği). S.Ü.S.B.E. Dergisi, 21, 1
- Altuntaş, H. ve ark. (2010). Hac ilmihali (8. Baskı). Ankara: D.İ.B. Yayınları.
- Aydın, A. R. (2009). İnanma ihtiyacı ve dinî ritüellerin psikolojik değeri. Dinbilimleri Akademik Araştırma Dergisi, 9 (3), 87-99.
- Bakkal, A. (2007). Hz. İbrahim ve hac. A. Bakkal (Ed.), I. Hz. İbrahim Sempozyumu Bildirileri [içinde], (ss. 123-148). Şanlıurfa: Ş.U.R.K.A.V. Yayınları.
- Bilgin, N. (2003). Sosyal psikoloji sözlüğü. İstanbul: Bağlam Yayınları.
- Cerrahoğlu, İ. (1970). Kur’an-ı Kerim’de hac. D.İ.B. Dergisi, 9 (102-103), 361-371. Certel, H. (1994). Psikolojik yaklaşımla hac ibadeti. Türk Yurdu, 84, 14-20.
- Certel, H. (1998). İslamî ibadetlerin psiko-sosyal işlevleri. E.K.E.V. Akademi Dergisi, 1 (3), 149-156.
- Certel, H. (1999). Dinî hayatta ibadetin yeri ve önemi. Dini Araştırmalar Dergisi, 2 (4), 209-2
- Certel, H. (2003). Hacda strese yol açan sebepler. Din Eğitimi Araştırmaları Dergisi, 12, 199-2
