A RESEARCH ON VARIABLES AFFECTING CASH CONVERSION CYCLES: AN APPLICATION IN THE HEALTH SECTOR

Öz

The aim of this research is to determine whether there is a relationship between the cash conversion cycle and the variables affecting it in firms within the healthcare sector listed on Borsa Istanbul. The research covers the period from 2018 to 2023. Data from 13 firms were utilized, ensuring the continuity of the selected time series. Panel data analysis was conducted within the framework of the objectives of the research. A single model was developed to examine the relationship between the cash conversion cycle and financial ratios. The estimations conducted using the Driscoll-Kraay robust estimator and Blundell and Bond's two-step System GMM method revealed a significant negative relationship between the cash conversion cycle and both the return on assets and the short-term liabilities/assets ratio. Furthermore, a significant positive relationship was identified between the cash conversion cycle and both the gross profit margin and the current assets/assets ratio.

Anahtar Kelimeler

• Cash Conversion Cycles
• Financial Ratios
• Health Sector
• Panel Data Analysis
• GMM

NAKİT DÖNDÜRME SÜRESİNİ ETKİLEYEN DEĞİŞKENLER ÜZERİNE ÇALIŞMA: SAĞLIK SEKTÖRÜNDE BİR UYGULAMA

Öz

Çalışmanın amacı Borsa İstanbul’da yer alan sağlık sektöründeki firmaların nakit döndürme süresini etkileyen değişkenler ile arasında ilişkinin olup olmadığını tespit etmektir. Çalışma 2018-2023 yıllarını kapsamaktadır. Seçilen zaman aralığı içinde yer alan verilerin sürekliliği gözetilerek 13 firmanın verisi kullanılmıştır. Çalışmanın amaçları çerçevesinde panel veri analizi yapılmıştır. Nakit döndürme süresinin finansal oranlarla ilişkisini görmek amacı ile tek model oluşturulmuştur. Driscoll-Kraay dirençli tahmincisi ve Blundell ve Bond'un iki aşamalı Sistem GMM yöntemi kullanılarak yapılan tahminler sonucunda; nakit döndürme süresi ile aktif karlılık oranı ve kısa vadeli borçlar/aktifler oranı arasında anlamlı ve negatif bir ilişki olduğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca, nakit döndürme süresi ile hem brüt kâr marjı hem de dönen varlıklar/aktifler oranı arasında anlamlı ve pozitif bir ilişki bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Nakit Döndürme Süreleri
• Finansal Oranlar
• Sağlık Sektörü
• Panel Veri Analiz
• GMM

Kaynakça

1. Aktan, B. ve Bodur, B. (2006). Oranlar aracılığı ile finansal durumunuzu nasıl çözümlersiniz? “Küçük işletmeler için bir rehber”. Journal of Yasar University, 1(1), 49-67.
2. Arellano, M. ve Bover, O. (1995). Another look at the instrumental variable estimation of error-components models. Journal of Econometrics, 68(1), 29–51. https://doi.org/10.1016/0304-4076(94)01642-D.
3. Aygün, M. (2012). Firma performansı üzerinde çalışma sermayesinin etkisi: Türk İmalat Sektörü üzerine bir uygulama. Ege Akademik Bakış, 12(2), 215-223.
4. Aytekin, S. ve Güler, S. (2014). Nakit dönüş süresi ve karlılık arasındaki ilişkinin belirlenmesi: BIST Taş ve Toprağa Dayalı Sanayi Endeksi’nde (XTAST) ampirik bir uygulama. KAU IIBF Dergisi, 5(8), 79-98.
5. Baltagi, B. H. ve Wu, P. X. (1999). Unequally Spaced Panel Data Regressions with AR (1) Disturbances. Econometric Theory, 15(6), 814-823.
6. Bhargava, A., Franzini, L. ve Narendranathan, W. (1982). Serial Correlation and The Fixed Effects Model. The Review of Economic Studies, 49(4), 533-549.
7. Blundell, R. ve Bond, S. (1998). Initial conditions and moment restrictions in dynamic panel data models. Journal of Econometrics, 87(1), 115–143. https://doi.org/10.1016/S0304-4076(98)00009-8.
8. Çankaya, M. (2020). Sağlık sektörü işletmelerinde işletme sermayesi yönetiminin karlılık üzerindeki etkisi: Borsa İstanbul (BİST) örneği. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 12(4), 1-14.

9. Deloof, M. (2003). Does working capital management affect profitability of Belgian firms? Journal of Business and Finance Accounting, 30, 573-587.
10. Demirhan, D. (2022). İmalat ve hizmet sektörlerinde karlılık oranlarını etkileyen faktörlerin analizi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, (94), 31-52. DOI:10.25095/mufad.1054212
11. Dereköy, F. (2020). Nakit akış tablosu ile likidite oranları ilişkisi: Borsa İstanbul KOBİ sanayi işletmeleri üzerine bir araştırma. İşletme Araştırmaları Dergisi, 12(4), 3505-3517.
12. Durdu, D. ve Aydın, A. (2021). Çalışma sermayesi yönetiminin firma kârlılığı üzerindeki etkisi: BİST’te gıda, tütün ve içki sektörü üzerine bir uygulama. Kesit Akademi Dergisi, 7 (29), 437-453.
13. Dong, H. P. ve Su, J. (2010). The relationship between working capital management and profitability: A Vietnam case. International Research Journal of Finance and Economics, 49, 59-67. ISSN 1450-2887.
14. Gill, A., Biger, N. ve Mathur, N. (2010). The relationship between working capital management and profitability: Evidence from the united states. Business and Economics Journal, 1-9.
15. Kamuyu Aydınlatma Platformu. (2024). Sağlık Firmaları. Erişim adresi: https://www.kap.org.tr/, (01.11.2024).
16. Karadeniz, E. ve İskenderoğlu, Ö. (2011). İstanbul Menkul Kıymetler borsası’nda işlem gören turizm işletmelerinin aktif kârlılığını etkileyen değişkenlerin analizi. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 22(1), 65-75.
17. Karamahmutoğlu Kılıç, M. (2022). Covıd-19’un ulaştırma ve turizm işletmelerinin finansal performansına Etkisi: Borsa İstanbul (Bist)’da bir uygulama. Muhasebe ve Denetime Bakış, (65), 65-88.
18. Lazaridis, I. ve Tryfonidis, D. (2006). Relationship between working capital management and profitability of listed companies in the Athens Stock Exchange. Journal of Financial Management and Analysis, 19(1), 26- 35.
19. Lyroudi, K. ve Lazaridis, J. (2000). The cash conversion cycle and liquidity analysis of the food ındustry in greece. S&P Global Market Intelligence, 1-31 http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.236175
20. Meder Çakır, H. (2013). Nakit döngüsünün firma kârlılığına etkisinin sektörel analizi. Journal of Yasar University, 30(8), 4948-4965.
21. Özbay, F. (2020). G20 Ülkeleri için Bilgi Üretim Fonksiyonunun Panel Veri Ekonometrisi ile Tahmini. Doktora Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Isparta.
22. Pesaran, M. H. (2004). General diagnostic tests for cross section dependence in panels. Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 66(3), 243-255. https://doi.org/10.1111/j.1468-0084.2004.00160.x
23. Stockeys. (2024). Finansal oranlar. Erişim adresi: https://www.kap.org.tr/, (01.11.2024).
24. Tatoğlu, F. (2012). İleri Panel Veri Analizi- Stata Uygulamalı, İstanbul: BETA Yayınları.
25. Topak, M. S. (2018). Çalışma sermayesi yönetiminin karlılığa etkisi: BIST Ticaret Endeksi üzerine bir araştırma. Mali Çözüm Dergisi, 148, 71-93.
26. Topaloğlu, E. E. & Nur, T. (2016). Nakit dönüşüm süresinin finansal performansa etkisi: Kurumsal Yönetim Endeksinde bir uygulama. Akademik Bakış Uluslararası Hakemli Sosyal Bilimler Dergisi, 53, 304-317.
27. Toraman, C. ve Sönmez, A. R. (2015). Çalışma sermayesi ve karlılık arasındaki ilişki: Perakende ticaret sektörü üzerine bir uygulama. Erzincan Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(1), 15-24.
28. Wooldridge, J. M.,(2002), Econometric Analysis of Cross Section and Panel Data. MIT Press. Cambridge, MA, 108.
29. Yılmaz, İ. (2024). Nakit döngüsü teorisi kapsamında nakit döngüsü ve likidite oranları ile kârlılık arasındaki ilişkinin incelenmesi: Borsa İstanbul üzerinde bir uygulama. Anadolu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi, 25(2), 305-331. DOI: 10.53443/anadoluibfd.1390441.
30. Yücel, T. ve Kurt, G. (2002). Nakit dönüş süresi, nakit yönetimi ve karlılık: İMKB şirketleri üzerinde ampirik bir çalışma, İMKB Dergisi, 6(22), 1-15.