Cerrahiyetü'l-Haniyye

Öz

Sabuncuoğlu Şerefeddin (1385-1468), a Turkish physician of the 15. century, has a very important place in Turkish medical history. Sabuncuoğlu Şerefeddin, who worked as a physician in Amasya Darüşşifa for 14 years, is not only clinician, researcher and educator, but also draws attention to ethical rules and gives advice for his students and young colleagues. Three important works of the author are known. These are Terceme-i Akrabazin, Mücerrebnâme and Cerrâhiyetü’l-Hâniyye.

The most important one “Cerrâhiyetü’l-Hâniyye” was transcribed by Ilter Uzel and published in two volumes in 1992. In addition to the transcribed text in the first volume and the same volume in the second volume, the information given in the first volume and the information given about Sabuncuoğlu Şerefeddin and his works and the comparison of the copies of Cerrahiyetü’l-H^^aniyye are of great importance in terms of the history of science.

Anahtar Kelimeler

• Cerrâhiyetü’l-Hâniyye
• Sabuncuoğlu Şerefeddin
• Amasya Darüşşifası

Cerrahiyetü'l-Haniyye

Öz

Osmanlı Döneminde XV. yüzyıl Türk hekimlerinden olan Sabuncuoğlu Şerefeddin (1385-1468), Türk tıp tarihi açısından çok önemli bir yere sahiptir. Amasya Darüşşifası’nda 14 yıl hekimlik yapan Sabuncuoğlu Şerefeddin, klinisyen, araştırmacı ve eğitimci özellikleri yanında, etik kurallara dikkat çekmesi ve bunun için verdiği öğütlerde, öğrencileri ve genç meslektaşları için yol gösterici bir özellik taşıması yönüyle de değerlidir. Müellifin üç önemli eseri bilinmektedir. Bunlar Terceme-i Akrabazîn, Mücerrebnâme ve Cerrâhiyetü’l-Hâniyye’dir.

En önemlisi olan “Cerrâhiyetü’l-Hâniyye”, İlter Uzel tarafından transkripsiyonu yapılarak 1992 yılında, iki cilt olarak yayınlanmıştır. Eserin birinci cildinde bulunan transkripsiyonlu metni ve ikinci cildinde yer alan tıpkıbasımı yanında, birinci ciltte bulunan ve hem Sabuncuoğlu Şerefeddin ve eserleri hakkında verilen bilgiler hem de Cerrâhiyetü’l-Hâniyye’nin nüshalarının karşılaştırılmasına dair verilen malumat, bilim tarihi açısında büyük önem taşımaktadır. 

Anahtar Kelimeler

• Cerrâhiyetü’l-Hâniyye
• Sabuncuoğlu Şerefeddin
• Amasya Darüşşifası

Kaynakça

1. • Acar, H. Volkan. “Yazılışının 550. Yılında Cerrâhiyetü’l-Hâniyye Hakkında SCI-E Kapsamındaki Dergilerde Yayınlanan Türkiye Kaynaklı Makaleler”, Lokman Hekim Dergisi, 5/2, (2015):37-44.• Bayat, A. Haydar. “Cerrahiyetü’l-İlhaniyye”, Türkiye Diyanet Vakfı İslâm Ansiklopedisi, (İstanbul: TDV Yayınları, 1993), 7:420.• Bayat, Ali Haydar. “Sabuncuoğlu Şerefeddin Bin Ali Bin el-Hâc İlyas Bin Şaban el-Amâsî el-Mütetabbib (788H/ 1386- 873H/1468’den Sonra)” Şerafeddin Sabuncuoğlu (1386-1470), Haz. Ahmet H. Köker, Erciyes Üniversitesi Gevher Nesibe Tıp Tarihi Enstitüsü, Kayseri 1985, 27-37.• Canda, M. Şerefettin. “Türkiye’de Nöropatolojinin Gelişimi ‘Dünden Bugüne”, Türkiye Ekopatoloji Dergisi, 11/3, (2005):97.• Göde, Kemal. “Yaşadığı Devir Çevresi ve Hayatı (1386-1470)”, Şerafeddin Sabuncuoğlu (1386-1470), Haz. Ahmet H. Köker, Erciyes Üniversitesi Gevher Nesibe Tıp Tarihi Enstitüsü, Kayseri 1985, 1-17.• Köksal, Fatih. “Ünlü Tabip Amasyalı Sabuncuoğlu Şerefeddin’in Bilinmeyen Bir Eseri (Mi?): Fütüvvetnâme”, TÜBAR, 36, (Güz- 2014):228.