EVA HESSE VE JOSEPH BEUYS’UN ESERLERİ ÜZERİNDEN ÇAĞDAŞ SANATTA ÇÜRÜME VE BOZULMA KAVRAMLARI BAĞLAMINDA NESNENİN KALICILIK SORUNSALI

Yıl 2025, Cilt: 15 Sayı: 2, 1441 - 1462, 01.12.2025

Mehmet Susuz

https://doi.org/10.20488/sanattasarim.1828100

Öz

Çağdaş sanatın yapısı incelendiğinde, eserlerin kendine özgü üretiliş ve varoluş gerekçelerinin olduğu görülmektedir. Kullanılan teknik ve yöntemlerdeki farklılıkların yanında üretilen eserin/eserlerin içerdiği anlamların da çokanlamlı bir yapıya dönüşmesi, çağdaş sanatı kavramsal açıdan güçlü bir konuma getirmiştir. Çağdaş sanat bağlamında üretilen eserlerin bazıları incelendiğinde, eserlerde kullanılan nesnelerin zamanla çürümeye ve bozulmaya (deformasyona) maruz kaldığı, bu sürecin eserlerin günümüzdeki yapılarında da devam ettiği gözlemlenmiştir. Bu durum, eserlerin çürüme ve bozulma süreçlerinin devam ettiğini ve eserlerde kullanılan nesnelerin kalıcılık-geçicilik kavramları bağlamında değerlendirilmelerine zemin hazırlamıştır. Nesnenin fiziksel yapısında süreç bağlamında yaşanan çürümenin ve bozulmanın (deformasyonun) aynı zamanda eserin içerdiği anlamın da dönüşümüne zemin hazırladığı söylenebilir. Nesnenin eserdeki durağan yapısının ‘süreç’ odaklı dinamik bir yapıya dönüşmesi, formdan ziyade eserin içerdiği örtük anlamların ortaya çıkartılmasını gerektirir. Bu araştırmada, ‘Eva Hesse ve Joseph Beuys’un Eserleri Üzerinden Çağdaş Sanatta Çürüme ve Bozulma Kavramları Bağlamında Nesnenin Kalıcılık Sorunsalı’na yönelik değerlendirmeler yapılmıştır. Bu doğrultuda Eva Hesse’nin ‘Expanded Expansion’, 1969 ve Joseph Beuys’un ‘Ausfegen (Sweeping Up), 1972 adlı eserleri incelenmiştir. Bu eserlerde kullanılan nesnenin/nesnelerin ‘süreç’ bağlamında özniteliklerinde yaşanan çürüme ve bozulma (deformasyon) durumlarının hem nesnenin fiziksel yapısının kalıcılık bağlamındaki durumuna hem de ortaya çıkan bu çürümenin ve bozulmanın (deformasyonun) kavramsal yapısına yönelik cevaplar aranmıştır. Elde edilen sonuçlar araştırmanın ‘sonuç ve değerlendirme’ bölümünde belirtilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Çağdaş Sanat , Nesne , Süreç , Çürüme , Bozulma (Deformasyon).

THE PROBLEM OF PERMANENCE OF THE OBJECT IN THE CONTEXT OF THE CONCEPTS OF DECAY AND DETERIORATION IN CONTEMPORARY ART THROUGH THE WORKS OF EVA HESSE AND JOSEPH BEUYS

Öz

When the structure of contemporary art is examined, it is seen that the works have their own unique reasons for production and existence. In addition to the differences in the techniques and methods used, the meanings contained in the work/works produced have also transformed into a polysemic structure, bringing contemporary art to a conceptually strong position. When some of the works produced in the context of contemporary art are examined, it is observed that the objects used in the works are subject to decay and deformation over time, and this process continues in the present-day structures of the works. This situation paved the way for the evaluation of the works in the context of the concepts of permanence and transience, where the processes of decay and deterioration of the works continue. It can be said that the decay and deformation experienced in the physical structure of the object in the context of the process also paves the way for the transformation of the meaning contained in the work. The transformation of the static structure of the object in the work into a dynamic structure focused on ‘process’ requires revealing the implicit meanings contained in the work rather than the form. In this research, evaluations were made regarding the ‘Problem of Permanence of the Object in the Context of the Concepts of Decay and Deterioration in Contemporary Art through the Works of Eva Hesse and Joseph Beuys’. In this context, Eva Hesse’s ‘Expanded Expansion', 1969 and Joseph Beuys’s ‘Ausfegen (Sweeping Up)’, 1972 were examined. In these works, answers were sought for the decay and deterioration (deformation) experienced in the attributes of the object/objects used in the context of 'process', both in terms of the permanence of the physical structure of the object and the conceptual structure of this decay and deformation. The results obtained are stated in the ‘results and evaluation’ section of the research.

Anahtar Kelimeler

Contemporary Art , Object , Process , Decay , Deterioration (Deformation).

Kaynakça

• Aker, H. (2022). Deconstruction in Film Analyses: Poststructuralism, Derrida and Cinema, Kaygı. Bursa Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi, 21 (1), s.s. 333-353. DOI: 10.20981/kaygi.1051530.
• Antoine, J. P. (2013). The Historicity of the Contemporary is Now!, p.p. 28-36, The Contemporary and Globalization, Contemporary art: 1989 to the present/Edited by Alexander Dumbadze and Suzanne Hudson, Wiley-Blackwell, A John Wiley & Sons, Inc., Publication.
• Biennale of Sydney. (2011). Joseph Beuys, Ausfegen, 1972, New South Wales Sanat Galerisi’ndeki 3. Sidney Bienali’nin (1979) enstalasyon görünümü, Biennale of Sydney, https://www.flickr.com/photos/biennalesydney/6479800209/in/photostream/ adresinden 18 Nisan 2024 tarihinde alınmıştır.
• Doğan, S. (2023). Eva Hesse’in Eserlerinde Kadın Doğası, Malzeme Estetiği ve Post-Minimalist Tavır, International Social Sciences Studies Journal, (e-ISSN:2587-1587) Vol:9, Issue:118; pp:9788-9796. DOI: http://dx.doi.org/10.29228/sssj.73919 .
• Ebert, T. L. (1978). The Aesthetics of Indeterminacy: The Postmodern Drip Paintings of Jackson Pollock, The Centennial Review, Spring 1978, Vol. 22, No. 2, pp. 139-163, Michigan State University, https://www.jstor.org/stable/23738393 adresinden 11 Nisan 2024 tarihinde alınmıştır.
• Fineberg, J. (2014). 1940’tan Günümüze Sanat-Varlık Stratejileri, Çevirmenler: Simber Atay-Eskier (Bölüm 1, 2, 3, 4) Göral Erinç Yılmaz (Bölüm 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16), Editör: Arif Ziya Tunç, Karakalem Kitabevi Yayınları.
• Fleming, J. & Honour, H. (2016). Dünya Sanat Tarihi, Çeviren: Hakan Abacı, Alfa Basım Yayım Dağıtım.
• Guggenheim. (t.y.), Process Art, https://www.guggenheim.org/artwork/movement/process-art adresinden 02 Şubat 2024 tarihinde alınmıştır.
• Guggenheim News Release. (2022). The Guggenheim Museum Presents Eva Hesse: Expanded Expansion, https://www.guggenheim.org/wp-content/uploads/2022/07/press-kit-eva-hesse-expanded-expansion-20220708.pdf adresinden 04 Mart 2024 tarihinde alınmıştır.
• Guggenheim. (2022, 20 Temmuz), The Afterlife of Eva Hesse’s “Expanded Expansion”, https://www.guggenheim.org/video/the-afterlife-of-eva-hesses-expanded-expansion adresinden 06 Mart 2024 tarihinde alınmıştır.
• Gürlemez, Aynur. (2003). Çağımız Sanatında Hazır Yapım ve Dönüşüme Uğramış Nesne, Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı, İstanbul.
• Kennedy, L. (2015, 29 Kasım). Artists as Agents for Change: Joseph Beuys, p.p. 1-8,https://laurenannkennedy.wordpress.com/wp-content/uploads/2015/11/lauren-kennedy-beuys-2015.pdf adresinden 24 Nisan 2024 tarihinde alınmıştır.
• Lehmann, J. (2017, 18 Eylül). Expanded Expansion, 1969, Eva Hesse: An Analysis,https://jessicaslehmann.wordpress.com/2017/09/18/expanded-expansion-1969-eva-hesse-an-analysis/ adresinden 12 Nisan 2024 tarihinde alınmıştır.
• Minas, G. (1990), Joseph Beuys a Video Programme, Translation: Fiona Léus, München Goethe-Institut.
• Minissale, G. (2013). The Psychology of Contemporary Art, Cambridge University Press.
• Nemser, C. (2007). My Memories of Eva Hesse, Woman’s Art Journal, Spring - Summer, 2007, Vol. 28, No. 1 (Spring-Summer, 2007), pp. 26-28, Old City Publishing, Inc. https://www.jstor.org/stable/20358108 adresinden 21 Mayıs 2024 tarihinde alınmıştır.
• Packard, C. (2022, 30 Eylül). One Work: Eva Hesse’s “Expanded Expansion”, Art in America, https://www.artnews.com/art-in-america/aia-reviews/one-work-eva-hesses-expanded-expansion-1234641344/ adresinden 08 Nisan 2024 tarihinde alınmıştır.
• Panhans-Bühler, U. (1993). “Lerne Zapln tod”: Eva Hesse (1936-1970) weiblicher Trickster, ‘Learn to Wriggle, Death: Trickster Eva Hesse (1936-1970)’, p.p. 9-23, Parkett: the Parkett series with contemporary artists = Die Parkett Reihe mit Gegenwartskünstlern, sayı 36, Translation: Stephen Reader, https://www.e-periodica.ch/digbib/view?pid=ptt-001:1993:0::899#235 adresinden 12 Mart 2024 tarihinde alınmıştır.
• Potts, A. (2003). Eva Hesse. London, The Burlington Magazine, Mar., 2003, Vol. 145, No. 1200, Centenary Issue (Mar., 2003), pp. 237-239, (PUB) Burlington Magazine Publications Ltd., http://www.jstor.com/stable/3100651 adresinden 21 Mayıs 2024 tarihinde alınmıştır.
• Ringger, K. (2014). Deconstruction, Abjection, and Meaning in Contemporary Art: World Trends and the BYU Museum of Art, BYU Studies Quarterly, Vol. 53, No. 1, pp. 152-167, Brigham Young University, https://www.jstor.org/stable/43039967 adresinden 20 Mayıs 2024 tarihinde alınmıştır.
• Ross, C. (2006). The Paradoxical Bodies of Contemporary Art, p.p. 378-400, A Companion to Contemporary Art since 1945, Edited by Amelia Jones, Blackwell Publishing.
• Rudnick, A. (2015). Joseph Beuys’s Multiples for the Masses, Joseph Beuys: Multiples from the Reinhard Schlegel Collection, Art in Print, July – August 2015, Vol. 5, No. 2 (July – August 2015), pp. 34- 35, Art in Print Review, https://www.jstor.org/stable/26350865 adresinden 29 Mayıs 2024 tarihinde alınmıştır.
• Sabancılar Iştın, Duygu. (2020). Hazır Nesneden Sanat Nesnesine: Saat. ulakbilge, 54, ss. 1429–1438. doi: 10.7816/ulakbilge-08-54-14.
• Smith, T. (2019). Art to Come, Histories of Contemporary Art, Duke University Press/Durham and London.
• Stallabrass, J. (2004). Art Incorporated the Story of Contemporary Art, Oxford University Press, New York.
• Susuz, M. (2021). Transformation of Object in Contemporary Art Within the Context of ‘Process’ Concept. In S. Jackowicz & O. T. Ozturk (Eds.), Proceedings of ICSES 2021-- International Conference on Studies in Education and Social Sciences (pp. 216-222), Antalya, TURKEY. ISTES Organization.
• Susuz, M. (2024). Kavramsal Sanatta Anlamın Yapıbozumu [Deconstruction of Meaning in Conceptual art]. Bilim, Eğitim, Sanat ve Teknoloji Dergisi (BEST Dergi) [Science, Education, Art and Technology Journal (SEAT Journal)], 8(2), ss. 120-131.
• Swenson, K. (2015). Irrational Judgments Eva Hesse, Sol LeWitt, and 1960s New York, Yale University Press, New Haven and London.
• Tate, (t.y.). Process Art, https://www.tate.org.uk/art/art-terms/p/process-art#:~:text=The%20term%20process%20art%20refers,the%20making%20of%20the%20work adresinden 02 Mart 2024 tarihinde alınmıştır.
• Temkin, A. (1993). Joseph Beuys: An Introduction to His Life and Work, pp. 11-25, Thinking Is Form the Drawings of Joseph Beuys, Ann Temkin and Bernice Rose, with a contribution by Dieter Koepplin, Philadelphia Museum of Art; The Museum of Modern Art, Thinking is form: the drawings of Joseph Beuys, https://assets.moma.org/documents/moma_catalogue_387_300063076.pdf adresinden 24 Nisan 2024 tarihinde alınmıştır.
• Viney, W. (2009, 23 Ağustos). Joseph Beuys, Ausfegen (1972-85), https://narratingwaste.wordpress.com/2009/08/23/joseph-beuys-ausfegen-sweeping-up-1972-85/ adresinden 25 Nisan 2024 tarihinde alınmıştır.
• Walt, Johan van der. (2019). Law and Deconstruction, p.p. 166- 180, Research Handbook on Critical Legal Theory, Edited by Emilios Christodoulidis, Ruth Dukes & Marco Goldoni, Northampton, MA: Edward Elgar Publishing.
• Warrener, S. (2023). Sequences of Touch: Dried Flowers; Linen Rags; Rotten Potatoes; Wool Roving, co-authored with Sheryda Warrener, Claire Battershill, and Jayme Collins. Inscription: The Journal of Material Text-Theory, Practice, History https://inscriptionjournal.com/2023/11/27/sequences-of-touch-dried-flowers-linen-rags-rotten-potatoes-wool-roving-by-sheryda-warrener/ adresinden 06 Mart 2024 tarihinde alınmıştır.
• Zancan, R. & Sanna, S. (2023). Performing Landscape: Maintenance Is the Project, pp. 77-83, Silvana Editoriale. Arte e spazio pubblico, Silvana Editoriale, 2023, 8836652867. ffhal-04036987f, https://hal.science/hal-04036987 adresinden 24 Nisan 2024 tarihinde alınmıştır.