Araştırma Makalesi

CELAL GÜZELSES TÜRKÜLERİNDE SEVİLEN VARLIK OLARAK KADIN

Cilt: 11 Sayı: 3 31 Aralık 2019
PDF İndir

CELAL GÜZELSES TÜRKÜLERİNDE SEVİLEN VARLIK OLARAK KADIN

Öz

Celal Güzelses türküleri, oluştukları dönemin sosyal, kültürel ve ekonomik yaşamından kesitler sunar. Bu türkülerde ataerkil toplumun kadına bakış açısı, erkek ve kadın arasındaki ilişki ve iletişim şekilleri, gündelik yaşamdan izler bulunur. Başta erkek olmak üzere kadın ve erkeğin duygu ve düşünce dünyası, adeta yağlı boya bir tablodaki fırça darbeleri gibi türkülerde ifadesini bulur.

 “Aşk” duygusunun yoğun olarak ele alındığı türkülerde seven ve sevilen büyük ölçüde dönemin toplumsal koşulları gereği olarak ayrıdırlar. Bu sebeple türküler, seven ve sevilen arasında bir tür “iletişim” işlevi üstlenmiştir. Sevdiği kadınla doğrudan konuşmayan/konuşamayan erkek, tüm duygu, hayal ve arzularını, türküler aracılığıyla dile getirmiştir.

Güzelses türkülerindeki sevgili, Türk halk türkülerinde genel olarak tasvir edilen güzellere benzer. “Hain, kâfir, çapkın ve zalim” olarak nitelendirilen bu güzeller, kara gözlü ve esmerdirler. Onlar,  kendilerini seven erkeklere yüz vermez ve acı çektirirler. Bu durum, erkeği yoğun bir keder içine sokar. Aşk ve ayrılık duygusunun bileşkesindeki erkeğin tek dileği ise sevdiği kadına kavuşmaktır. 

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Artun, Erman (2013), “Türkü Söyleme Geleneği ile Türkülerde Tür, Şekil ve Tasnif Üzerine Düşünceler” 4. Uluslararası Türk Dünyası Kültür Kurultayı, Türkü, Türkülerimiz, Öyküleriyle Türküler Sempozyumu, Fethiye-Muğla (Türkoloji.cu.edutr)
  2. Dilçin, Cem (1995), Örneklerle Türk Şiir Bilgisi, TDK Yayınları, Ankara.
  3. Dizdaroğlu, Hikmet (1969), Halk Şiirinde Türler, TDK Yayınları, Ankara.
  4. Elçin, Şükrü (2004), Halk Edebiyatına Giriş, Akçağ Yayınları, Ankara.
  5. Karakaş, Rezan (2017), Kemal Tahir ve Halk Bilimi, Gazi Kitabevi, Ankara.
  6. Kaya, Doğan (2007), Ansiklopedik Türk Halk Edebiyatı Terimleri Sözlüğü, Akçağ Yayınları, Ankara.
  7. Kaplan, Ayten (2008), Kültürel Müzikoloji, Bağlam Yayınları, İstanbul.
  8. Korkmaz, Ramazan (2008), Aytmatov Anlatılarında Ritmin Büyülü Gücü; Türküler Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi Sayı: 26, sayfa: 41-48.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2019

Gönderilme Tarihi

1 Ağustos 2019

Kabul Tarihi

24 Aralık 2019

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2019 Cilt: 11 Sayı: 3

Kaynak Göster

ISNAD
Karakaş, Rezan. “CELAL GÜZELSES TÜRKÜLERİNDE SEVİLEN VARLIK OLARAK KADIN”. Şarkiyat 11/3 (01 Aralık 2019): 1471-1486. https://doi.org/10.26791/sarkiat.622027.

Cited By

Creative Commons Atıf-Gayriticari 4.0 Uluslararası Lisansı (CC BY-NC 4.0) ile lisanslanmıştır.
Derginin tüm içeriğine açık erişim sağlanmaktadır. Yayınlanan makaleler öncelikle İThenticate programında taranmaktadır.
Dergimizde yayınlanan makalelerin sorumluluğu yazara ait olup, tüm telif hakları Şarkiyat İlmi Araştırmalar Dergisi’ne devrolunmuştur.


27787