Araştırma Makalesi

Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi

Cilt: 4 Sayı: 2 30 Aralık 2022
PDF İndir
EN TR

Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi

Öz

Dış ticaret ve doğrudan yabancı yatırım ülkelerin stratejik hedefleri, politikaları ve ekonomik durumları için önemli olgulardandır. Her iki kavram da ülkelerin ekonomileri ve büyüme hedeflerinde sürdürülebilirliği sağlayabilecek unsurlardandır. Dolayısıyla, iki durumun da birbirini destekleyici veya birbirine alternatif olup olmadıkları gibi sorular ortaya çıkabilmektedir. Bu nedenle, söz konusu iki kavramın arasındaki ilişkinin belirlenmesi de büyük önem arz etmektedir. Bu çalışmanın amacı; Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar (DYY) ile dış ticaret arasında herhangi bir ilişki olup olmadığının tespit edilmesidir. Bu nedenle ihracat ve ithalatın DYY ile ilişkisi hem toplam hem de sektörel bazda incelenmiştir. Analizlerde ADF ve PP birim kök testleri, Johansen eşbütünleşme testi ve Granger nedensellik testi uygulanmıştır. Araştırmada, 2005:Q1 – 2021:Q4 arasındaki dönemi kapsayan üç aylık veriler kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, DYY ile dış ticaret arasında eşbütünleşme ilişkisinin olduğu ortaya çıkmıştır. Nedensellik analizleri sonucunda ise, toplam ihracatın toplam DYY’lerin ve hizmet sektörü ihracatının da yine hizmet sektöründeki DYY’lerin nedeni olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Ayrıca, hizmet sektöründe ithalattan GDP’ye ve GDP’den de DYY’lere doğru bir nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Acaravcı, A., & Akyol, M. (2017). Türkiye’de Doğrudan Yabancı Yatırımlar, Dış Ticaret ve Ekonomik Büyüme İlişkisi. Uluslararası Ekonomi ve Yenilik Dergisi, 3(1), 17-33.
  2. Ahmed, A., Cheng, E., & Messinis, G. (2011). The role of exports, FDI and imports in development: Evidence from Sub-Saharan African countries. Applied Economics, 43(26), 3719-3731.
  3. Akamatsu, K. (1962). A Historical Pattern of Economic Growth in Developing Countries. The Developing Economics, 1(1), 3-25.
  4. Banerjee, A., Dolado, J., Galbraith, L. W., & Hendry, D. (1993). Cointegration Error Correction and the Econometric Analysis of Non-Stationary Data. Oxford: Oxford University Press.
  5. Berasaluce, J., & Romero, J. (2015). Exports, Imports, FDI and GDP in the Republic of Korea: 1980-2014. Mexico, No: VI-2015: Centro de Estudios Económicos.
  6. Bozdağlıoğlu, E. Y., & Özpınar, Ö. (2011). Türkiye'ye Gelen Doğrudan Yabancı Yatırımların Türkiye'nin İhracat Performansına Etkilerinin VAR Yöntemi İle Tahmini. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13(3), 39-63.
  7. Caves, R. E. (1971). International Corporations: The Industrial Economics of Foreign Investment. Economica, 38(149), 1-27.
  8. Çeştepe, H., Yıldırım, E., & Bayar, M. (2013). Doğrudan Yabancı Yatırım, Ekonomik Büyüme Ve Dış Ticaret: Toda-Yamamoto Yaklaşımıyla Türkiye’den Nedensellik Kanıtları. Akdeniz İ.İ.B.F. Dergisi, 13(27), 1-37.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İşletme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2022

Gönderilme Tarihi

14 Ekim 2022

Kabul Tarihi

3 Kasım 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 4 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Öztürk, F., & Kanat, D. (2022). Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi. Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi, 4(2), 59-68. https://doi.org/10.47542/sauied.1189282
AMA
1.Öztürk F, Kanat D. Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi. Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi. 2022;4(2):59-68. doi:10.47542/sauied.1189282
Chicago
Öztürk, Feride, ve Demet Kanat. 2022. “Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi”. Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi 4 (2): 59-68. https://doi.org/10.47542/sauied.1189282.
EndNote
Öztürk F, Kanat D (01 Aralık 2022) Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi. Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi 4 2 59–68.
IEEE
[1]F. Öztürk ve D. Kanat, “Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi”, Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi, c. 4, sy 2, ss. 59–68, Ara. 2022, doi: 10.47542/sauied.1189282.
ISNAD
Öztürk, Feride - Kanat, Demet. “Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi”. Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi 4/2 (01 Aralık 2022): 59-68. https://doi.org/10.47542/sauied.1189282.
JAMA
1.Öztürk F, Kanat D. Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi. Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi. 2022;4:59–68.
MLA
Öztürk, Feride, ve Demet Kanat. “Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi”. Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi, c. 4, sy 2, Aralık 2022, ss. 59-68, doi:10.47542/sauied.1189282.
Vancouver
1.Feride Öztürk, Demet Kanat. Türkiye’de doğrudan yabancı yatırımlar ile dış ticaret ilişkisi. Sakarya Üniversitesi İşletme Enstitüsü Dergisi. 01 Aralık 2022;4(2):59-68. doi:10.47542/sauied.1189282