Araştırma Makalesi

Kazakistan Dış Politikasında İktisadi İlişkilerin Rolü ve Önemi: Çin Örneği

Cilt: 3 Sayı: 1 30 Haziran 2024
PDF İndir
EN TR

Kazakistan Dış Politikasında İktisadi İlişkilerin Rolü ve Önemi: Çin Örneği

Öz

Soğuk savaş sonrası dönemde bağımsızlığını yeni kazanmış bir ülke olarak Kazakistan, gerek sınır komşuları gerekse bölge ülkeleriyle iyi ilişkiler geliştirmek, uluslararası arenada kendini göstermek maksadıyla bir dış politika oluşturmak durumunda kalmıştır. Tüm post-Sovyet ülkeleri gibi Kazakistan da dış politika pratiklerinde zorlanmıştır. Bağımsızlığını kazanmasının akabinde Kazakistan, dış ilişkilerinde başlayan etkileşimlerden yola çıkarak kendisine bir rota belirlemiştir. Çok vektörlülük (çok yönlülük) ve çok taraflılık ilkeleri kapsamında bir dış politika oluşturmuş, günümüze kadar gelen süre boyunca bu politikalarını güncelleyerek devam ettirmiştir. Kazakistan’ın ulusal çıkarlarının yanı sıra üzerinde en çok durduğu konu, hiç şüphesiz ekonomik çıkarlarıdır. Ülkenin dış politikası gerek ikili gerekse çoklu anlaşmalar çerçevesinde ekonomiye dayalı olarak belirlenmiştir. Kazakistan’ın Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nda (BMGK) aldığı kararlar da, dış politikasında bir istikrar olduğunu ve ekonomik temellere dayandığını göstermektedir. Kazakistan bölgesel açıdan ele alındığında, bölgedeki diğer Orta Asya ülkeleri ile başta ekonomik ve güvenlik temelli birtakım anlaşmalarda bulunmuş, bölgesel anlamda denge politikası çerçevesinde Rusya ve Çin’e yakın politikalar yürütmüştür. İki ülke arasında son yıllara baktığımızda ise Çin ön plana çıkmaktadır. Çin ile ekonomik, güvenlik, kültürel birçok başlıkta iyi ilişkiler yürütmektedir. Özellikle Kuşak ve Yol Projesi kapsamında, ticaret hacminde artan payı ile Çin ön plana çıkmaktadır. Bu bağlamda; Realizm ve liberalizm çerçevesinden de ele alındığında, Kazakistan’ın siyasi reformlarıyla birlikte ekonomik ilişkilerin önemini vurgulayarak, iktisadi ilişkilerin nasıl geliştirileceğine yönelik çıkarımlarda bulunmak makalenin amacını oluşturmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Hamzaoğlu, H. (2020). “Kazakistan’ın ‘2020-2030 Dış Politika Konsepti’nin Analizi.” Journal of Social and Humanities Sciences Research, 7(52), 978-985.
  2. Kurmanguzhin, R. S., & Chebotarev, A. E. (2023). “Diplomacy of the Republic of Kazakhstan: Evolution of foreign policy concepts.” World Economy and International Relations, 67(1), 74-84.
  3. Mankesheva, M. (2022). “Yeni İpek Yolu sürecinde Kazakistan-Çin ilişkileri.” Yüksek Lisans Tezi, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
  4. Moldogulova, M. (2016). “Kazakistan dış politikasının ekonomik temelleri.” Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi. Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezSorguSonucYeni.jsp
  5. Mussurova, M. (2020). “Kazakistan’ın dış politikasında çok taraflılık ve uluslararası örgütler.” Yüksek Lisans Tezi, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi.
  6. Turtugulova, D. M., & Zhuzbayeva, U. D. (2023). “Kazahstan v usloviyah usilivayusheysya konkurentsii mejdu SSHA i KNR.” Vestnik KazNU. Seriya mejnunarodnıye otnosheniya i mejdunarodnoye pravo, 102(2), 13-22.
  7. Ukaz Prezidenta Respubliki Kazahstan ot 17 maya 2003 goda Nu. 1096 «O Strategii industrialno-innovotsionnogo razvitiya Respubliki Kazahstan na 2003-2015 godı» (s izmeneniyami po sostoyaniyu na 02.07.2008 g.). (2008). İnformatsiyonnaya sistema PARAGRAF. Erişim tarihi: 15 Ocak 2024. https://online.zakon.kz/Document/?doc_id=1039961
  8. Yuneman, R. (2023). “How Kazakhstani multivector foreign policy works: Analysis of its voting in UNGA.” International Organisations Research Journal, 18(1), 151-169.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Türk Dünyası Çalışmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Haziran 2024

Gönderilme Tarihi

31 Mayıs 2024

Kabul Tarihi

26 Haziran 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 3 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Aybar, A. (2024). Kazakistan Dış Politikasında İktisadi İlişkilerin Rolü ve Önemi: Çin Örneği. Sakarya Üniversitesi Türk Akademi Dergisi, 3(1), 27-34. https://doi.org/10.62122/sautad.1493457
AMA
1.Aybar A. Kazakistan Dış Politikasında İktisadi İlişkilerin Rolü ve Önemi: Çin Örneği. SAÜTAD. 2024;3(1):27-34. doi:10.62122/sautad.1493457
Chicago
Aybar, Alparslan. 2024. “Kazakistan Dış Politikasında İktisadi İlişkilerin Rolü ve Önemi: Çin Örneği”. Sakarya Üniversitesi Türk Akademi Dergisi 3 (1): 27-34. https://doi.org/10.62122/sautad.1493457.
EndNote
Aybar A (01 Haziran 2024) Kazakistan Dış Politikasında İktisadi İlişkilerin Rolü ve Önemi: Çin Örneği. Sakarya Üniversitesi Türk Akademi Dergisi 3 1 27–34.
IEEE
[1]A. Aybar, “Kazakistan Dış Politikasında İktisadi İlişkilerin Rolü ve Önemi: Çin Örneği”, SAÜTAD, c. 3, sy 1, ss. 27–34, Haz. 2024, doi: 10.62122/sautad.1493457.
ISNAD
Aybar, Alparslan. “Kazakistan Dış Politikasında İktisadi İlişkilerin Rolü ve Önemi: Çin Örneği”. Sakarya Üniversitesi Türk Akademi Dergisi 3/1 (01 Haziran 2024): 27-34. https://doi.org/10.62122/sautad.1493457.
JAMA
1.Aybar A. Kazakistan Dış Politikasında İktisadi İlişkilerin Rolü ve Önemi: Çin Örneği. SAÜTAD. 2024;3:27–34.
MLA
Aybar, Alparslan. “Kazakistan Dış Politikasında İktisadi İlişkilerin Rolü ve Önemi: Çin Örneği”. Sakarya Üniversitesi Türk Akademi Dergisi, c. 3, sy 1, Haziran 2024, ss. 27-34, doi:10.62122/sautad.1493457.
Vancouver
1.Alparslan Aybar. Kazakistan Dış Politikasında İktisadi İlişkilerin Rolü ve Önemi: Çin Örneği. SAÜTAD. 01 Haziran 2024;3(1):27-34. doi:10.62122/sautad.1493457

 Sakarya Üniversitesi Türk Akademi Dergisi'nde yayınlanan makaleler Creative Commons Atıf-GayriTicari 4.0 Uluslararası Lisansı ile lisanslanmıştır.